Dieta w chorobach wątroby

Dieta w chorobach wątroby odnosi się do specjalnie dostosowanego sposobu odżywiania, który uwzględnia funkcjonowanie tego narządu. Składa się na nią dobór odpowiednich składników pokarmowych, mających na celu wspieranie pracy wątroby oraz minimalizowanie jej obciążenia. Taki sposób żywienia jest często ustalany przez specjalistów i może obejmować zmiany w ilości i jakości spożywanych tłuszczów, białek, węglowodanów oraz innych substancji odżywczych.

Dieta w chorobach wątroby obejmuje sposób odżywiania dostosowany do stłuszczenia, stanów zapalnych, włóknienia i innych zaburzeń tego narządu. Z wątrobą bywają wiązane również wybrane produkty spożywcze, zioła, suplementy oraz wpływ masy ciała i stylu życia.

Przyczyny i ryzyko stłuszczenia

Na ryzyko stłuszczenia wątroby wpływają między innymi sposób odżywiania, aktywność fizyczna, używki i niektóre choroby.

  • Nadmiar fruktozy może obciążać i uszkadzać wątrobę, a dieta bogata we fruktozę może sprzyjać jej stłuszczeniu.
  • Soki owocowe mogą powodować niealkoholowe stłuszczenie wątroby, natomiast słodkie napoje przyczyniają się do stłuszczenia wątroby.
  • Duża ilość cukru może obciążać wątrobę i być przyczyną jej stłuszczenia. Tłuszcz odkładający się w wątrobie może brać się z cukru.
  • Przetworzone węglowodany mogą być przyczyną stłuszczenia wątroby, a ich nadmiar może powodować niealkoholowe stłuszczenie wątroby.
  • Tłuszcze trans mogą obciążać wątrobę, powodować jej stłuszczenie i zwiększać ryzyko tego zaburzenia.
  • Nadmiar soli w diecie może doprowadzić do rozwoju niealkoholowej stłuszczeniowej choroby wątroby.
  • Siedzący tryb życia może sprzyjać stłuszczeniu wątroby, a otyłość brzuszna może być objawem stłuszczonej wątroby.
  • Niedobór choliny może sprzyjać stłuszczeniu wątroby, podczas gdy cholina może zmniejszać ryzyko tego zaburzenia.
  • Regularne spożywanie alkoholu może prowadzić do chorób wątroby.
  • Przewlekły stan zapalny może prowadzić do stłuszczenia wątroby, a przebyte wirusowe zapalenie wątroby typu C może zwiększać ryzyko jego rozwoju.
  • Stłuszczenie wątroby może dotyczyć również dzieci.

Diety i redukcja stłuszczenia

Zmniejszenie ilości tłuszczu w wątrobie może towarzyszyć redukcji masy ciała.

  • Olej rzepakowy nierafinowany, tłoczony na zimno, może wspomagać redukcję i zmniejszać stłuszczenie wątroby. Regularne spożywanie dobrej jakości oliwy extra virgin może natomiast łagodzić objawy stłuszczenia wątroby.
  • Dieta ketogeniczna może wspierać osoby z niealkoholową chorobą stłuszczeniową wątroby i zmniejszać jej nasilenie.
  • Post przerywany może spowalniać starzenie komórek wątroby. Podobne działanie przypisuje się diecie imitującej post, która może także usuwać tłuszcz z wątroby.
  • Zielona herbata może pomagać przy stłuszczeniu wątroby, a cynamon może hamować gromadzenie się w niej tłuszczu.
  • Dereń jadalny może łagodzić objawy stłuszczenia wątroby. Karczochy i spirulina mogą zmniejszać stłuszczenie wątroby.
  • Zielone warzywa liściaste mogą zmniejszać stłuszczenie wątroby. Skrobia oporna może działać podobnie, a inulina może chronić przed stłuszczeniem wątroby.
  • Probiotyki mogą zmniejszać stłuszczenie wątroby. Włączenie do diety kwasów omega może pomóc je ograniczyć, natomiast kwasy omega-3 mogą pomagać w leczeniu stłuszczenia wątroby i obniżać enzymy wątrobowe u osób ze stłuszczoną wątrobą.
  • Witamina D może zmniejszać stłuszczenie wątroby.
  • Obniżenie enzymów wątrobowych może pomagać w leczeniu stłuszczonej wątroby. Odtłuszczenie wątroby może również wpływać na remisję cukrzycy typu 2.

Produkty wspierające wątrobę

Niektóre produkty spożywcze mogą wspierać zdrowie i prawidłowe funkcjonowanie wątroby.

  • Czosnek może chronić wątrobę, a fermentowany czarny czosnek może chronić jej komórki.
  • Orzechy włoskie mogą chronić wątrobę przed stłuszczeniem.
  • Jagody goji mogą chronić wątrobę, natomiast jagody mogą stymulować jej regenerację.
  • Ocet może działać ochronnie na wątrobę.
  • Herbata matcha może wspierać zdrowie wątroby.
  • Spożywanie karczocha może wspierać zdrowie wątroby.
  • Warzywa liściaste mogą wspomagać funkcjonowanie wątroby.
  • Gorzka czekolada może poprawiać zdrowie wątroby.
  • Rzeżucha może wpływać ochronnie na komórki wątroby, a zawarte w niej znaczne ilości antyoksydantów mogą naprawiać uszkodzenia wątroby.
  • Marchew może poprawiać czynność wątroby.
  • Awokado może chronić komórki wątroby przed uszkodzeniem.
  • Zakwas z buraków może wspomagać pracę wątroby, podobnie jak buraki.
  • Chrzan może usprawniać pracę wątroby.
  • Kombucza może wspomagać regenerację wątroby przy stłuszczeniu i łagodzić jej stan zapalny.
  • Picie kawy może być stosowane profilaktycznie w ramach zapobiegania przewlekłym chorobom wątroby.
  • Kwasy omega-3 mogą usprawniać pracę wątroby i zmniejszać ryzyko jej niewydolności.

