Proces starzenia się skóry

Proces starzenia się skóry to naturalne zjawisko biologiczne, które zachodzi w organizmie człowieka. Obejmuje zmiany strukturalne i funkcjonalne skóry, wpływające na jej wygląd i właściwości. Starzenie skóry jest związane z upływem czasu oraz działaniem czynników wewnętrznych i zewnętrznych. W przebiegu tego procesu dochodzi do zmniejszenia produkcji kolagenu i elastyny oraz zmiany w nawilżeniu i elastyczności skóry.

Proces starzenia się skóry obejmuje stopniowe zmiany jej struktury, elastyczności, nawilżenia i zdolności regeneracyjnych. Bywa wiązany z wiekiem, promieniowaniem UV, stylem życia, dietą, stresem oraz zmianami hormonalnymi i metabolicznymi.

Mechanizmy starzenia skóry

Starzenie się skóry obejmuje zmiany związane zarówno z upływem czasu, jak i z działaniem różnych czynników zewnętrznych oraz wewnętrznych.

  • Trening oporowy może spowalniać proces starzenia się skóry.
  • Parafina może przyspieszać proces starzenia się skóry, podobnie jak palenie tytoniu.
  • Wysoki poziom kortyzolu może przyspieszać starzenie się skóry oraz obniżać produkcję kolagenu.
  • Z wiekiem spada zdolność skóry do syntezy witaminy D, a także jej zdolność do wchłaniania tej witaminy.
  • Koenzym Q10 może chronić komórki przed procesami starzenia.

Zmarszczki i jędrność

Zmarszczki i jędrność skóry wiążą się zarówno z jej gładkością, jak i zdolnością do zachowania sprężystości.

  • Nagietek lekarski może zmniejszać zmarszczki, a kwas hialuronowy może je wygładzać.
  • Mak polny może pomagać w spłyceniu drobnych zmarszczek. Podobne działanie przypisuje się astaksantynie.
  • Masaże mogą pomagać w redukowaniu zmarszczek, natomiast glicyna może je wygładzać.
  • Lilak pospolity może uelastyczniać skórę, a żyworódka może poprawiać jej elastyczność.
  • Kolagen może poprawiać stan skóry i zwiększać jej elastyczność.
  • Ogórecznik lekarski może pomagać przywrócić skórze jędrność i elastyczność.
  • Astaksantyna może poprawiać elastyczność skóry, a lnica pospolita może ją zwiększać.
  • Olej lniany może ujędrniać skórę, zaś kwasy tłuszczowe omega-3 mogą zwiększać jej elastyczność.
  • Witamina E zawarta w mniszku lekarskim może wzmacniać sprężystość skóry, a maseczka z pokrzywy może napinać skórę.
  • Niedobór kolagenu może sprzyjać utracie jędrności skóry i prowadzić do jej utraty. Zmarszczki mogą być objawem utraty kolagenu.
  • Niedobór selenu może powodować pogłębianie się zmarszczek.

Nawilżenie i bariera skóry

Skóra pełni pierwszą linię obrony przed patogenami, a jej prawidłowe nawilżenie pomaga utrzymać tę funkcję.

  • Ceramidy mogą spowalniać proces starzenia skóry.
  • Mak polny i nagietek lekarski mogą pomagać w nawilżeniu skóry.
  • Kolagen może zwiększać nawodnienie skóry, a suplementacja kolagenem może podnosić jej poziom nawilżenia.
  • Astaksantyna może poprawiać nawilżenie skóry, natomiast kakao może je zwiększać.
  • Zielona herbata może zmniejszać szorstkość skóry.
  • Ziele żywokostu może pomagać w leczeniu suchości skóry.
  • Olej z orzechów makadamia pomaga regenerować i nawilżać skórę.
  • Naruszenie bariery hydrolipidowej skóry może powodować stan zapalny, a stan zapalny może wspierać odbudowę tej bariery.

Regeneracja i łagodzenie skóry

Regeneracja i łagodzenie skóry obejmują zarówno wspieranie odnowy tkanek, jak i zmniejszanie podrażnień czy obrzęków.

