Zaburzenia mikroflory jelitowej

Zaburzenia mikroflory jelitowej dotyczą nieprawidłowości w składzie i funkcjonowaniu mikroorganizmów zasiedlających przewód pokarmowy. Mikrobiota jelitowa to zbiór bakterii, wirusów, grzybów i innych mikroorganizmów, które współistnieją w jelitach. Prawidłowa mikroflora pełni różnorodne funkcje związane z trawieniem, immunologią oraz utrzymaniem homeostazy organizmu. Zaburzenia mikroflory mogą obejmować zarówno zmiany ilościowe, jak i jakościowe w populacji tych mikroorganizmów.

Zaburzenia mikroflory jelitowej oznaczają nieprawidłową równowagę mikroorganizmów zamieszkujących przewód pokarmowy. Bywają wiązane z dolegliwościami trawiennymi, zmianami w funkcjonowaniu bariery jelitowej oraz wpływem na odporność i samopoczucie.

Objawy trawienne

Zaburzenia mikroflory jelitowej mogą wiązać się z różnorodnymi dolegliwościami trawiennymi, od wzdęć po zaburzenia rytmu wypróżnień.

  • Kolka jelitowa może występować przy nieprawidłowym funkcjonowaniu mikroflory jelitowej.
  • Zaburzenia flory jelitowej mogą powodować wzdęcia oraz fermentację w jelitach.
  • Długo utrzymujące się zaparcia mogą prowadzić do niedrożności jelit.
  • Picie soków owocowych na pusty żołądek może powodować skurcze jelit.
  • Pokrzywa może poprawiać perystaltykę jelit.

Zakażenia i przerosty

Zaburzenia mikroflory jelitowej mogą obejmować zarówno nadmierny rozrost drobnoustrojów, jak i zmiany sprzyjające zakażeniom.

  • Długotrwała antybiotykoterapia może sprzyjać nadmiernemu rozrostowi Candida albicans, a jej powstawaniu może sprzyjać także niedobór mikroelementów.
  • Przerost candidy może wiązać się z problemami trawiennymi, wzdęciami, nadmierną ochotą na słodycze oraz przewlekłym zmęczeniem.
  • Pasożyty mogą zaburzać florę jelitową i bakteryjną w jelitach, a pasożyty obecne w jelitach mogą powodować wzdęcia.
  • Przy SIBO pomocna może być N-acetylocysteina.
  • Sok z czarnego bzu może ograniczać rozrost szkodliwych bakterii w jelitach.

Dieta i mikrobiom

Dobór produktów w diecie może wpływać na skład i funkcjonowanie mikrobiomu jelitowego.

  • Błonnik pokarmowy może wspierać mikroflorę jelitową, a płatki owsiane mogą zwiększać liczebność dobroczynnych bakterii w jelitach.
  • Piwo spożywane umiarkowanie może korzystnie wpływać na mikroflorę jelitową.
  • Regularne spożywanie czosnku może wpływać na mikroflorę jelitową.
  • Miód może wspierać rozwój korzystnych bakterii w jelitach.
  • Ocet jabłkowy może działać korzystnie na mikrobiom jelitowy.
  • Kefir może uszczelniać jelita.

Probiotyki i prebiotyki

Równowaga mikroflory jelitowej zależy zarówno od obecności korzystnych bakterii, jak i od warunków sprzyjających ich utrzymaniu.

  • Probiotyki mogą wspomagać odbudowę flory bakteryjnej jelit, między innymi za sprawą Lactobacillus acidophilus i Lactobacillus rhamnosus GG.
  • Mogą także chronić śluzówki jelit, pomagać utrzymywać barierę jelitową oraz wspierać stabilność środowiska jelitowego.
  • Przyjmowanie probiotyków razem z inhibitorami pompy protonowej może wspierać zdrowie jelit u dzieci z refluksem żołądkowo-jelitowym. Probiotyki mogą również wspomagać leczenie choroby refluksowej poprzez poprawę równowagi mikroflory jelitowej.
  • Kefir może przywracać równowagę flory jelitowej, a kefir zawierający bakterie Lactobacillus może zmniejszać objawy depresji.
  • Bakteria Narine może usprawniać pracę jelit, natomiast bakterie Lactobacillus mogą zmniejszać ilość toksyn pochodzących z jelit.
  • Korzystnym bakteriom może sprzyjać czarny bez, który może wspierać ich namnażanie się w jelitach.
  • Równowagę mikroflory jelitowej może wspomagać także kozie kolostrum, a berberyna może regulować florę bakteryjną w jelitach.

