Bariera jelitowa

Bariera jelitowa to struktura anatomiczna i funkcjonalna wyściełająca przewód pokarmowy, która oddziela światło jelita od wnętrza organizmu. Składa się z warstwy komórek nabłonka jelitowego, śluzu oraz elementów układu odpornościowego obecnych w ścianie jelita. Jej podstawową rolą jest regulacja przepływu substancji między jelitem a krwią, umożliwiając selektywną absorpcję składników odżywczych i innych związków.

Bariera jelitowa to mechanizm ochronny wyściółki jelit, który pomaga oddzielać ich zawartość od wnętrza organizmu. Bywa wiązana z trawieniem, mikrobiotą jelitową, odpornością oraz ogólnym samopoczuciem.

Budowa i odporność jelit

Jelita odgrywają ważną rolę w odporności organizmu, a ich stan może na nią wpływać; mogą też zawierać większość komórek odpornościowych.

  • W jelitach znajdują się komórki odpornościowe, w tym limfocyty B odpowiedzialne za funkcjonowanie układu odpornościowego oraz limfocyty T.
  • Jelita mogą zawierać także makrofagi i produkować przeciwciała.
  • System GALT, czyli układ odpornościowy związany z jelitami, ma największą masę tkanki limfoidalnej w organizmie.
  • Barierę przed patogenami może tworzyć również żołądek wraz z kwasem żołądkowym.
  • Flora bakteryjna może pełnić funkcję bariery odpornościowej organizmu.
  • Niedobór witaminy A może upośledzać odporność śluzową jelit.

Bariera i przepuszczalność jelit

Bariera jelitowa ogranicza przenikanie z jelit do krwiobiegu niestrawionych resztek pokarmowych oraz substancji toksycznych, a jej szczelność może zmniejszać ryzyko ogólnoustrojowych stanów zapalnych.

  • Colostrum może zwiększać barierę jelitową i zmniejszać przepuszczalność jelit.
  • Kolagen może wzmacniać barierę jelitową, natomiast jego niedobór może prowadzić do nieszczelności jelit.
  • Skrobia oporna może uszczelniać jelita, a kwas masłowy może obniżać pH w jelitach.
  • Krzem może zapobiegać powstawaniu nieszczelności jelit. Zeolit klinoptylolit również może uszczelniać jelita.
  • Gorzka czekolada może poprawiać szczelność jelit.
  • Kisiel lniany może działać osłonowo na ścianę jelit, a nagietek lekarski może działać ochronnie na błony śluzowe jelit.
  • Probiotyki mogą chronić śluzówki jelit; po operacji raka jelita grubego ich stosowanie może poprawiać ochronę wyściółki jelit.
  • Błonnik może wiązać toksyny w jelitach.
  • Dieta prozapalna może prowadzić do rozszczelnienia jelit. Lektyny mogą powodować rozszczelnienie jelita, a cukry mogą niszczyć jego śluzówkę.
  • Desery mleczne zawierające karagen E407 mogą przyczyniać się do uszkodzenia błony śluzowej jelit.
  • Błony śluzowe przewodu pokarmowego mogą pełnić pierwszą linię obrony przed patogenami.
  • Nieszczelne jelito może osłabiać układ immunologiczny i powodować stany zapalne w układzie pokarmowym.
  • Orzech czarny może działać przeciwzapalnie na kosmki jelit oraz na śluzówkę jelit.

Mikrobiota i probiotyki

Mikrobiota jelitowa wpływa na funkcjonowanie jelit, a jej zaburzenia mogą wiązać się z kolką jelitową.

  • Probiotyki mogą pomagać utrzymywać barierę jelitową i regulować pracę jelit.
  • Podawanie probiotyków razem z inhibitorami pompy protonowej może wspierać zdrowie jelit u dzieci z refluksem żołądkowo-jelitowym.
  • Kefir może uszczelniać jelita.
  • Błonnik pokarmowy może wspierać mikroflorę jelitową, a prebiotyki mogą poprawiać zdrowie jelit.
  • Czarny bez może sprzyjać namnażaniu się korzystnych bakterii w jelitach, natomiast sok z czarnego bzu może ograniczać rozrost szkodliwych bakterii.
  • Berberyna może regulować florę bakteryjną w jelitach.
  • Bakterie Lactobacillus mogą zmniejszać ilość toksyn pochodzących z jelit.
  • Stres może zwiększać dysbiozę jelitową, czyli zaburzenie równowagi mikrobioty.
  • Desery mleczne zawierające sukralozę E955 mogą zaburzać skład bakterii znajdujących się w jelitach.

