Przyczyny niealkoholowego stłuszczenia wątroby

Niealkoholowe stłuszczenie wątroby to stan, w którym dochodzi do nadmiernego gromadzenia się tłuszczu w komórkach wątroby, niezwiązanego z nadmiernym spożyciem alkoholu. Jest to jedna z najczęściej występujących chorób wątroby, charakteryzująca się obecnością tłuszczu w co najmniej 5% hepatocytów. Stan ten może być diagnozowany na podstawie badań obrazowych, histopatologicznych lub biochemicznych. Niealkoholowe stłuszczenie wątroby jest klasyfikowane jako część spektrum niealkoholowej stłuszczeniowej choroby wątroby (NAFLD).

Niealkoholowe stłuszczenie wątroby to stan związany z gromadzeniem tłuszczu w komórkach wątroby, niezależnie od regularnego spożywania alkoholu. Bywa wiązane z dietą bogatą w cukry i przetworzone węglowodany, nadmierną masą ciała, insulinoopornością oraz zaburzeniami gospodarki lipidowej.

Czynniki dietetyczne

Na rozwój niealkoholowego stłuszczenia wątroby mogą wpływać przede wszystkim nadmiar cukrów i niektóre rodzaje tłuszczów w diecie.

  • Przetworzone węglowodany są przyczyną stłuszczenia wątroby, a spożywanie ich nadmiaru może powodować niealkoholowe stłuszczenie wątroby.
  • Słodkie napoje przyczyniają się do stłuszczenia wątroby. Podobne znaczenie może mieć spożywanie cukru, zwłaszcza w nadmiarze. Tłuszcz w wątrobie może brać się z cukru.
  • Fruktoza może być przyczyną stłuszczenia wątroby i powodować je w nadmiarze. Może też zaburzać pracę wątroby, a dieta bogata we fruktozę może sprzyjać stłuszczeniu. Nadmiar fruktozy może zwiększać produkcję lipidów w wątrobie.
  • Soki owocowe mogą powodować niealkoholowe stłuszczenie wątroby. Syrop glukozowo-fruktozowy może zwiększać ryzyko jego wystąpienia.
  • Nadmiar soli w diecie może doprowadzić do rozwoju niealkoholowej stłuszczeniowej choroby wątroby.
  • Tłuszcze trans mogą powodować stłuszczenie wątroby i zwiększać ryzyko jego wystąpienia.
  • Niedobór choliny może sprzyjać stłuszczeniu wątroby.
  • Skrobia oporna może zmniejszać stłuszczenie wątroby. Podobne działanie mogą mieć nasiona lnu, olej lniany oraz kwasy omega, w tym kwasy omega-3.
  • Orzechy włoskie mogą zmniejszać stłuszczenie wątroby, podobnie jak oliwa z oliwek extra virgin i zielone warzywa liściaste.
  • Picie kawy może zmniejszać ryzyko stłuszczenia wątroby.

Czynniki metaboliczne i styl życia

Niealkoholowe stłuszczenie wątroby wiąże się przede wszystkim z zaburzeniami metabolicznymi oraz małą aktywnością fizyczną.

  • Nadmierna masa ciała może powodować niealkoholowe stłuszczenie wątroby, a u dzieci często występuje ono razem z otyłością.
  • Cukrzyca typu 2 może prowadzić do rozwoju stłuszczenia wątroby. Insulinooporność może natomiast powodować gromadzenie się tłuszczu w wątrobie.
  • Dyslipidemia może zwiększać ryzyko rozwoju stłuszczenia wątroby, podobnie jak nadmiar trójglicerydów.
  • Przewlekły stan zapalny może prowadzić do stłuszczenia wątroby.
  • Siedzący tryb życia może sprzyjać stłuszczeniu wątroby.
  • Przebyte wirusowe zapalenie wątroby typu C może zwiększać ryzyko rozwoju stłuszczenia wątroby.
  • Podwyższone stężenie kwasu moczowego zwiększa ryzyko wystąpienia stłuszczenia wątroby.

Objawy i rozpoznanie

Niealkoholowe stłuszczenie wątroby może przez długi czas nie dawać konkretnych objawów.

