Zdrowie reprodukcyjne

Zdrowie reprodukcyjne odnosi się do stanu pełnego fizycznego, psychicznego i społecznego dobrostanu w obszarze układu rozrodczego. Obejmuje zdolność do bezpiecznego przeżywania ciąży, porodu oraz możliwość posiadania potomstwa. W zakres zdrowia reprodukcyjnego wchodzą także prawa i dostęp do usług związanych z planowaniem rodziny oraz opieką nad matką i dzieckiem.

Zdrowie reprodukcyjne obejmuje prawidłowe funkcjonowanie układu rozrodczego, płodność, gospodarkę hormonalną oraz seksualność kobiet i mężczyzn. Bywa związane z odżywianiem, stylem życia, cyklem menstruacyjnym, menopauzą i ogólnym stanem zdrowia.

Płodność kobiet

Na płodność kobiet mogą wpływać sposób żywienia, stan odżywienia, masa ciała oraz niektóre składniki i substancje środowiskowe.

  • Spożywanie nisko tłuszczowych produktów nabiałowych może sprzyjać niepłodności i brakowi owulacji.
  • Ograniczenie białka zwierzęcego na korzyść białka roślinnego może zwiększać płodność u kobiet.
  • Niedobór białka może powodować problemy z płodnością.
  • Ograniczenie tłuszczów trans może zwiększać płodność u kobiet.
  • Zwiększenie spożycia produktów bogatych w żelazo pochodzenia roślinnego może korzystnie wpływać na płodność u kobiet.
  • Brak witaminy D może prowadzić do zaburzeń płodności.
  • Otyłość u kobiet może negatywnie wpływać na płodność.
  • Koenzym Q10 może poprawiać płodność u kobiet i wspierać procesy prowadzące do zajścia w ciążę metodą in vitro.
  • Maca może zwiększać płodność.
  • Cynk może odpowiadać za prawidłowy rozwój płodu.
  • Ksenoestrogeny mogą zaburzać płodność.

Płodność mężczyzn

Płodność mężczyzn może zależeć zarówno od jakości nasienia, jak i od poziomu wybranych hormonów oraz codziennego obciążenia organizmu.

  • Karob może poprawiać ruchliwość plemników.
  • N-acetylocysteina połączona z witaminą C może poprawiać jakość nasienia, a w połączeniu z selenem — również jakość nasienia; połączenie N-acetylocysteiny z niektórymi witaminami może poprawiać parametry nasienia.
  • Koenzym Q10 może poprawiać płodność mężczyzn, podobnie jak witamina E i kreatyna.
  • Pestki słonecznika mogą poprawiać płodność mężczyzn, a orzech włoski może pozytywnie na nią wpływać.
  • Olej z czarnuszki może zwiększać płodność mężczyzn.
  • Przewlekły stres może obniżać płodność mężczyzn.
  • Prawidłowy poziom witaminy D może podnosić poziom testosteronu u mężczyzn, natomiast cynk może wpływać na utrzymywanie odpowiedniego poziomu tego hormonu.

Libido i funkcje seksualne

Na libido i funkcje seksualne mogą wpływać zarówno składniki diety, jak i ogólny stan zdrowia.

  • L-arginina może zwiększać libido u mężczyzn i usprawniać ich funkcje seksualne.
  • Żeń-szeń może pomagać utrzymać prawidłowy poziom libido.
  • Kozieradka może zwiększać libido.
  • Rożeniec górski może poprawiać libido.
  • Obniżony popęd seksualny u kobiet może wynikać z zaburzeń hormonalnych.
  • Zaburzenia erekcji mogą być objawem chorób nerek.
  • Złoto koloidalne może pomagać przy impotencji.

Cykl i miesiączka

Cykl menstruacyjny może być wspierany przez wybrane rośliny oraz składniki mineralne.

  • Bylica piołun może pomagać kobietom w regulowaniu cyklu miesięcznego.
  • Jod może regulować cykl menstruacyjny.
  • Suplementacja magnezu może łagodzić bolesne miesiączki.
  • Dong Quai może wspomagać regulację cyklów menstruacyjnych.
  • Cynk może hamować postęp endometriozy.
  • Nagietek lekarski może regulować cykle miesiączkowe.
  • Koniczyna czerwona może regulować cykl miesiączkowy.

Menopauza

Menopauza jest okresem zmian, które mogą wpływać na samopoczucie, sen, masę ciała i kondycję organizmu.

  • Jej przedwczesne wystąpienie może wiązać się z infekcjami wirusowymi, chorobami autoimmunologicznymi oraz uwarunkowaniami genetycznymi.
  • Objawy menopauzy może łagodzić terapia hormonalna, a pomocne mogą być także witamina D i spojrzenie holistyczne na organizm.
  • Dziurawiec, żeń-szeń, lukrecja, krwawnik, szałwia, koniczyna czerwona, ziele skrzypu, kozieradka pospolita oraz pokrzywa mogą zmniejszać objawy menopauzy lub pomagać w ich złagodzeniu.
  • Zachowanie higieny snu i regularna aktywność fizyczna mogą uspokajać przebieg menopauzy.
  • W tym okresie może pojawić się wzrost masy ciała oraz spadek libido.
  • Zanik mięśni po menopauzie może być związany ze spadkiem estrogenów. Post przerywany może przyspieszać utratę mięśni, dlatego jego stosowanie można łączyć z dużą ilością białka.

