Komplikacje refluksu żołądka

Refluks żołądka to stan, w którym treść żołądkowa cofa się do przełyku. Komplikacje tego schorzenia dotyczą różnych zaburzeń, które mogą wystąpić w przebiegu choroby. Obejmują one zmiany w błonie śluzowej przełyku oraz inne powikłania związane z przewlekłym narażeniem na kwas żołądkowy.

Choroba refluksowa żołądka i przełyku polega na cofaniu się treści żołądkowej do przełyku. Bywa wiązana ze zgagą, pieczeniem, bólem w klatce piersiowej oraz objawami pozaprzełykowymi, a jej nasilenie może zależeć od diety i stylu życia.

Przyczyny i czynniki ryzyka

Refluks żołądka może mieć wiele przyczyn, od sposobu odżywiania po czynniki związane ze stylem życia i stanem organizmu.

  • Przejadanie się może prowadzić do refluksu żołądka.
  • Helikobakter pylori może powodować refluks żołądkowy.
  • Przewlekły stres może powodować refluks żołądka, a podwyższony kortyzol może sprzyjać jego wystąpieniu.
  • Otyłość może zwiększać ryzyko pojawienia się choroby refluksowej. Otyłość brzuszna może natomiast powodować ucieczkę soku żołądkowego do przełyku.
  • Zaburzenia mineralne mogą zwiększać ryzyko refluksu.
  • U noworodka refluks może pojawiać się na skutek niepodciętego wędzidełka.
  • Niewłaściwa dieta może przyczyniać się do pojawienia się choroby refluksowej.
  • Niski poziom kwasu solnego może być przyczyną refluksu.
  • Błonnik może wpływać na przyczynę choroby refluksowej.
  • Siedzący tryb życia może przyczyniać się do pojawienia się choroby refluksowej.
  • Picie kawy na pusty żołądek może prowadzić do refluksu żołądka.
  • Palenie papierosów może zwiększać ryzyko pojawienia się choroby refluksowej.
  • Picie alkoholu może zwiększać ryzyko refluksu.

Objawy i powikłania

Refluks żołądka może dawać zarówno typowe objawy w obrębie przełyku, jak i dolegliwości pozaprzełykowe.

  • Choroba refluksowa przełyku może być przyczyną zgagi, a pieczenie w przełyku jest jednym z możliwych objawów refluksu.
  • Refluks może powodować ból lub uczucie ucisku w klatce piersiowej.
  • Do objawów pozaprzełykowych mogą należeć chrypka i ból głowy.
  • Kaszel może nasilać objawy refluksu.
  • Zapalenie przełyku może być przyczyną zgagi, natomiast regularne pojawianie się zgagi może prowadzić do uszkodzenia błony śluzowej przełyku.
  • Zapalenie zatok może być powikłaniem choroby refluksowej.
  • Probiotyki mogą zmniejszać ryzyko poważnych komplikacji związanych z refluksem, a błonnik może zmniejszać objawy choroby refluksowej.

Mechanizmy choroby refluksowej

Choroba refluksowa wiąże się przede wszystkim z zaburzeniami pracy dolnego zwieracza przełyku oraz nasileniem wydzielania soku żołądkowego.

  • Zaburzenia funkcjonowania dolnego zwieracza przełyku mogą stanowić podstawę choroby refluksowej, a jego dysfunkcja może być objawem refluksu.
  • Zwiększanie wydzielania soku żołądkowego może nasilać objawy refluksu, natomiast wyzwalacze nasilające refluks mogą dodatkowo zwiększać wydzielanie tego soku.

Dieta i produkty nasilające

Dobór produktów przy refluksie może obejmować zarówno ograniczanie potraw ostrych, tłustych i kwaśnych, jak i obserwowanie indywidualnej reakcji na poszczególne składniki.

  • Pieprz może zaostrzać objawy refluksu, a spożywanie pikantnych potraw może zwiększać ryzyko jego pojawienia się. Podobnie działanie przypisuje się chili i ostrym przyprawom.
  • Objawy mogą zaostrzać także musztarda, chrzan oraz curry.
  • Pomarańcze, mandarynki i grejpfruty mogą nasilać refluks. Takie działanie mogą mieć również soki cytrusowe.
  • Porzeczki, gruszki, śliwki, czereśnie i wiśnie mogą nasilać objawy choroby refluksowej. Podobnie owoce suszone mogą nasilać jej objawy.
  • Soki pomidorowe mogą nasilać objawy choroby refluksowej. Ograniczenie koncentratu pomidorowego, przecieru pomidorowego i ketchupu może je zmniejszać.
  • Spożywanie tłuszczów może nasilać objawy refluksu. Ograniczenie tłustych serów, śmietany, mozzarelli, serów pleśniowych, serów topionych i tłustego mleka może zmniejszać objawy choroby refluksowej.
  • Do produktów, których ograniczenie może zmniejszać objawy, należą także żeberka, konserwy mięsne, zupy na bazie tłustych mięs i sosy na bazie tłustych mięs.
  • Pomocne może być również ograniczenie smalcu, golonki, kaczki, kiełbas, słoniny, boczku, mięsa z gęsi, smażonego mięsa, pasztetów oraz drobiu ze skórą. Ograniczenie gęsiny może zmniejszać objawy choroby refluksowej.
  • Chipsy, placki ziemniaczane i smażone ziemniaki również należą do produktów, których ograniczenie może zmniejszać objawy.
  • Czekolada może nasilać refluks, podobnie jak mocna kawa. Picie kawy może sprzyjać refluksowi i zwiększać ryzyko jego pojawienia się.
  • Woda gazowana może nasilać objawy refluksu, a napoje gazowane mogą nasilać chorobę refluksową.
  • Napar z mięty może nasilać objawy choroby refluksowej. Białe wino również może je nasilać.
  • Ograniczenie rzodkiewki, pora, ogórków, czosnku i szparagów może zmniejszać objawy choroby refluksowej.

