Źródła witaminy D

Witamina D to grupa rozpuszczalnych w tłuszczach związków, które organizm może pozyskiwać między innymi dzięki ekspozycji skóry na światło słoneczne oraz z pożywienia. Bywa wiązana ze zdrowiem kości, funkcjonowaniem mięśni i odporności oraz gospodarką wapniowo-fosforanową.

Źródła pokarmowe witaminy D

Pokrzywa może dostarczać witaminę D do organizmu, a jajka mogą ją zawierać. Witaminę D mogą zawierać także przetwory mleczne i ryby morskie.

Synteza skórna i słońce

Preparaty z filtrem UVB mogą powodować zaburzenia w produkcji witaminy D w skórze. Z wiekiem spada zdolność ludzkiej skóry do syntezy i wchłaniania witaminy D. Słońce może zwiększać poziom witaminy D w organizmie, natomiast niewystarczająca ekspozycja na słońce może prowadzić do jej niedoboru. Lampa UVB może pomóc suplementować witaminę D3, a szyba może blokować produkcję witaminy D w organizmie pod wpływem światła słonecznego.

Suplementacja i formy witaminy D

Suplementacja witaminą D może korzystnie wpływać na zdrowie oraz zapobiegać migrenie. Z wiekiem może nasilać się potrzeba przyjmowania większych dawek, a zalecenia dotyczące stosowania witaminy D mogą być zaniżone w stosunku do rzeczywistego zapotrzebowania organizmu. Witamina D3 w formie kropli może być dobrze przyswajalna. Bor może poprawiać efektywność suplementacji witaminy D. Suplementacja witaminą D może podnosić poziom testosteronu.

Wchłanianie i metabolizm witaminy D

Magnez może wspierać wchłanianie witaminy D, w tym witaminy D3, a także może być potrzebny do rozprowadzania witaminy D3. Niedobór magnezu może osłabiać działanie witaminy D oraz obniżać skuteczność przyjmowanej witaminy D. Cynk może usprawniać funkcjonowanie witaminy D i aktywować ją, natomiast jego niedobór może osłabiać działanie tej witaminy. Bor może zwiększać poziom witaminy D oraz przyspieszać jej przekształcanie do formy aktywnej. Niewydolność nerek i wątroby może ograniczać efektywność witaminy D, a nadwaga może osłabiać jej działanie. 25-hydroksywitamina D może być używana do oceny poziomu witaminy D. Resweratrol może stymulować działanie witaminy D. Witamina D może poprawiać wchłanianie witaminy B12. Niedobór witaminy D może zaburzać gospodarkę wapniową.

Niedobór i jego objawy

Niedobór witaminy D może być związany z wyższym ryzykiem wystąpienia cukrzycy typu 2 i demencji. Do możliwych objawów należą nadmierne pocenie się w nocy i na głowie, częste odczuwanie głodu oraz powolne gojenie się ran. Niedobór może wiązać się z bólem dolnego odcinka pleców i skurczami łydek. Może objawiać się katarem, powodować przeziębienie oraz zwiększać nasilenie astmy, a także wiązać się z wyższym ryzykiem przewlekłego zapalenia błony śluzowej nosa.

Niedobór witaminy D może wiązać się z podwyższonym poziomem trójglicerydów i cholesterolu. Może objawiać się trądzikiem i grzybicą paznokci, powodować biegunki oraz sprzyjać pojawianiu się stanu zapalnego w uchyłkach jelita. Bywa związany z chorobami przyzębia, zaburzeniami widzenia i częstym oddawaniem moczu. Może przyczyniać się do rozwoju tężyczki, a niedobór magnezu może świadczyć o niskim poziomie witaminy D. U niemowląt niedobór witaminy D3 może skutkować opóźnieniem procesu zrastania się ciemiączka. U kobiet w ciąży niedobór witaminy D może być związany z wyższym ryzykiem wcześniejszego porodu. Może także zwiększać ryzyko rozwoju mięśniaków macicy.

