Szkodliwość kawy rozpuszczalnej

Kawa rozpuszczalna to napój przygotowywany z kawy, której napar został wysuszony do postaci proszku lub granulek. Jej skład zależy od produktu, a sama kawa bywa wiązana zarówno z działaniem kofeiny, jak i z różnymi skutkami dla organizmu.

Skład i jakość kawy

Rozpuszczalne napoje kawowe mogą mieć cukier lub syrop glukozowo-fruktozowy na pierwszym miejscu w składzie. Zabielacze w proszku mają niską wartość żywieniową, a takie napoje mogą zawierać utwardzony olej palmowy i emulgatory mono- i diglicerydów kwasów tłuszczowych.

  • Kawa może zawierać kofeinę, metyloksantyny, polifenole, kwas chlorogenowy, trygonelinę i akrylamid.
  • Kawa niskiej jakości może być zanieczyszczona pestycydami, a ziarna kawy mogą być skażone pleśnią.
  • Do kawy mogą być dodawane kordyceps, inulina, korzeń maca i zielony kardamon.
  • Kupowanie kawy w ziarnach może dawać większą kontrolę nad jakością produktu.
  • Gorzka czekolada bez cukru może mieć skład podobny do kawy, choć proporcje składników odżywczych mogą się różnić.

Układ pokarmowy

Kawa może sprzyjać refluksowi, a mocna kawa może nasilać objawy choroby refluksowej; refluks może pojawiać się także po wypiciu kawy na czczo. Kawa może również zaostrzać chorobę Leśniowskiego-Crohna.

  • Picie kawy na pusty żołądek może podrażniać żołądek i wiązać się ze stanami zapalnymi żołądka, a kawa pita na czczo może zwiększać produkcję kwasu solnego.
  • Kawa może mieć związek ze zgagą, natomiast mleko dodane do kawy może zmniejszać nasilenie refluksu.
  • Kawa może zaostrzać wrzodziejące zapalenie jelita grubego i wpływać na proces regeneracji jelit.
  • Związki zawarte w kawie mogą przyspieszać opróżnianie żołądka, a jej spożywanie może nie być związane z występowaniem wrzodów żołądka.

Układ nerwowy i sen

Kawa może stymulować układ nerwowy, a jej picie może wiązać się z rozdrażnieniem i nerwowością. Może też powodować bóle głowy, a nagłe odstawienie kawy może wywołać bóle głowy. Sen może być płytszy: kawa może wydłużać czas zasypiania i zmniejszać wydajność snu.

  • Kawa może zaostrzać zaburzenia lękowe, a jej większe spożycie może nasilać lęk.
  • Kawa może zmniejszać uczucie zmęczenia i senności, a wypita tuż przed drzemką może zmniejszyć zmęczenie po przebudzeniu. Picie dużej ilości kawy może jednak powodować zmęczenie.
  • Kawa może działać przeciwdepresyjnie, a jej regularne picie może zmniejszać ryzyko depresji.
  • Yerba mate może pobudzać słabiej niż kawa.

Mózg i funkcje poznawcze

Picie kawy może zmniejszać ryzyko choroby Parkinsona oraz choroby Alzheimera. Może też zmniejszać ryzyko demencji.

  • Picie kawy, a także zawarta w niej kofeina, mogą zwiększać koncentrację.
  • Kawa może poprawiać funkcje mózgowe i usprawniać pracę mózgu, a także działać ochronnie na komórki układu nerwowego.

Serce i układ krążenia

Picie kawy może zmniejszać ryzyko chorób układu krążenia oraz obniżać ryzyko udaru mózgu, także przy spożyciu do trzech filiżanek dziennie.

  • Nawykowe picie kawy może zmniejszać ryzyko nadciśnienia tętniczego, a regularne spożywanie może nie powodować zmian ciśnienia krwi. Sporadyczne picie kawy może natomiast zwiększać ciśnienie.
  • Picie kawy może zwiększać przepływ krwi w organizmie i przyspieszać akcję serca.
  • Wypicie wody przed poranną kawą może obniżać ryzyko udaru.