Gospodarka hormonalna

Gospodarka hormonalna obejmuje wzajemne zależności między hormonami, narządami i czynnikami stylu życia, a jej zaburzenia mogą wpływać na funkcjonowanie całego organizmu.

  • Dziurawiec może pomagać regulować hormony, a czerwona koniczyna może wpływać na równowagę hormonalną.
  • Równowagę hormonalną mogą wspierać także cynamon u kobiet, jarmuż w odniesieniu do estrogenów oraz spożywanie brokułów.
  • Jagody mogą pomagać równoważyć poziom żeńskich hormonów płciowych, natomiast nagietek lekarski może działać estrogennie.
  • Siemię lniane może wspomagać leczenie zaburzeń hormonalnych, inozytol może pomagać regulować poziom hormonów, a nasiona kozieradki mogą regulować układ hormonalny.
  • Kozieradka pospolita może podnosić poziom testosteronu u mężczyzn, a ostropest plamisty może regulować gospodarkę hormonalną u mężczyzn.
  • Na poziom testosteronu może wpływać sen, aktywność fizyczna, suplementacja witaminą D oraz utrzymanie prawidłowej masy ciała.
  • Dziki pokrzyn może pobudzać produkcję progesteronu, olejek z rozmarynu może regulować układ hormonalny, a kwiaty czeremchy mogą pomagać przy zaburzeniach hormonalnych. Wyciąg z kwiatów czeremchy może dodatkowo wpływać na gospodarkę hormonalną.
  • Prawidłowe funkcjonowanie wątroby może zapewniać równowagę hormonalną, podczas gdy zaburzenia hormonalne mogą obciążać wątrobę.
  • Przewlekły stres może prowadzić do zaburzeń hormonalnych, a cytokiny prozapalne mogą zakłócać komunikację między hormonami a receptorami.
  • Na gospodarkę hormonalną mogą oddziaływać również pasożyty, mikroplastik i pestycydy.
  • Niedobór białka może obniżać poziom hormonów tarczycy oraz prowadzić do zaburzeń równowagi hormonalnej.
  • Nabiał odtłuszczony może zaburzać gospodarkę hormonalną, a procesy odtłuszczenia mogą zwiększać koncentrację hormonów zwierzęcych w nabiale.
  • Zaburzona gospodarka hormonalna może powodować choroby i prowadzić do otyłości. Może także pogarszać stan paznokci.
  • Zbyt niskie stężenie estrogenów może sprzyjać powstawaniu anemii, a niedobór testosteronu może być objawem chorób nerek lub wiązać się z częstym oddawaniem moczu.
  • Regularne badania krwi mogą pomagać wykryć problemy hormonalne.
  • Niecierpek pospolity może działać antyandrogennie.

Nowotwory układu rozrodczego

Na ryzyko nowotworów układu rozrodczego mogą wpływać zarówno czynniki hormonalne, jak i składniki codziennej diety.

  • Utrzymanie prawidłowego poziomu estradiolu może zmniejszać zachorowalność na raka sutka, macicy oraz jajników.
  • Pomidory mogą zmniejszać ryzyko raka prostaty.
  • Kawa może zmniejszać ryzyko rozwoju raka endometrium.
  • Zielona herbata może zmniejszać ryzyko raka piersi oraz raka prostaty.
  • Ksenoestrogeny mogą powodować nowotwory układu rozrodczego.
  • Selen może zmniejszać ryzyko raka prostaty.

Bezpieczeństwo i przeciwwskazania

Bezpieczeństwo zdrowia reprodukcyjnego obejmuje także rozpoznawanie możliwych przeciwwskazań i działań niepożądanych związanych z antykoncepcją.

  • Bóle menstruacyjne podczas stosowania wkładki wewnątrzmacicznej mogą sugerować powikłania związane z tą metodą antykoncepcji.
  • Antykoncepcja hormonalna może zwiększać krzepliwość krwi.
  • Z soku z pokrzywy powinny zrezygnować kobiety zmagające się z chorobami narządów rodnych.
  • Doustne środki antykoncepcyjne mogą zwiększać ryzyko pojawienia się kamieni żółciowych.

Pozostałe zastosowania

Zdrowie reprodukcyjne obejmuje także wpływ składników odżywczych, preparatów i ogólnego stanu organizmu na narządy oraz funkcje układu rozrodczego.

  • Inozytol może poprawiać płodność, a niepokalanek pospolity może ją podnosić.
  • Cynk może wpływać na płodność, natomiast złoto koloidalne może korzystnie oddziaływać na układ rozrodczy.
  • Cykoria podróżnik może mieć właściwości wspomagające narządy rozrodcze.
  • Niedobór białka może hamować rozwój płodu.
  • Urazy dna miednicy mogą zwiększać ryzyko nietrzymania moczu.

To nie jest porada medyczna i zawsze należy skontaktować się z lekarzem przed zastosowaniem jakichkolwiek zmian.

Twierdzenia w tym opracowaniu