Leczenie hormonalne

Leczenie hormonalne to metoda terapeutyczna polegająca na stosowaniu hormonów lub substancji o działaniu hormonalnym w celu regulacji lub uzupełnienia funkcji hormonalnych organizmu. Może obejmować podawanie syntetycznych lub naturalnych hormonów, które wpływają na różne procesy biologiczne. Terapia ta jest stosowana w różnych dziedzinach medycyny, takich jak endokrynologia, ginekologia czy onkologia. W ramach leczenia hormonalnego stosuje się różne formy podawania hormonów, w tym doustne, iniekcyjne, przezskórne czy implanty.

Leczenie hormonalne obejmuje metody wpływające na poziom lub działanie hormonów w organizmie. Bywa stosowane między innymi w łagodzeniu objawów menopauzy, zaburzeniach tarczycy, endometriozie i niektórych problemach związanych z cyklem menstruacyjnym.

Menopauza i hormony

Menopauza może wiązać się ze zmniejszeniem poziomu estrogenu.

  • Terapia hormonalna może łagodzić objawy menopauzalne.
  • Pokrzywa może pomagać zmniejszać dolegliwości towarzyszące kobietom w okresie menopauzy, a herbata z pokrzywy może łagodzić jej objawy.
  • Nagietek lekarski może łagodzić objawy i dolegliwości w czasie menopauzy.
  • Szałwia lekarska może łagodzić dolegliwości menopauzalne.
  • Lukrecja może zmniejszać objawy menopauzy.
  • Kozieradka pospolita może łagodzić objawy menopauzy, natomiast jej nasiona mogą je zmniejszać.
  • Ziele skrzypu może łagodzić objawy menopauzy.
  • Ziele rdestu ostrogorzkiego może łagodzić objawy menopauzy.
  • Krwawnik może łagodzić objawy menopauzy.
  • Złoto koloidalne może być przydatne przy menopauzie, ponieważ hamuje nocne poty i wybuchy gorąca.
  • Pluskwica groniasta może łagodzić objawy menopauzy.
  • Nasiona siemienia lnianego mogą zmniejszać objawy menopauzy.
  • Melisa może zmniejszać objawy menopauzy.
  • Żeń-szeń może łagodzić objawy menopauzy.
  • Chemioterapia może prowadzić do wygaśnięcia czynności jajników.
  • Ziele tasznika może łagodzić objawy menopauzy.
  • Niepokalanek pospolity może łagodzić objawy menopauzy.
  • Ziele jemioły może łagodzić objawy menopauzy.
  • Post przerywany w menopauzie można łączyć z dużą ilością białka, ale w czasie menopauzy może on także pogarszać insulinooporność.
  • Zanik mięśni po menopauzie może być związany ze spadkiem estrogenów.
  • Zachowanie higieny snu może uspokajać przebieg menopauzy.
  • Dieta ketogeniczna może obniżać poziom estradiolu u kobiet.

Cykl menstruacyjny i endometrioza

Bóle miesiączkowe wiążą się ze zmianami hormonalnymi i mogą sugerować nieprawidłowości hormonalne.

  • Problemy menstruacyjne mogą wynikać z wysokiego poziomu estriadiolu albo z zaburzenia proporcji między stężeniem estriadiolu i progesteronu.
  • W bolesnym miesiączkowaniu pierwszym krokiem jest stosowanie leków przeciwbólowych, w tym niesteroidowych leków przeciwzapalnych, które mogą pomagać na ból menstruacyjny. Doustne środki antykoncepcyjne mogą łagodzić dolegliwości bólowe podczas miesiączki.
  • Leczenie hormonalne stosuje się w celu zmniejszenia dolegliwości bólowych spowodowanych endometriozą. Farmakologiczne leczenie tej choroby obejmuje leki mające zahamować wzrost endometrium i opiera się na łagodzeniu jej objawów.
  • Metoda leczenia endometriozy zależy od stopnia zaawansowania choroby oraz planów kobiety dotyczących zajścia w ciążę. W leczeniu chirurgicznym ważne jest usunięcie ognisk endometriozy, co wykonuje się metodami laparoskopowymi. Cynk może hamować postęp endometriozy.
  • Nagietek lekarski może regulować cykle miesiączkowe, a także łagodzić bolesne miesiączki i bóle menstruacyjne.
  • Lepiężnik może być stosowany w leczeniu bolesnych miesiączek i łagodzić bóle menstruacyjne. Szałwia lekarska może łagodzić dolegliwości w czasie miesiączki.
  • Niepokalanek mnisi może regulować zaburzony cykl miesiączkowy, podobnie jak niepokalanek pospolity. Jagody, truskawki i maliny mogą pomagać w normalizacji poziomu progesteronu.
  • Kwasy EPA i DHA mogą zmniejszać objawy napięcia przedmiesiączkowego. Kwasy omega-3 mogą pomagać wyrównać cykl menstruacyjny u kobiet z zespołem policystycznych jajników, natomiast ksenoestrogeny mogą powodować ten zespół.
  • Jod może niwelować ból owulacyjny i regulować cykl menstruacyjny.

