Działanie osłonowe

Działanie osłonowe oznacza właściwości, które mogą pomagać chronić organizm lub jego poszczególne tkanki przed niekorzystnymi czynnikami. Bywa wiązane między innymi z ochroną skóry, błon śluzowych, wątroby i komórek przed stresem oksydacyjnym.

Ochrona układu pokarmowego

Babka lancetowata może pomagać przy wrzodach żołądka. Osłonowo może działać kisiel lniany, także na ścianę jelit, a podobne działanie może wykazywać siemię lniane. Krwawnik może wykazywać działanie wiatropędne, a płatki owsiane mogą zapobiegać zaparciom.

Ochrona skóry przed słońcem

Promieniowanie słoneczne może przyczyniać się do starzenia skóry oraz powstawania przebarwień. Ochrona przed jego działaniem obejmuje składniki, które mogą zwiększać odporność skóry na promieniowanie UV, a także filtry SPF obecne w wybranych olejach.

  • Likopen może chronić skórę i jej komórki przed promieniowaniem UV, zwiększać odporność skóry na jego działanie oraz zmniejszać ryzyko oparzeń słonecznych. Może także spowalniać starzenie się skóry.
  • Witamina A może zapobiegać starzeniu skóry wywołanemu promieniowaniem słonecznym, a witamina E może chronić przed tym promieniowaniem.
  • OPC może chronić skórę przed starzeniem się, natomiast filtry UV mogą chronić ją przed starzeniem oraz nowotworami.
  • Selen może odwracać uszkodzenia skóry wywołane promieniowaniem ultrafioletowym, a astaksantyna może chronić skórę przed działaniem promieni UV.
  • Mniszek lekarski może pomagać blokować szkodliwe promienie UVB, a masło kakaowe może chronić skórę przed szkodliwym promieniowaniem słonecznym.
  • Oliwa z oliwek, olej ze słodkich migdałów, olej z migdałów, olej z kiełków pszenicy, olej sezamowy, olej z awokado, olej rycynowy, olejek arganowy oraz olej z pestek marchwi mogą zawierać ochronne filtry SPF.
  • Olej z pestek malin może chronić skórę przed promieniowaniem UV.
  • Osoby korzystające z solarium mogą być narażone na przedwczesne starzenie się skóry.

Łagodzenie oparzeń słonecznych

Olej z czarnuszki może niwelować skutki oparzeń słonecznych, a ziele żywokostu może je łagodzić. Przy oparzeniach słonecznych mogą pomóc okłady z plasterków schłodzonych ogórków i pomidorów, okłady z owsianki, kwasu borowego i nagietka, a także okłady z zimnej maślanki, kefiru, jogurtu lub zsiadłego mleka.

  • Przy poparzeniach słonecznych wskazana może być suplementacja witaminą E oraz witaminą C.
  • Na łagodne oparzenia słoneczne u dzieci może pomóc ekstrakt z cebuli i czosnku.
  • W regeneracji skóry poparzonej słońcem może pomóc sok wyciśnięty z żywego aloesu.
  • Oparzenia słoneczne może łagodzić kąpiel w occie jabłkowym.

Działanie antyoksydacyjne

Antyoksydanty to grupa związków chemicznych, których zadaniem jest ochrona organizmu przed stresem oksydacyjnym. Witamina E może działać antyoksydacyjnie, a podbiał może wykazywać takie działanie.

  • Likopen może mieć działanie antyoksydacyjne i neutralizować wolne rodniki.
  • Melatonina może działać jak antyoksydant.
  • Pokrzywa może działać antyoksydacyjnie.
  • Ostropest plamisty działa antyoksydacyjnie, a żurawina może mieć takie działanie.
  • Soplówka jeżowata, cykoria podróżnik, rozmaryn, lnica pospolita i różeniec górski mogą wykazywać działanie antyoksydacyjne.
  • Masło klarowane, galaktolipid oraz witamina C mogą działać antyoksydacyjnie.
  • Wodór może redukować stres oksydacyjny.
  • Antyoksydanty mogą chronić przed zaćmą.

Działanie przeciwzapalne

Imbir może działać przeciwzapalnie, a wrotycz może wykazywać takie działanie. Przeciwzapalne właściwości może mieć także oliwa z oliwek oraz olej z czarnuszki. Aloes ma działanie przeciwzapalne, a podobne właściwości może mieć masło shea.