  • Senność po jedzeniu może towarzyszyć stłuszczeniu wątroby.
  • Zmęczenie również może być jego objawem.
  • Do możliwych objawów należą opuchnięte kończyny oraz swędzenie kończyn.
  • Otyłość brzuszna może być objawem stłuszczonej wątroby.
  • Pajączki żylne mogą pojawiać się przy stłuszczeniu wątroby.
  • Niespodziewanie pojawiająca się niedoczynność tarczycy może być objawem stłuszczonej wątroby.

Powikłania stłuszczenia wątroby

Stłuszczenie wątroby może wiązać się zarówno z dolegliwościami skórnymi i zaburzeniami snu, jak i z poważniejszymi powikłaniami dotyczącymi samej wątroby.

  • Może powodować powstawanie zaskórników.
  • Bywa związane z wybudzeniami w nocy.
  • Może zwiększać ryzyko rozwoju raka wątroby.
  • Kofeina może zmniejszać ryzyko zwłóknienia wątroby.
  • Kwasy omega-3 mogą zmniejszać ryzyko niewydolności wątroby.

Diety i zmiana masy ciała

Zmiana sposobu odżywiania i masy ciała może wpływać na ilość tłuszczu gromadzącego się w wątrobie.

  • Dieta ketogeniczna może zmniejszać stopień niealkoholowego stłuszczenia wątroby.
  • Redukcja masy ciała może zmniejszać ilość tłuszczu w wątrobie.

Suplementy i składniki roślinne

Suplementy, składniki roślinne i wybrane produkty spożywcze mogą wspierać ochronę wątroby przed stłuszczeniem lub ograniczać jego nasilenie.

  • Orzechy włoskie mogą chronić wątrobę przed stłuszczeniem.
  • Koenzym Q10 może pomagać w leczeniu niealkoholowego stłuszczenia wątroby.
  • Korzeń mniszka lekarskiego może wspomagać regenerację wątroby przy niealkoholowym stłuszczeniu wątroby.
  • Ostropest plamisty może zapobiegać stłuszczeniu wątroby, a zawarta w nim sylimaryna może zmniejszać jego stopień.
  • Kwas ursolowy może zmniejszać stłuszczenie wątroby.
  • Probiotyki mogą zmniejszać stłuszczenie wątroby.
  • Kurkuma może ograniczać stłuszczenie wątroby.
  • Cholina może zmniejszać ryzyko stłuszczenia wątroby.
  • Tauryna może hamować i zapobiegać stłuszczeniu wątroby.
  • Witamina D może zmniejszać stłuszczenie wątroby.
  • Olej z czarnuszki może hamować stłuszczenie wątroby.
  • Spirulina może zmniejszać stłuszczenie wątroby.
  • Berberyna może być pomocna przy niealkoholowym stłuszczeniu wątroby, a jej spożywanie może pomagać obniżać aktywność enzymu wątrobowego ALAT.
  • Witamina E może zmniejszać stłuszczenie wątroby.
  • Niacyna może ograniczać stłuszczenie wątroby.
  • Ekstrakt z pestek winogron może zmniejszać stłuszczenie wątroby.
  • Zielona herbata może pomagać przy stłuszczeniu wątroby.
  • Melatonina może zmniejszać stłuszczenie wątroby.
  • Kombucza może wspomagać regenerację wątroby przy stłuszczeniu.
  • Dereń jadalny może łagodzić objawy stłuszczenia wątroby.
  • Inulina może chronić przed stłuszczeniem wątroby.
  • L-karnityna może zmniejszać gromadzenie się tłuszczu w wątrobie.
  • Kwasy tłuszczowe omega-3 mogą zmniejszać ryzyko stłuszczenia wątroby i pomagać w jego leczeniu.
  • Herbata z hibiskusa może zmniejszać stłuszczenie wątroby.

Alkohol i choroby wątroby

Przy ocenie przyczyn stłuszczenia wątroby warto uwzględnić także spożywanie alkoholu.

  • Picie piwa może prowadzić do stłuszczenia wątroby.

Pozostałe zastosowania

Niealkoholowe stłuszczenie wątroby może dotyczyć także dzieci.

  • Obniżenie poziomu enzymów wątrobowych może pomagać w leczeniu stłuszczonej wątroby.
  • Stłuszczenie wątroby może zwiększać wydalanie litu z moczem.

To nie jest porada medyczna i zawsze należy skontaktować się z lekarzem przed zastosowaniem jakichkolwiek zmian.

Twierdzenia w tym opracowaniu