Przyczyny marskości wątroby

Marskość wątroby to zaawansowane, postępujące uszkodzenie tego narządu, w którym zdrowa tkanka jest zastępowana włóknistą. Bywa wiązana między innymi z przewlekłym spożywaniem alkoholu, stłuszczeniem wątroby, zakażeniami i działaniem toksyn.

Przyczyny metaboliczne i dietetyczne

Na rozwój stłuszczenia wątroby mogą wpływać zarówno sposób odżywiania, jak i zaburzenia metaboliczne.

  • Przetworzone węglowodany oraz nadmiar węglowodanów w diecie mogą powodować niealkoholowe stłuszczenie wątroby.
  • Cukier może sprzyjać stłuszczeniu wątroby, a jego nadmierne spożycie może prowadzić do niealkoholowego stłuszczenia wątroby. Tłuszcz w wątrobie może również pochodzić z cukru.
  • Fruktoza może powodować stłuszczenie wątroby, a dieta bogata we fruktozę może dodatkowo sprzyjać temu procesowi. Jej nadmiar może zwiększać produkcję lipidów w wątrobie i zaburzać jej pracę.
  • Słodkie napoje przyczyniają się do stłuszczenia wątroby.
  • Tłuszcze trans mogą powodować stłuszczenie wątroby i zwiększać ryzyko jego wystąpienia.
  • Niedobór choliny może sprzyjać stłuszczeniu wątroby, podobnie jak nadmiar soli w diecie może doprowadzić do rozwoju niealkoholowej stłuszczeniowej choroby wątroby.
  • Insulinooporność może powodować gromadzenie się tłuszczu w wątrobie. Podwyższone stężenie kwasu moczowego zwiększa ryzyko wystąpienia stłuszczenia wątroby.
  • Siedzący tryb życia może sprzyjać stłuszczeniu wątroby, a nadmierna masa ciała może powodować niealkoholowe stłuszczenie wątroby. U dzieci stłuszczenie wątroby może w dużej mierze występować u dzieci z otyłością.
  • Przewlekły stan zapalny może prowadzić do stłuszczenia wątroby.
  • Błonnik może zmniejszać ryzyko raka wątroby, zielone warzywa liściaste mogą zmniejszać stłuszczenie wątroby, a kwasy tłuszczowe omega-3 mogą zmniejszać ryzyko jego wystąpienia.

Alkohol i toksyny

Alkohol, toksyny i niektóre napoje mogą przyczyniać się do uszkodzeń wątroby oraz rozwoju jej chorób.

  • Regularne spożywanie alkoholu może prowadzić do chorób wątroby. Picie piwa może prowadzić do marskości wątroby, stłuszczenia wątroby oraz innych problemów z wątrobą.
  • Metale ciężkie mogą powodować uszkodzenia wątroby. Aronia może zapobiegać uszkodzeniom wątroby wywołanym przez te metale, a buraki mogą zmniejszać odkładanie się ołowiu w wątrobie.
  • Spożywanie napojów energetycznych może prowadzić do uszkodzenia wątroby.
  • Aldehyd mrówkowy może powodować nowotwór wątroby. Aldehyd octowy również może mieć takie działanie.

Stłuszczenie i powikłania

Stłuszczenie wątroby może wiązać się zarówno z zaburzeniami ogólnoustrojowymi, jak i z powikłaniami dotyczącymi samej wątroby.

  • Zaburzenia pracy wątroby mogą prowadzić do otyłości, a nadmiar trójglicerydów może zwiększać ryzyko stłuszczenia wątroby.
  • Stłuszczenie wątroby może sprzyjać powstawaniu zaskórników oraz przyczyniać się do wybudzeń w nocy.
  • Przebyte wirusowe zapalenie wątroby typu C może zwiększać ryzyko rozwoju stłuszczenia wątroby.
  • Stłuszczenie wątroby może zwiększać ryzyko rozwoju raka wątroby, podobnie jak otyłość.
  • W ograniczaniu stłuszczenia wątroby mogą pomagać zielona herbata, skrobia oporna, nasiona lnu, orzechy włoskie, olej z czarnuszki oraz mniszek lekarski.
  • Picie kawy może zmniejszać ryzyko stłuszczenia wątroby.
  • Kombucza może zmniejszać zwłóknienie wątroby i wspomagać jej regenerację przy stłuszczeniu.
  • Kwasy omega-3 mogą zmniejszać ryzyko niewydolności wątroby oraz obniżać enzymy wątrobowe u osób ze stłuszczoną wątrobą.
  • Pestki winogron mogą zapobiegać zwłóknieniu wątroby, a berberyna może przywracać prawidłowy poziom prób wątrobowych przy jej stłuszczeniu.

Objawy chorób wątroby

Choroby wątroby mogą przez długi czas przebiegać bez wyraźnych objawów, zwłaszcza niealkoholowe stłuszczenie wątroby.