Tarczyca i hormony

Tarczyca potrzebuje odpowiednich składników odżywczych, a niektóre rośliny mogą łagodzić objawy jej nadczynności.

  • Przy niedoczynności tarczycy suplementacja jodem, witaminą D i selenem może wspomagać terapię.
  • Wsparciem terapii może być także suplementacja ashwagandhy, cynku oraz kwasów omega-3.
  • Niedobór białka może obniżać poziom hormonów tarczycy.
  • Przy nadczynności tarczycy kozłek lekarski może działać wyciszająco, a melisa lekarska może łagodzić jej objawy.

Gospodarka hormonalna i metabolizm

Gospodarka hormonalna obejmuje współdziałanie hormonów, receptorów, narządów oraz czynników związanych z metabolizmem i stylem życia.

  • Na jej funkcjonowanie mogą wpływać zarówno składniki diety, jak i rośliny: siemię lniane może wspomagać leczenie zaburzeń hormonalnych, olejek z rozmarynu może regulować układ hormonalny, a dziurawiec może pomagać wyregulować hormony.
  • Nasiona kozieradki mogą regulować układ hormonalny, a kozieradka pospolita może podnosić poziom testosteronu u mężczyzn. Ostropest plamisty może z kolei regulować gospodarkę hormonalną u mężczyzn.
  • Nagietek lekarski może działać estrogennie, podczas gdy szałwia może obniżać poziom estrogenów. Jod może regulować poziom estrogenu u kobiet, a selen może regulować pracę receptorów estrogenowych.
  • Czerwona koniczyna może wpływać na równowagę hormonalną, jagody mogą pomagać równoważyć poziom żeńskich hormonów płciowych, a jarmuż może wspierać równowagę hormonalną organizmu w zakresie estrogenów.
  • Cynamon może pomagać utrzymać równowagę hormonalną w organizmie kobiety, brokuły mogą korzystnie wpływać na gospodarkę hormonalną u kobiet, a kwiaty czeremchy mogą pomagać przy zaburzeniach hormonalnych.
  • Nalewka z kwiatów mniszka może normalizować pracę hormonów, podobnie jak napar z jego kwiatów. Niepokalanek pospolity może obniżać poziom prolaktyny, natomiast inozytol może pomagać regulować poziom hormonów.
  • Magnez może wpływać na działanie hormonów, a słońce może pomagać regulować hormony. Aktywność fizyczna może wspomagać leczenie insulinooporności, podobnie jak dieta ketogeniczna.
  • Insulinooporność może powodować zmiany hormonalne. U mężczyzn może zwiększać ilość hormonów żeńskich, a u kobiet — ilość hormonów męskich. Ocet jabłkowy może wspomagać leczenie niepłodności u pacjentek z zespołem policystycznych jajników.
  • Zaburzenia hormonalne mogą prowadzić do otyłości, powodować zatrzymywanie wody w organizmie oraz obciążać wątrobę. Problemy hormonalne mogą być także objawem przeciążonej wątroby, a prawidłowe funkcjonowanie wątroby może zapewniać równowagę hormonalną.
  • Zaburzona gospodarka hormonalna może powodować choroby i pogarszać stan paznokci. Niedobór estrogenów może być powodem częstego oddawania moczu, podobnie jak obniżony poziom testosteronu.
  • Przewlekły stres może prowadzić do zaburzeń hormonalnych, a zaburzenia snu mogą zwiększać poziom hormonu głodu. Kortyzol jest przeciwstawnym hormonem do melatoniny.
  • Niedobór białka może obniżać poziom hormonów wzrostu, natomiast cytrulina może zwiększać hormon wzrostu, a L-arginina bierze udział w jego syntezie.
  • Dieta bogata we fruktozę może sprzyjać rozregulowaniu gospodarki hormonalnej. Nabiał odtłuszczony może ją zaburzać, ponieważ procesy odtłuszczenia mogą zwiększać koncentrację hormonów zwierzęcych w nabiale.
  • Pestycydy mogą zaburzać gospodarkę hormonalną, podobnie jak flatany i mikroplastik. Pasożyty mogą wpływać na układ hormonalny, a cytokiny prozapalne mogą zaburzać komunikację między hormonami a receptorami.
  • Regularne badania krwi mogą pomagać wykryć problemy hormonalne. Ekstrakt z tarczycy brodawkowatej może zmniejszać produkcję estrogenów w mięśniakach.