Kości i mięśnie

Witamina D może wzmacniać kości, a jej niedobór może prowadzić do rozwoju osteoporozy i powodować bóle kostno-mięśniowe. Niedobór witaminy D może również osłabiać mięśnie. Witamina D3 może chronić kości podczas przyjmowania glikokortykosteroidów. N-acetylocysteina przyjmowana razem z wapniem i witaminą D może poprawiać stan kości u kobiet po menopauzie.

Odporność i stany zapalne

Witamina D3 może wspierać funkcjonowanie układu odpornościowego i zwiększać odporność organizmu. Jej niedobór może być związany z osłabieniem odporności. Witamina D może pobudzać powstawanie komórek odpornościowych, zwiększać wytwarzanie katelicydyny oraz regulować funkcje limfocytów T. Suplementacja witaminą D może łagodzić objawy zapalenia zatok i zmniejszać reaktywność reumatoidalnego zapalenia stawów. Niedobór witaminy D może zwiększać ryzyko wystąpienia zapalenia płuc oraz nasilać alergie. Odpowiedni poziom witaminy D w organizmie może pomagać w zapobieganiu zakażeniu bakterią Helicobacter pylori.

Serce i naczynia

Witamina D może niwelować nadciśnienie tętnicze. Jej niedobór może być związany z wystąpieniem chorób układu krążenia. Witamina D może obniżać poziom cholesterolu oraz zapobiegać jego podnoszeniu. Może mieć właściwości przeciwzakrzepowe i zapobiegać zakrzepicy. Niedobór witaminy D może zwiększać ryzyko rozwoju żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej, wystąpienia udaru, śmiertelności związanej z zawałem serca oraz wystąpienia cichego zawału serca. Witamina D może hamować rozwój miażdżycy. Suplementacja witaminą D może chronić przed zawałem serca.

Witamina D a nowotwory

Witamina D może zmniejszać ryzyko zachorowania na nowotwory, a prawidłowe jej stężenie może wpływać na ryzyko wystąpienia chorób nowotworowych, w tym na jego zmniejszenie. Niedobór witaminy D może wiązać się z wyższym ryzykiem nowotworów, w tym raka jelita grubego. Witamina D może mieć działanie przeciwnowotworowe i hamować powstawanie przerzutów nowotworowych. Nowotwór jelita grubego może tworzyć oporność na witaminę D. U osób z rozpoznanym nowotworem witamina D może zmniejszać śmiertelność oraz zwiększać przeżywalność. Niedobór witaminy D może natomiast zwiększać śmiertelność u chorych na raka jelita grubego. Suplementacja wapnia razem z witaminą D może zmniejszyć ryzyko zachorowania na raka płuc.

Pozostałe zastosowania

Witamina D może opóźniać procesy starzenia się. Suplementacja witaminy D może pomagać łagodzić ból. Witamina D może także regulować procesy krzepnięcia krwi. Przy prawidłowym stężeniu może regulować cykl miesięczny i być pomocna w radzeniu sobie z trądzikiem. Połączenie N-acetylocysteiny z witaminą D może poprawiać jakość nasienia u mężczyzn, a prawidłowy poziom witaminy D może podnosić u nich stężenie testosteronu. Niedobór witaminy D może wiązać się z wyższym ryzykiem depresji, cukrzycy ciążowej oraz wystąpienia choroby Alzheimera. Brak witaminy D może prowadzić do zaburzeń płodności, a także powodować ataki paniki. Witamina D może zmniejszać objawy menopauzy, obniżać poziom kortyzolu oraz pomagać regulować poziom cukru.

Bezpieczeństwo i przeciwwskazania

Przedawkowanie witaminy D3 może nasilać kamicę nerkową.

To nie jest porada medyczna i zawsze należy skontaktować się z lekarzem przed zastosowaniem jakichkolwiek zmian.

Twierdzenia w tym opracowaniu