Właściwości światła słonecznego

Światło pochodzące od Słońca jest formą promieniowania elektromagnetycznego, które obejmuje szeroki zakres długości fal, w tym światło widzialne, ultrafioletowe oraz podczerwone. Charakteryzuje się ono okreśonym spektrum, które jest wynikiem procesów zachodzących w atmosferze słonecznej. Jego intensywność i skład spektralny mogą ulegać zmianom w zależności od warunków atmosferycznych oraz położenia geograficznego. Światło to jest podstawowym źródłem energii dla Ziemi i wpływa na wiele procesów naturalnych.

Światło słoneczne jest naturalnym źródłem promieniowania, które wpływa na organizmy żywe i procesy zachodzące w środowisku. Bywa wiązane między innymi z syntezą witaminy D, rytmem dobowym, samopoczuciem oraz kondycją skóry.

Witamina D i zdrowie

Światło słoneczne może zwiększać poziom witaminy D w organizmie, a jej odpowiednia ilość wiąże się z różnymi funkcjami zdrowotnymi.

Niewystarczająca ekspozycja na słońce może prowadzić do niedoboru witaminy D.
Szyba może blokować produkcję witaminy D w organizmie pod wpływem światła słonecznego.
Z wiekiem spada zdolność skóry do syntezy i wchłaniania witaminy D.
Lampy UVB mogą pomóc w suplementowaniu witaminy D3.
Witamina D może pobudzać powstawanie komórek odpornościowych i zwiększać odporność organizmu.
Może także zwiększać biodostępność wapnia oraz łagodzić stan zapalny.
Witamina D może pomagać w leczeniu dny moczanowej.
Może zwiększać wytwarzanie kacetylidyny.
Odpowiedni poziom witaminy D może obniżać śmiertelność w przypadku chorób nowotworowych.

Promieniowanie i skóra

Promieniowanie słoneczne oddziałuje na skórę zarówno poprzez promieniowanie UVA i UVB, jak i przez skutki długotrwałej ekspozycji.

Nadmiar słońca może powodować przebarwienia skóry, a promieniowanie słoneczne może przyczyniać się do jej starzenia.
Promieniowanie UVB może doprowadzać do podrażnień skóry, natomiast promieniowanie UVA może uszkadzać włókna kolagenowe.
Filtry UV mogą chronić skórę przed nowotworami i przed starzeniem się. Kremy z filtrami UV mogą także zmniejszać ryzyko powstawania zmarszczek.
Olej z pestek marchwi może zawierać ochronne filtry SPF.
Kora kasztanowca może absorbować promieniowanie UV, a jednocześnie emitować jasnoniebieskie światło w procesie fluorescencji.
Zeolit klinoptylolit może pochłaniać promieniowanie jonizujące.

Oparzenia słoneczne

Promieniowanie UVB może doprowadzić do oparzeń skóry.

Przy łagodnych oparzeniach słonecznych ulgę mogą przynieść chłodne okłady, między innymi z owsianki, zimnej maślanki, zsiadłego mleka, jogurtu lub kefiru.
Pomocne mogą być także plasterki schłodzonego ogórka i pomidorów, okłady z nagietka oraz kąpiel w occie jabłkowym.
W regeneracji skóry poparzonej słońcem może pomóc sok wyciśnięty z żywego aloesu. Ziele żywokostu może łagodzić oparzenia słoneczne, a olej z czarnuszki może niwelować ich skutki.
Na łagodne oparzenia słoneczne u dzieci może pomóc ekstrakt z cebuli i czosnku. Przy poparzeniach można również stosować maści z kwasem hialuronowym, który poprawia poziom nawilżenia naskórka.
Przy poparzeniach słonecznych wskazana może być suplementacja witaminą E lub witaminą C, a na skórę można zastosować okłady z kwasu borowego.

Składniki wspierające skórę

Niektóre składniki pochodzenia roślinnego i odżywczego mogą wspierać skórę w kontakcie ze światłem słonecznym.

Witamina E może chronić skórę przed promieniowaniem słonecznym, a witamina A może pomagać zapobiegać jej starzeniu wywołanemu tym promieniowaniem.
Likopen może chronić skórę przed promieniowaniem słonecznym i zwiększać jej odporność na działanie promieni UV. Może także zmniejszać ryzyko oparzeń słonecznych oraz chronić komórki przed promieniowaniem UV.
Masło kakaowe może chronić skórę przed szkodliwym promieniowaniem słonecznym.
Selen może pomagać odwracać uszkodzenia skóry wywołane promieniowaniem ultrafioletowym.
Mniszek lekarski może pomagać blokować szkodliwe promienie UVB.
Astaksantyna może chronić skórę przed działaniem promieni UV.
Olej ze słodkich migdałów, określany także jako olej migdałowy, może zawierać ochronne filtry SPF.
Oliwa z oliwek może zawierać ochronne filtry SPF.
Olej z pestek malin może chronić skórę przed promieniowaniem UV.
Olej sezamowy może zawierać ochronne filtry SPF.
Olej z orzechów macadamia może zawierać ochronne filtry SPF.