Skóra, włosy i libido

Hormony mogą wpływać na skórę, włosy i libido, a zaburzenia hormonalne mogą obniżać popęd seksualny u kobiet.

  • Zaburzenia hormonalne mogą sprzyjać grzybicy skóry głowy.
  • Łojotokowe zapalenie skóry może być spowodowane hormonami matki, a także zwiększeniem stężenia hormonów.
  • Czynniki hormonalne mogą przyczyniać się do cellulitu oraz nadmiernego wypadania włosów.
  • Niecierpek pospolity może działać antyandrogennie.
  • Poziom testosteronu może regulować sen, a także herbata matcha.
  • Inozytol może pomagać przy hirsutyzmie.
  • Hormony płciowe obecne w mleku mogą pobudzać powstawanie trądziku.
  • Zbyt duże stężenie estrogenów może obniżać libido.

Leczenie hormonalne nowotworów

Leczenie hormonalne nowotworów może obejmować zarówno melatoninę, jak i inhibitory aromatazy.

  • Melatonina może wspomagać leczenie nowotworów.
  • Może także zapobiegać przerzutom nowotworowym.
  • Inhibitory aromatazy mogą być lekami stosowanymi w nowotworach piersi.

Bezpieczeństwo i przeciwwskazania

Bezpieczeństwo leczenia hormonalnego zależy także od uwzględnienia możliwych działań niepożądanych i przeciwwskazań.

  • Leki stosowane przy nadczynności tarczycy mogą powodować wypadanie włosów.
  • Hydroksymetyloglicynian sodu może wywoływać zaburzenia hormonalne.
  • Siemię lniane bywa stosowane jako alternatywa dla zastępczej terapii hormonalnej, gdy jej zastosowanie jest przeciwwskazane.
  • Antykoncepcja hormonalna może zwiększać krzepliwość krwi.
  • Osoby leczące się na schorzenia tarczycy powinny skonsultować przyjmowanie ashwagandhy z lekarzem.
  • Hormonalna terapia zastępcza może zwiększać ryzyko pojawienia się kamieni żółciowych.
  • Przeciwwskazaniem do stosowania szałwii mogą być nowotwory pobudzane przez hormony estrogenne.
  • Oksybenzon, składnik niektórych preparatów chroniących przed słońcem, może powodować problemy hormonalne.

Pozostałe zastosowania

Leczenie hormonalne obejmuje także zagadnienia związane z hormonami wzrostu u zwierząt oraz melatoniną.

  • Ekologiczna hodowla zwierząt może wykluczać szpikowanie ich hormonami wzrostu.
  • Melatonina może wspomagać leczenie depresji.

To nie jest porada medyczna i zawsze należy skontaktować się z lekarzem przed zastosowaniem jakichkolwiek zmian.

Twierdzenia w tym opracowaniu