Błonnik i perystaltyka

Błonnik pokarmowy może wspierać pracę jelit i regulować zaparcia.

  • Jego obecność w diecie może zmniejszać ryzyko pojawienia się uchyłków jelit.
  • Kwas masłowy może pobudzać perystaltykę jelit.

Choroby jelit

Choroby jelit mogą wiązać się zarówno ze stanem zapalnym, jak i zaburzeniami trawienia oraz zmianami w obrębie jelit.

  • Błonnik pokarmowy może zapobiegać rozwojowi chorób zapalnych jelit i chronić przed nowotworami przewodu pokarmowego.
  • Rozszczelnienie jelit może prowadzić do chorób autoimmunologicznych.
  • Zaburzenia funkcjonowania układu pokarmowego mogą być objawem celiakii. Stwierdzone uszkodzenia jelit, takie jak atrofia kosmków, mogą świadczyć o występowaniu tej choroby.
  • Nadwaga może sprzyjać powstawaniu uchyłków jelit.
  • Kolostrum może poprawiać pracę jelit.
  • Probiotyki mogą łagodzić stany zapalne jelit, podobnie jak berberyna.
  • Błonnik pokarmowy może sprzyjać zmniejszeniu objawów choroby Leśniowskiego-Crohna.
  • Osoby z zespołem jelita nadwrażliwego mogą mieć problemy po spożyciu piwa.
  • Niedobór witaminy A może powodować problemy jelitowe.
  • Przywra jelitowa (Fasciolopsis buski) może powodować zaburzenia trawienia.

Pasożyty jelitowe

Pasożyty jelitowe mogą wpływać na funkcjonowanie przewodu pokarmowego i wywoływać różnorodne reakcje organizmu.

  • Skórka granatu może hamować rozwój pasożytów jelitowych.
  • Berberyna może zwalczać pasożyty jelitowe.
  • Obecność pasożytów w jelitach może wskazywać na problemy w funkcjonowaniu żołądka.
  • Nietolerancje pokarmowe mogą być objawem pasożytów.
  • Węgorek jelitowy może wywoływać stany zapalne w organizmie.

Dieta i refluks

Sposób odżywiania może wpływać na nasilenie objawów refluksu.

  • Ograniczenie spożycia baraniny może zmniejszać objawy choroby refluksowej.

Wchłanianie i niedobory

Prawidłowe wchłanianie składników odżywczych ma znaczenie dla zaopatrywania komórek w potrzebne substancje.

  • Nieszczelne jelito może powodować niedożywienie komórek.
  • Zaburzona flora jelitowa może utrudniać wchłanianie witamin.
  • Błonnik może ograniczać wchłanianie żelaza.

Objawy i diagnostyka

Zwiększona przepuszczalność jelit może powodować dolegliwości żołądkowo-jelitowe, a nieszczelne jelito może wiązać się z bólami głowy.

  • Dolegliwości żołądkowo-jelitowe mogą obejmować objawy ze strony układu trawiennego, takie jak dyskomfort w obrębie brzucha, wzdęcia czy zaburzenia rytmu wypróżnień.
  • Ból głowy również może towarzyszyć nieszczelności jelit.

Bezpieczeństwo i przeciwwskazania

Bariera jelitowa może reagować na działanie niektórych leków.

  • Niesteroidowe leki przeciwzapalne mogą ją osłabiać.

To nie jest porada medyczna i zawsze należy skontaktować się z lekarzem przed zastosowaniem jakichkolwiek zmian.

Tematy

Przeglądaj szczegółowe informacje

Twierdzenia w tym opracowaniu