  • Mak polny może pomagać w regeneracji skóry i łagodzić jej stany zapalne.
  • Żywokost lekarski może regenerować skórę, w tym tkankę skórną.
  • Krwawnik pospolity może wspomagać regenerację skóry.
  • Żyworódka może działać regenerująco na skórę i zmniejszać jej obrzęk.
  • Skrzyp polny może wspierać regenerację skóry po oparzeniach oraz po uszkodzeniach mechanicznych.
  • Nagietek lekarski może wspomagać regenerację skóry i pobudzać procesy regeneracyjne.
  • Babka zwyczajna może łagodzić podrażnienia skóry.
  • Mięta może pomagać w nawilżeniu, regeneracji i odmłodzeniu skóry.
  • Podbiał może być wykorzystywany do przemywania skóry.
  • Masło shea może przyspieszać gojenie zmian skórnych przy grzybicy skóry głowy.
  • Chaber bławatek może łagodzić schorzenia skóry.
  • Lnica pospolita może działać kojąco na skórę.
  • Szałwia może działać kojąco na zapalenie skóry.

Dieta i składniki odżywcze

Dieta dostarcza składników, które mogą wspierać kondycję skóry i wpływać na tempo jej starzenia.

  • Witamina C może zwiększać produkcję kolagenu w organizmie, spowalniać proces starzenia skóry i poprawiać jej kondycję.
  • Spożywanie aceroli może opóźniać pojawianie się zmarszczek, a czereśnie mogą spowalniać procesy starzenia się skóry.
  • Brokuły mogą spowalniać starzenie się skóry, natomiast polifenole w kakao mogą zapobiegać jej przedwczesnemu starzeniu.
  • Picie kawy może opóźniać procesy starzenia się skóry.
  • Spożywanie cukru może przyspieszać starzenie się skóry.
  • Niedobór cynku może przyspieszać starzenie się skóry, a niedobór witaminy B3 może powodować zmiany skórne.
  • Biotyna może być związana ze stanem skóry, zaś witamina E może poprawiać jej kondycję.
  • Zażółcenie skóry może być wynikiem niedoboru witaminy B9.
  • Seler naciowy może pomóc poprawić stan skóry, a super żywność może pomóc poprawić jej wygląd.

Rośliny i substancje aktywne

Rośliny i substancje aktywne mogą wspierać różne aspekty wyglądu oraz kondycji skóry w procesie starzenia się.

  • Likopen może hamować i spowalniać starzenie się skóry.
  • Regularne stosowanie ostropestu plamistego może zapobiegać przedwczesnemu starzeniu się.
  • Goździki mogą pomagać redukować zmarszczki, a złoto koloidalne wykazuje działanie odmładzające.
  • Retinol może pomagać spowolnić proces starzenia skóry. Retinol zawarty w mniszku lekarskim może opóźniać procesy starzenia skóry, regenerować ją i odmładzać.
  • OPC może chronić przed starzeniem się skóry.
  • Skrzyp polny może spowalniać procesy starzenia i poprawiać wygląd skóry.
  • Koenzym Q10 może spowalniać starzenie się skóry.
  • Mięta może być bogata w przeciwutleniacze odpowiedzialne za starzenie się skóry.
  • Pokrzywa może poprawiać stan skóry, a maseczka z pokrzywy może dostarczać skórze witaminy.
  • Czystek może poprawiać stan skóry i opóźniać procesy starzenia dzięki dużej zawartości antyoksydantów.
  • Krwawnik pospolity może poprawiać wygląd skóry, pomagać w jej oczyszczaniu oraz miejscowo zwiększać syntezę kolagenu po zastosowaniu na skórę.
  • Kakao może zwiększać dotlenienie skóry.
  • Cykoria podróżnik może pomagać odmładzać skórę.
  • Olej z wiesiołka może poprawiać kondycję skóry.
  • Nawłoć może ujędrniać i odmładzać skórę oraz pomagać przy problemach skórnych.
  • Ziele żywokostu może pozytywnie wpływać na skórę i pomagać usuwać jej przebarwienia.
  • Czeremcha może pomagać oczyszczać skórę.
  • Czerwona koniczyna może korzystnie wpływać na stan skóry.
  • Dziewanna może pobudzać krążenie krwi w skórze.