Produkty tolerowane przy refluksie

Przy refluksie jadłospis może obejmować różnorodne produkty, jeśli są dobrze tolerowane.

  • Wśród produktów mlecznych mogą znaleźć się ser kozi, chude sery twarogowe, sery homogenizowane, kefiry, zsiadłe mleko oraz jogurty naturalne.
  • Chude mleko może być tolerowane przy refluksie, a jego dodatek do herbaty lub kawy może obniżać nasilenie refluksu.
  • Do warzyw tolerowanych przy refluksie mogą należeć ziemniaki, kabaczek, marchew, pomidory bez skórki, bakłażan i dynia.
  • W diecie refluksowej mogą sprawdzać się także kasza gryczana, pieczywo razowe, pumpernikiel, makaron razowy oraz brązowy ryż.
  • Osoby z chorobą refluksową mogą spożywać chude wędliny drobiowe i chude wędliny wieprzowe. Tolerowane mogą być również chude ryby oraz mięso pieczone.
  • Jako dodatki smakowe mogą być tolerowane rozmaryn, koperek, bazylia, tymianek, oregano, estragon i wanilia.
  • Wśród owoców tolerowanych przy refluksie mogą znaleźć się maliny, winogrona, morele, brzoskwinie, truskawki oraz banany.
  • Słaba herbata może być tolerowana przy chorobie refluksowej, podobnie jak olej lniany.

Zalecenia stylu życia

Codzienne nawyki mogą wpływać na nasilenie dolegliwości związanych z refluksem żołądkowym.

  • Warto jeść powoli, ponieważ może to zmniejszać objawy choroby refluksowej.
  • Częstsze spożywanie mniejszych posiłków w ciągu dnia może ograniczać objawy refluksu, a kontrolowanie ich objętości może dodatkowo zmniejszać dolegliwości.
  • Posiłki o umiarkowanej temperaturze mogą zmniejszać objawy refluksu żołądkowego.
  • Popijanie podczas jedzenia może prowadzić do refluksu.
  • Po posiłku pomocne może być żucie gumy bez cukru, które może zmniejszać objawy refluksu.
  • Należy unikać kładzenia się spać bezpośrednio po posiłku i spożywania posiłków tuż przed snem, ponieważ te nawyki mogą nasilać objawy refluksu żołądkowego.
  • Uniesienie górnej części ciała może zmniejszać objawy choroby refluksowej.
  • Ćwiczenia fizyczne mogą nasilać refluks, zwłaszcza skłony do przodu i podnoszenie ciężarów. Ćwiczenia o niskiej intensywności mogą natomiast zmniejszać jego objawy.
  • Zachowanie przerwy między jedzeniem a ćwiczeniami może przyspieszać opróżnianie żołądka i zmniejszać uczucie pieczenia w przełyku.
  • Luźna bielizna może zmniejszać objawy refluksu.
  • Ograniczenie palenia tytoniu może zmniejszać objawy refluksu.

Leczenie i metody wspomagające

Postępowanie przy refluksie może obejmować zarówno zmiany w diecie, jak i wybrane substancje oraz preparaty wspomagające.

  • Dieta bogata w błonnik może wspomagać leczenie choroby refluksowej i pomagać kontrolować jej objawy.
  • Probiotyki mogą wspierać leczenie refluksu poprzez poprawę równowagi mikroflory jelitowej, a suplementacja Lactobacillus rhamnosus może zmniejszać objawy choroby refluksowej.
  • Dieta niskowęglowodanowa może pomagać w leczeniu refluksu żołądka.
  • Nagietek lekarski może pomagać w zapobieganiu refluksowi, a cykoria podróżnik może być pomocna przy tej dolegliwości.
  • Agrest indyjski może wspomagać leczenie choroby refluksowej, podobnie jak lnica pospolita, którą można wykorzystywać przy leczeniu refluksu.
  • Srebro koloidalne może pomagać na refluks.
  • N-acetylocysteina może zmniejszać refluks żołądkowo-przełykowy.
  • Melatonina może łagodzić objawy choroby refluksowej przełyku i pomagać w leczeniu refluksu.

Bezpieczeństwo i przeciwwskazania

Przy refluksie żołądka wybór napojów może mieć znaczenie dla bezpieczeństwa i nasilenia dolegliwości.

  • Piwo może być przeciwwskazane przy refluksie.

To nie jest porada medyczna i zawsze należy skontaktować się z lekarzem przed zastosowaniem jakichkolwiek zmian.

Twierdzenia w tym opracowaniu