Zastosowanie diet eliminacyjnych

Diety eliminacyjne polegają na czasowym lub stałym wykluczaniu określonych produktów albo składników z jadłospisu. Bywają stosowane w celu łagodzenia objawów chorób, wspierania redukcji masy ciała lub dostosowania żywienia do indywidualnych potrzeb organizmu.

Odchudzanie i apetyt

Eliminowanie z diety produktów sprzyjających przybieraniu na wadze, w tym produktów bogatych w tłuszcze nasycone i cukry proste, może zmniejszać otyłość brzuszną.

Ograniczenie produktów wysoko przetworzonych może przyczyniać się do zmniejszenia otyłości.
Dieta bez słodyczy może prowadzić do zmniejszenia otyłości brzusznej, a ograniczanie produktów z przetworzonego zboża może przynieść podobny efekt.
Eliminacja białego pieczywa może pomóc w utracie wagi, natomiast wykluczenie cukru z diety może prowadzić do jej zmniejszenia.
Ograniczenie alkoholu może zmniejszać otyłość brzuszną.
Produkty mączne, cukry proste i tłuszcze trans mogą sprzyjać otyłości.
Spożywanie solonych przekąsek może utrudniać odchudzanie.
Kukurydza może pomagać w schudnięciu.
Sama restrykcyjność diety nie zawsze sprzyja odchudzaniu i może nie przynosić oczekiwanych efektów.
Redukcja masy ciała u kobiet z nadwagą może pomóc zmniejszyć problem nietrzymania moczu.

Diety ketogeniczne i niskowęglowodanowe

Diety ketogeniczne i niskowęglowodanowe ograniczają ilość węglowodanów w jadłospisie, zmieniając sposób dostarczania energii organizmowi.

Dieta ketogeniczna może wspomagać leczenie insulinooporności.
Może również wspomagać leczenie nadciśnienia.
Ograniczenie spożycia węglowodanów może obniżać poziom trójglicerydów.
Zmniejszenie ich ilości może także stabilizować poziom glukozy.

Post i głodówka

Post i głodówka polegają na czasowym ograniczeniu spożywania pokarmów, które może przyjmować różne formy.

Post przerywany może zapobiegać nadwadze.
Dieta imitująca post może regenerować kłębuszki nerkowe.
Może także poprawiać jakość snu.

Diety przeciwzapalne

Dieta przeciwzapalna może opierać się na ograniczeniu produktów wysokoprzetworzonych.

Taki sposób żywienia może pomagać zapobiegać cukrzycy.
Może także wspierać profilaktykę nowotworów.

Refluks i trawienie

Dieta eliminacyjna przy refluksie może polegać na ograniczeniu produktów nasilających objawy oraz zachowaniu tych, które są dobrze tolerowane.

Ograniczenie tłustych potraw może obejmować zupy i sosy na bazie tłustych mięs, kiełbasy, żeberka, konserwy mięsne, pasztety oraz kaczkę.
Warto także rozważyć ograniczenie tłustych serów, smażonych ziemniaków i smażonego mięsa, ponieważ takie zmiany mogą zmniejszać objawy choroby refluksowej.
Duża ilość tłuszczu może spowalniać opróżnianie żołądka, a ograniczenie czosnku może zmniejszać objawy refluksu.
Dieta zawierająca błonnik może pomagać kontrolować objawy u osób z chorobą refluksową przełyku.
Przy refluksie mogą być tolerowane kefiry, ser kozi, chude mleko oraz sery homogenizowane.
Regularne posiłki mogą dodatkowo zmniejszać zaparcia.

Choroby metaboliczne

Choroby metaboliczne obejmują zaburzenia związane między innymi z gospodarką kwasu moczowego, węglowodanów i energii.

Dieta niskopurynowa może prowadzić do eliminacji dny moczanowej.
Ograniczenie spożycia węglowodanów może pomagać przy insulinooporności.
Post przerywany może zapobiegać problemom metabolicznym.

Diety w chorobach przewlekłych

Diety eliminacyjne mogą stanowić element postępowania żywieniowego przy wybranych chorobach przewlekłych.

W leczeniu celiakii może być potrzebne wdrożenie diety eliminacyjnej.
Odstawienie przetworzonej żywności może pomagać w leczeniu kandydozy.
Dieta roślinna może spowalniać postęp chorób nerek.
Przy dnie moczanowej pomocna może być dieta niskopurynowa, a także eliminacja alkoholu.
Ograniczenie tłuszczu w diecie może zmniejszać ryzyko przerzutów nowotworowych, podobnie jak ograniczenie tłuszczów nasyconych pochodzenia zwierzęcego.

Skóra, włosy i paznokcie

Sposób odżywiania może wpływać na kondycję skóry, włosów i paznokci.

Przy zmianach trądzikowych pomocne może być ograniczenie dużych ilości węglowodanów oraz cukrów prostych.
Spożywanie produktów o niskim indeksie glikemicznym może wspierać walkę z trądzikiem, a ograniczenie produktów o wysokim indeksie glikemicznym może łagodzić związane z nim stany zapalne.
Odstawienie przetworzonej żywności może pomagać w walce z cellulitem.
Dieta zawierająca tłuszcze utwardzone może sprzyjać powstawaniu zaskórników.
Dieta bogatobiałkowa może ograniczać wypadanie włosów.

Modele żywienia i składniki

Modele żywienia eliminacyjnego różnią się zakresem produktów, które wykluczają lub pozostawiają w jadłospisie.

Dieta dr Ewy Dąbrowskiej może zakładać jedzenie warzyw niskoskrobiowych, a jednocześnie zakazywać jedzenia ziemniaków, pieczywa, mięsa i serów.
W jej założeniach może pojawiać się także zakaz picia kawy.
Leczenie uzależnienia od przetworzonych węglowodanów może opierać się na abstynencji trwającej co najmniej 30 dni.
Wyeliminowanie cukru może ograniczać pojawianie się kamienia nazębnego.
Warzywa i owoce mogą zawierać przeciwutleniacze.

Bezpieczeństwo i przeciwwskazania

Bezpieczeństwo diety eliminacyjnej zależy od jej zasad, czasu stosowania oraz indywidualnego stanu zdrowia.

Samo eliminowanie produktów potencjalnie alergizujących u dzieci nie zmniejsza ryzyka wystąpienia alergii.
Dieta dr Ewy Dąbrowskiej może zakazywać picia alkoholu oraz używania oliwy.
Przy niewydolności wątroby dieta ketogeniczna może być przeciwwskazana.
Karmienie piersią może stanowić przeciwwskazanie do stosowania diety ketogenicznej, podobnie jak cukrzyca typu 1.
Długotrwałe stosowanie diety ketogenicznej może prowadzić do zanikania komórek trzustki.

Pozostałe zastosowania

Eliminacja wybranych składników diety może być rozważana także w kontekście higieny jamy ustnej i kandydozy.

Wyeliminowanie węglowodanów może ograniczać pojawianie się kamienia nazębnego.
Domowe sposoby na kandydozę obejmują przede wszystkim modyfikację diety, na przykład ograniczenie cukrów prostych.

To nie jest porada medyczna i zawsze należy skontaktować się z lekarzem przed zastosowaniem jakichkolwiek zmian.