Promieniowanie UV i przebarwienia

Promieniowanie słoneczne może powodować starzenie skóry, a nadmiar słońca może prowadzić do powstawania przebarwień.

  • Filtry UV mogą chronić skórę przed starzeniem się i zmniejszać ryzyko powstawania zmarszczek. Mogą także chronić skórę przed nowotworami.
  • Osoby korzystające z solarium mogą być narażone na przedwczesne starzenie się skóry.
  • Promieniowanie UVB może doprowadzić do poparzeń skóry oraz podrażnień. W regeneracji skóry poparzonej słońcem może pomóc sok wyciśnięty z żywego aloesu.
  • Witamina A może zapobiegać starzeniu skóry wywołanemu promieniowaniem słonecznym.
  • Przebarwienia skóry mogą być wynikiem nieodpowiednio przeprowadzonych zabiegów kosmetycznych albo objawem stosowania niektórych leków.

Choroby i objawy skórne

Choroby i objawy skórne mogą mieć związek zarówno z miejscowym stanem skóry, jak i z problemami dotyczącymi całego organizmu.

  • Wrotycz może pomagać przy nadmiernym przetłuszczaniu się skóry.
  • Przegrzewanie i infekcje mogą zaostrzać łojotokowe zapalenie skóry, któremu może towarzyszyć nasilony rumień oraz wysięk.
  • Umiejscowienie i rodzaj zmian w atopowym zapaleniu skóry mogą zależeć od wieku.
  • Łuszczenie się skóry może wiązać się z niedoborem biotyny oraz być przyczyną niedoboru witaminy C.
  • Kwasy omega-3 mogą zmniejszać stopień łuszczenia się skóry w łuszczycy.
  • Przebarwienia skóry mogą być objawem problemów z wątrobą, insulinooporności, cukrzycy, zaburzeń flory jelitowej albo problemów z tarczycą.
  • Zmiany skórne mogą być objawem cukrzycy lub obecności pasożytów.
  • Zaburzenia flory jelitowej mogą pogarszać stan skóry, a celiakii często towarzyszą zmiany skórne.
  • Zmiany skórne z biegunką mogą być objawem pelagry.
  • Anemia może powodować bladość skóry, natomiast skazie białkowej może towarzyszyć jej zaczerwienienie.
  • Podczas uszkodzenia skóry, na przykład wskutek oparzeń, może dojść do nadmiernego rozrostu Candida albicans.
  • Pogorszenie kondycji włosów, skóry i paznokci może być objawem niedoczynności tarczycy.
  • Wsmarowywanie oleju z czarnuszki w skórę może łagodzić objawy liszaja, a jego używanie może zmieniać odcień skóry w przebiegu bielactwa.

Bezpieczeństwo i przeciwwskazania

Bezpieczeństwo pielęgnacji skóry zależy między innymi od stosowanych kosmetyków, substancji i zabiegów.

  • Perfumy mogą powodować przebarwienia skóry, podobnie jak olejki eteryczne oraz niektóre zioła.
  • Stawianie baniek może wywoływać odczyny na skórze.
  • Alkohol może osłabiać barierę ochronną skóry, powodować jej zaczerwienienie i zwiększać podatność na podrażnienia.
  • Alkohol denaturyzowany może odwadniać i wysuszać skórę. Może też pogarszać stan skóry w kosmetykach, a także szkodzić skórze mieszanej i tłustej.
  • Po zastosowaniu ashwagandhy może wystąpić swędzenie skóry.
  • Po usunięciu kleszcza dezynfekcja skóry jodyną może być zalecana.
  • Retinol może powodować podrażnienia skóry.

Pozostałe zastosowania

Wśród mniej typowych zastosowań związanych ze stanem skóry wymienia się także ssanie oleju oraz ograniczanie jej przykrego zapachu.

  • Ssanie oleju może być związane z poprawą stanu skóry.
  • Pokrzywa może redukować przykry zapach skóry.

To nie jest porada medyczna i zawsze należy skontaktować się z lekarzem przed zastosowaniem jakichkolwiek zmian.

Twierdzenia w tym opracowaniu