Światło niebieskie i sen

Światło niebieskie może wpływać na sen, między innymi przez zatrzymywanie wydzielania melatoniny oraz wywoływanie pobudzenia.

Wieczorna ekspozycja na niebieskie światło może utrudniać zasypianie, powodować wytwarzanie kortyzolu i prowadzić do nieproduktywnego snu.
Redukcja światła może polepszać jakość snu, a ograniczenie lub unikanie niebieskiego światła przed snem może przynosić podobny efekt.
Okulary blokujące niebieskie światło mogą poprawiać jakość snu, natomiast okulary z filtrem przeciw niebieskiemu światłu mogą wspierać produkcję melatoniny w organizmie.
Filtry blokujące niebieskie światło mogą chronić wzrok, a filtry na ekrany mogą je blokować i ułatwiać zasypianie.
Ciemne zasłony mogą zatrzymywać niebieskie światło. Opaski na oczy mogą ograniczać ekspozycję na światło, zatrzymywać niebieskie światło oraz eliminować światło podczas snu.
Ciemność w pokoju może sprzyjać wydzielaniu melatoniny, a jej produkcja może wspierać utrzymanie snu.
Luteina zawarta w jagodach goji jest w stanie pochłaniać niebieskie światło widzialne.

Rytm dobowy i samopoczucie

Światło słoneczne może wpływać na rytm dobowy, poziom hormonów i codzienne samopoczucie.

Poranne światło może obniżać poziom kortyzolu w ciągu dnia, a słońce może pomagać zmniejszać kortyzol.
Słońce może zwiększać produkcję serotoniny w mózgu oraz pomagać regulować hormony.
Poranne światło może zmniejszać stres, natomiast brak kontaktu ze światłem może go powodować.

Rośliny i światło

Światło słoneczne dostarcza roślinom energii potrzebnej do prawidłowego wzrostu i rozwoju, a liście mogą go potrzebować do efektywnego przeprowadzania fotosyntezy. Dobry dostęp do światła może zwiększać intensywność fotosyntezy.

Odpowiednie nasłonecznienie może przyspieszać wzrost nasion pomidorów.
Słoneczne stanowisko może sprzyjać wzrostowi hibiskusów.
Kwiaty kasztanowca mogą być wrażliwe na światło.
Żyworódki mogą rosnąć najlepiej przy umiarkowanym nasłonecznieniu.
Podlewanie trawnika w południe może prowadzić do oparzenia liści od słońca, ponieważ krople wody działają jak małe soczewki skupiające promienie na blaszce liściowej.

Odżywianie a słońce

Światło słoneczne może wpływać na przemiany niektórych składników odżywczych i przebieg chorób związanych z ich niedoborem.

Słońce może powodować rozkład witaminy C.
Pod jego wpływem pelagra może się nasilać.

Bezpieczeństwo i przeciwwskazania

Nadmierna ekspozycja na światło słoneczne może wiązać się z przebarwieniami, które bywają symptomem przedawkowania słońca.

Osoby korzystające z solarium mogą być narażone na przedwczesne starzenie się skóry.
Arcydzięgiel litwor może zwiększać wrażliwość skóry na promienie słoneczne, a Dong Quai może powodować jej uwrażliwienie na promieniowanie słoneczne.
Chlorella może mieć działanie światłouczulające.
Preparaty chroniące przed słońcem mogą zwiększać ryzyko zachorowania na raka skóry, a kremy z filtrem UV mogą prowadzić do rozwoju raka skóry.
Preparaty z filtrem UVB mogą powodować zaburzenia w produkcji witaminy D.
Stearynian butylu, stosowany jako składnik preparatów chroniących przed słońcem, może wywoływać reakcje uczuleniowe, powodować powstawanie zaskórników oraz zaburzać funkcjonowanie komórek skóry.
Oxybenzone, jeden ze składników preparatów chroniących przed słońcem, może prowadzić do rozwoju raka skóry, powodować zatrucie organizmu, a także wywoływać problemy hormonalne.
Oxybenzone może również przyczyniać się do zachorowania na endometriozę.
Ekspozycja na sztuczne światło w nocy może zwiększać ryzyko chorób nowotworowych.

Pozostałe zastosowania

Światło słoneczne może wpływać na organizm także poza jego rolą w procesach związanych ze skórą i rytmem dobowym.

Kontakt ze słońcem może być korzystny dla zdrowia.
Włosy człowieka mogą przewodzić energię ze słońca.

To nie jest porada medyczna i zawsze należy skontaktować się z lekarzem przed zastosowaniem jakichkolwiek zmian.