  • Trudności z utratą wagi mogą towarzyszyć przeciążeniu wątroby, podobnie jak nadmierna potliwość.
  • Zmęczenie może być objawem stłuszczonej wątroby.
  • Otyłość brzuszna może wiązać się ze stłuszczeniem wątroby, a opuchnięte kończyny także mogą mu towarzyszyć.
  • Puchnięcie nóg może być objawem marskości wątroby.
  • Osłabienie funkcji wątroby może zwiększać chęć na kwaśne potrawy.
  • Przeciążona wątroba może mieć związek z problemami hormonalnymi, a niespodziewanie pojawiająca się niedoczynność tarczycy może być objawem stłuszczenia wątroby.
  • Często pojawiający się jęczmień na oku może być objawem przeciążenia wątroby.
  • Łamliwe włosy i siwe włosy mogą być objawami przeciążonej lub osłabionej wątroby.
  • Budzenie się w nocy może towarzyszyć przeciążeniu wątroby.

Profilaktyka i styl życia

Picie kawy, w tym kofeiny w niej zawartej, może zmniejszać ryzyko marskości wątroby.

  • Kawa może ograniczać ryzyko włóknienia wątroby.
  • Regularne picie kawy może zmniejszać ryzyko zachorowania na raka wątroby.
  • Redukcja masy ciała może zmniejszać ilość tłuszczu w wątrobie.
  • Post przerywany może spowalniać starzenie komórek wątroby, podobnie jak dieta imitująca post.
  • Oczyszczanie wątroby może skutkować lepszymi efektami podczas odchudzania.

Zioła i składniki odżywcze

Zioła, produkty roślinne i wybrane składniki odżywcze mogą wpływać na procesy związane z marskością oraz innymi chorobami wątroby.

  • Ostropest plamisty może zapobiegać marskości wątroby.
  • Może również zapobiegać stłuszczeniu wątroby.
  • Mniszek lekarski może chronić przed marskością wątroby, a jego korzeń może wspomagać regenerację wątroby przy niealkoholowym stłuszczeniu wątroby.
  • Chaber bławatek może łagodzić schorzenia wątroby.
  • Rzeżucha może wpływać ochronnie na komórki wątroby.
  • Spożywanie mięty może prowadzić do pobudzenia działania wątroby.
  • Kurkuma może zmniejszać stłuszczenie wątroby, natomiast kurkumina może ograniczać jej zwłóknienie.
  • Niedobór cynku może sprzyjać powstawaniu marskości wątroby, a sam cynk może hamować zwłóknienie wątroby.
  • Niedobór magnezu może zwiększać ryzyko pojawienia się raka wątroby.
  • Bataty mogą pomagać w oczyszczaniu wątroby.
  • Babka zwyczajna może pomagać przy chorobach wątroby przebiegających ze stanem zapalnym.
  • Awokado może chronić komórki wątroby przed uszkodzeniem.
  • Żurawina może wspomagać detoksykację wątroby.
  • Kalafior, czosnek i brukselka mogą pomagać w oczyszczaniu wątroby.
  • Czosnek może także zmniejszać ryzyko raka wątroby.
  • Buraki oraz zakwas z buraków mogą wspomagać pracę wątroby.
  • Propolis może zmniejszać zwłóknienie wątroby.
  • Podagrycznik może wspierać funkcjonowanie wątroby.
  • Napar z forsycji może regulować pracę wątroby.
  • Chlorella może wspomagać oczyszczanie wątroby.
  • Kombucza może łagodzić stan zapalny wątroby.
  • Berberyna może pomagać obniżać poziom enzymu wątrobowego ALAT.
  • Związki zawarte w liściach pokrzywy mogą wspierać pracę wątroby.
  • Lnica pospolita może pomagać w leczeniu wątroby.
  • Kofeina może zmniejszać ryzyko zwłóknienia wątroby.
  • Fermentowany czarny czosnek może chronić komórki wątroby.
  • Żarnowiec miotlasty może być stosowany w leczeniu wątroby.
  • Nalewki z kory lilaka mogą pomagać przy problemach ze stłuszczeniem wątroby.
  • Katechiny obecne w herbacie matcha mogą obniżać poziom enzymów wątrobowych.
  • Kocanka piaskowa może pomagać w leczeniu chorób wątroby.
  • Kwas omega może wspierać funkcjonowanie wątroby.
  • Kwas ursolowy może zmniejszać stłuszczenie wątroby.

Funkcje wątroby

Wątroba odpowiada za oczyszczanie organizmu, regulację jego procesów i utrzymanie równowagi wewnętrznej.

  • Hepatocyty to komórki wątroby.
  • Wątroba może oczyszczać organizm z leków farmakologicznych oraz toksyn.
  • Przeciążona wątroba może mniej efektywnie oczyszczać organizm.
  • Prawidłowe funkcjonowanie wątroby może pomagać utrzymywać równowagę hormonalną.
  • Marchew może poprawiać czynność wątroby.

Bezpieczeństwo i przeciwwskazania

Niektóre substancje mogą dodatkowo obciążać wątrobę, a przy jej niewydolności potrzebna jest ostrożność w doborze diety.

  • Antymon może uszkadzać komórki wątroby.
  • Niewydolność wątroby może być przeciwwskazaniem do stosowania diety keto.

To nie jest porada medyczna i zawsze należy skontaktować się z lekarzem przed zastosowaniem jakichkolwiek zmian.

Twierdzenia w tym opracowaniu