Bariera jelitowa i stan zapalny

Bariera jelitowa ogranicza przenikanie niepożądanych substancji z jelit do organizmu, a jej zaburzenie może wiązać się ze stanem zapalnym.

  • Stan zapalny w jelitach może być związany z zaburzeniami flory jelitowej.
  • Dieta prozapalna może prowadzić do rozszczelnienia jelit.
  • Szczelne jelita mogą zapobiegać przedostawaniu się niestrawionych resztek pokarmowych z jelit do krwioobiegu oraz ogólnoustrojowym stanom zapalnym organizmu.
  • Niedobór witaminy A może upośledzać odporność śluzową jelit.
  • Przewlekły stan zapalny może powodować dolegliwości żołądkowo-jelitowe.
  • Colostrum może zmniejszać przepuszczalność jelit.
  • Nieszczelne jelito może osłabiać układ immunologiczny, powodować niedożywienie komórek oraz wywoływać stany zapalne w układzie pokarmowym.
  • Zwiększenie stężenia kwasu masłowego w organizmie może wprowadzać wrzodziejące zapalenie jelita grubego w stan remisji.

Jelita a cały organizm

Zaburzenia mikroflory jelitowej mogą wpływać nie tylko na trawienie, lecz także na odżywienie, odporność, masę ciała, skórę, samopoczucie i metabolizm całego organizmu.

  • Upośledzona flora jelitowa może utrudniać wchłanianie składników odżywczych i witamin, a w konsekwencji prowadzić do niedoborów, w tym niedoboru magnezu.
  • Flora bakteryjna może pełnić funkcję bariery odpornościowej organizmu, natomiast jej zaburzenia mogą obniżać odporność.
  • Niewłaściwy mikrobiom jelitowy może powodować wahania masy ciała i prowadzić do otyłości. Prawidłowa działalność mikroflory może wiązać się z procesem spalania tłuszczu, a sprawny mikrobiom może pomagać schudnąć oraz przyspieszać metabolizm.
  • Zaburzenia mikroflory mogą pogarszać stan skóry; przebarwienia skóry mogą być ich objawem.
  • Zaburzona flora bakteryjna jelit może przyczyniać się do depresji i zwiększać jej ryzyko.
  • Zaburzenia flory jelitowej mogą powodować przewlekłe zmęczenie oraz bóle stawów.
  • Mikrobiom jelitowy może zwiększać wrażliwość receptorów smakowych.

Czynniki zaburzające mikrobiom

Na mikrobiom jelit mogą wpływać zarówno składniki żywności, jak i czynniki środowiskowe oraz psychiczne.

  • Sztuczne słodziki mogą zaburzać mikroflorę jelit, a desery mleczne zawierające sukralozę E955 mogą zmieniać skład bakterii znajdujących się w jelitach.
  • Stres może niszczyć korzystne bakterie jelitowe, zaburzać równowagę flory i zwiększać dysbiozę jelitową.
  • Pestycydy mogą zabijać mikrobiom jelitowy.
  • Lektyny mogą powodować rozszczelnienie jelita.
  • Glifosat może niszczyć śluzówkę jelit.

Bezpieczeństwo i przeciwwskazania

Przerost flory bakteryjnej w jelicie cienkim, znany jako SIBO, wymaga ostrożności przy wyborze napojów fermentowanych.

  • Przy SIBO piwo może być przeciwwskazane.

To nie jest porada medyczna i zawsze należy skontaktować się z lekarzem przed zastosowaniem jakichkolwiek zmian.

Twierdzenia w tym opracowaniu