Wątroba i przemiana materii

Picie kawy może zmniejszać ryzyko stłuszczenia wątroby i wystąpienia kamieni żółciowych. Może też ograniczać ryzyko cukrzycy, w tym cukrzycy typu 2.

  • Kawa może działać ochronnie na wątrobę, a zawarta w niej kofeina może zmniejszać ryzyko marskości wątroby. Picie kawy może też ograniczać ryzyko włóknienia wątroby, przewlekłych chorób wątroby i raka wątroby.
  • Picie kawy może sprzyjać obniżeniu masy ciała i zmniejszać ryzyko insulinooporności. Zielona kawa może natomiast zmniejszać insulinooporność.
  • Kawa może wywoływać wydzielanie kortyzolu, a jej picie może zwiększać apetyt na słodycze.

Kawa a nowotwory

Kawa może wykazywać działanie przeciwnowotworowe, a zawarta w niej kofeina może zmniejszać ryzyko pojawienia się nowotworów. Połączenie kawy i magnezu może zmniejszać ryzyko nowotworów, a kawa może ograniczać ryzyko ich nawrotu; dodatek mleka może natomiast osłabiać jej właściwości antynowotworowe.

  • Picie kawy może zmniejszać ryzyko raka okrężnicy i jelita grubego, a także ryzyko nawrotu raka jelita grubego.
  • W przypadku jamy ustnej kawa może zmniejszać ryzyko raka i nowotworów.
  • Kawa może zmniejszać ryzyko raka trzonu macicy, a także ryzyko raka piersi, raka prostaty, czerniaka, nowotworu trzustki i nowotworu mózgu.
  • Picie kawy może też zwiększać ryzyko raka płuc.

Zastosowania fusów w ogrodzie

Fusy z kawy mogą służyć do ściółkowania roślin w ogrodzie.

Nerki i gospodarka wodna

Kofeina zawarta w kawie może działać moczopędnie. Kawa może nawadniać organizm, a jej regularne picie może zmniejszać ryzyko wystąpienia kamieni nerkowych.

Oddychanie, mięśnie i kości

Picie kawy może poprawiać czynność płuc i zmniejszać występowanie astmy.

  • Kawa może zwiększać siłę mięśniową i wzmacniać mięśnie, a także wzmacniać kości.

Bezpieczeństwo i przeciwwskazania

Kawa rozpuszczalna może być szkodliwa dla organizmu. Picie kawy może ograniczać wchłanianie żelaza i zaostrzać wrzody żołądka.

  • Osobom o niskiej tolerancji na kofeinę kawa może nie służyć, a jej nadmiar może nasilać napady lękowe.
  • Duże ilości kawy mogą sprzyjać zakwaszeniu organizmu, a zbyt częste lub nadmierne jej spożycie może ograniczać wchłanianie magnezu i potasu oraz zaburzać wchłanianie wapnia.
  • Kawą nie należy popijać probiotyków, a przyjmowanie lewotyroksyny z kawą może obniżać wchłanianie leku.
  • Picie bardzo gorącej kawy może zwiększać ryzyko nowotworu przełyku.
  • Kofeina spożywana przez kobietę karmiącą może nasilać objawy kolki jelitowej u niemowlęcia.
  • Dieta dr Ewy Dąbrowskiej może zakazywać picia kawy.

Pozostałe zastosowania

Regularne picie kawy może korzystnie wpływać na pracę organizmu, a spożywanie 3–4 filiżanek dziennie może pozytywnie wpływać na zdrowie.

  • Przerwa w piciu kawy może zmniejszać wpływ polifenoli na żelazo.
  • Picie kawy może opóźniać procesy starzenia się skóry, łagodzić ból i pomagać pozbyć się zapachu czosnku.
  • Napar z kawy może odstraszać nornice.

To nie jest porada medyczna i zawsze należy skontaktować się z lekarzem przed zastosowaniem jakichkolwiek zmian.

Twierdzenia w tym opracowaniu