  • Polifenole, produkty pełnoziarniste i witamina C mogą wykazywać działanie przeciwzapalne.
  • Czereśnie, liście laurowe, nawłoć, rozmaryn, estragon, podagrycznik oraz ziele skrzypu mogą mieć działanie przeciwzapalne.
  • Czosnek może mieć działanie przeciwzapalne, a propolis może działać przeciwwysiękowo.
  • Roztwór soli może mieć działanie przeciwzapalne.

Ochrona wątroby

Olej z czarnuszki może działać ochronnie na wątrobę. Ostropest plamisty ma właściwości odtruwające. Ochronne działanie na wątrobę może wykazywać ocet, propolis, kawa, gorycze, niecierpek pospolity oraz tauryna.

Ochrona przed drobnoustrojami

Ochrona przed drobnoustrojami obejmuje działanie przeciwgrzybicze i przeciwbakteryjne różnych roślin oraz ich składników. Arginina może pobudzać układ immunologiczny.

  • Aloes ma działanie przeciwgrzybicze i przeciwbakteryjne, a imbir działa przeciwgrzybiczo.
  • Oliwa z oliwek może wykazywać działanie przeciwgrzybicze, a propolis może mieć działanie grzybobójcze.
  • Propolis może uzupełniać przeciwgrzybicze działanie fitoncydów oraz ich działanie przeciwbakteryjne.
  • Cykoria podróżnik może mieć właściwości przeciwmalaryczne.
  • Czeremcha może mieć działanie fitoncydowe.
  • Katechiny mogą wykazywać działanie przeciwbakteryjne.
  • Jod może mieć działanie antywirusowe.
  • Olejki eteryczne mogą wspomagać działanie antyseptyczne.

Światło, sen i witamina D

Niebieskie światło może hamować wydzielanie melatoniny, a filtry ograniczające jego działanie mogą ułatwiać zasypianie. Kontakt ze słońcem może być korzystny dla zdrowia i może zmniejszać poziom kortyzolu. Słońce może zwiększać poziom witaminy D w organizmie, natomiast niewystarczająca ekspozycja może sprzyjać jej niedoborowi. Szyba może blokować produkcję witaminy D pod wpływem światła słonecznego, a starzenie się może zmniejszać zdolność skóry do jej wchłaniania. Witamina D może także opóźniać procesy starzenia się.

  • Ciemne zasłony oraz opaski na oczy mogą zatrzymywać światło niebieskie.
  • Opaski na oczy mogą ograniczać ekspozycję na światło.

Pozostałe informacje

Katechiny mogą wykazywać działanie ochronne na komórki nerwowe.

Pozostałe zastosowania

Nawłoć może mieć działanie odtruwające, a czarny bez może działać ochronnie na błony śluzowe dróg oddechowych. Glistnik jaskółcze ziele może mieć działanie przeciwnowotworowe, natomiast czereśnie mogą spowalniać procesy starzenia się skóry. Likopen może chronić komórki przed uszkodzeniami.

  • Pestki słonecznika, witamina D oraz polifenole w jabłkach mogą mieć działanie przeciwnowotworowe.
  • Spożywanie pestek słonecznika może zmniejszać ryzyko miażdżycy.
  • Propolis może mieć działanie przeciwzawałowe.
  • Imbir może mieć działanie przeciwskurczowe.
  • Ceramidy mogą spowalniać proces starzenia skóry, a złoto koloidalne może wykazywać działanie odmładzające.
  • Selen może działać ochronnie na układ nerwowy.
  • Podwyższona temperatura może podnosić aktywność limfocytów.
  • Styropian może zabezpieczać hibiskus w donicy przed chłodem.

Bezpieczeństwo i przeciwwskazania

Preparaty chroniące przed słońcem mogą zwiększać ryzyko zachorowania na raka skóry. Oxybenzone, będący jednym z ich składników, może przyczyniać się do zachorowania na endometriozę, powodować zatrucie organizmu, reakcje alergiczne skóry, problemy hormonalne oraz rozwój raka skóry.

  • Stearynian butylu, również stosowany w preparatach chroniących przed słońcem, może wywoływać reakcje uczuleniowe, powodować powstawanie zaskórników oraz zaburzać funkcjonowanie komórek skóry.

To nie jest porada medyczna i zawsze należy skontaktować się z lekarzem przed zastosowaniem jakichkolwiek zmian.

Twierdzenia w tym opracowaniu