Zioła i suplementy

Zioła i suplementy mogą być stosowane pomocniczo w diecie osób z chorobami wątroby, ale ich działanie zależy od konkretnej substancji lub rośliny.

  • Olej z czarnuszki może działać ochronnie na wątrobę.
  • Cholina może chronić wątrobę przed stłuszczeniem.
  • Spirulina może chronić wątrobę, obniżać poziom ALAT w organizmie oraz wspierać jej regenerację.
  • Tauryna może chronić wątrobę i działać na nią ochronnie, a także zapobiegać jej stłuszczeniu.
  • Ostropest plamisty może wspomagać działanie wątroby, odtruwać ją i zapobiegać jej stłuszczeniu. Może również pomagać w leczeniu przewlekłego zapalenia wątroby.
  • Olej z ostropestu plamistego może regenerować wątrobę.
  • Sylimaryna może poprawiać funkcje wątroby oraz obniżać poziom cholesterolu LDL.
  • Chaber bławatek może łagodzić schorzenia wątroby.
  • Szałwia może mieć korzystne działanie w leczeniu chorób wątroby.
  • Łopian może wspierać leczenie chorób wątroby.
  • Babka zwyczajna może pomagać w chorobach wątroby przebiegających ze stanem zapalnym.
  • Pokrzywa może wspomagać funkcjonowanie i pracę wątroby.
  • Cynk może zmniejszać rozwój chorób wątroby.
  • L-karnityna może poprawiać funkcjonowanie wątroby i zmniejszać gromadzenie się w niej tłuszczu.
  • Lilak pospolity może wspierać pracę wątroby. Nalewki z jego kory mogą pomagać przy problemach ze stłuszczeniem wątroby, a nalewki z kory i gałązek — przy problemach ze stanami zapalnymi wątroby.
  • Kocanka piaskowa może pomagać w leczeniu chorób wątroby.
  • Lnica pospolita może pomagać w leczeniu wątroby.
  • Berberyna może być pomocna u osób z chorobami wątroby.
  • Rozmaryn może wspomagać oczyszczanie wątroby.
  • Czerwona koniczyna może zmniejszać obciążenie wątroby.
  • Podagrycznik może wspierać funkcjonowanie wątroby.
  • Kurkuma może zmniejszać stłuszczenie wątroby oraz wspomagać jej regenerację.
  • Substancje gorzkie zawarte w mniszku lekarskim mogą wspierać funkcjonowanie wątroby. Korzeń mniszka może natomiast wspomagać regenerację wątroby w przypadku niealkoholowego stłuszczenia wątroby.
  • Żarnowiec miotlasty może być stosowany w leczeniu wątroby.
  • Witamina E może łagodzić stan zapalny w wątrobie.
  • Dzika róża może być stosowana pomocniczo w leczeniu schorzeń wątroby.
  • Napar z forsycji może regulować pracę wątroby.
  • N-acetylocysteina może wspierać funkcje wątroby.
  • Spożywanie mięty może prowadzić do pobudzenia działania wątroby.
  • Seler może stymulować regenerację wątroby.

Żółć i oczyszczanie wątroby

Wątroba oczyszcza organizm z toksyn oraz leków farmakologicznych, a przeciążona może robić to mniej efektywnie.

  • Ostropest plamisty może regulować wydzielanie żółci, natomiast mniszek lekarski może wspomagać jej produkcję.
  • Olej z gorczycy może pomagać w wydalaniu żółci.
  • Olejowym maceratem z kocanki można oczyścić wątrobę podczas siedmiodniowej kuracji na czczo.
  • Napar z mniszka lekarskiego może wspierać oczyszczanie wątroby.
  • Chlorella, żurawina i kurkuma mogą wspomagać oczyszczanie wątroby.
  • W oczyszczaniu wątroby mogą pomagać także kapusta, bataty, kalafior, brukselka oraz czosnek.
  • Topinambur może wspierać oczyszczanie wątroby.
  • Oczyszczanie wątroby może skutkować lepszymi efektami podczas odchudzania.
  • Dieta uboga w błonnik pokarmowy może prowadzić do rozwoju kamicy żółciowej.
  • Chrzan może pomagać w leczeniu kolki wątrobowej.

Włóknienie, marskość i nowotwory

Włóknienie i marskość wątroby mogą wiązać się z dietą, używkami oraz ryzykiem rozwoju nowotworu.

  • Cholina może chronić wątrobę przed zwłóknieniem, a cynk może hamować ten proces.
  • Kawa może ograniczać ryzyko włóknienia wątroby, zmniejszać ryzyko marskości oraz obniżać ryzyko zachorowania na nowotwór wątroby.
  • Otyłość może sprzyjać powstawaniu raka wątroby, podobnie jak stłuszczenie wątroby, które może zwiększać ryzyko jego rozwoju.
  • Dieta przeciwzapalna może pomagać zapobiegać nowotworom.
  • Czosnek może zmniejszać ryzyko raka wątroby, a goździki mogą hamować jego rozwój.
  • Pestki winogron mogą zapobiegać zwłóknieniu wątroby, kurkumina może je zmniejszać, a kombucza może ograniczać.
  • Ostropest plamisty zapobiega marskości wątroby, a mniszek lekarski może chronić przed jej rozwojem.
  • Picie piwa może prowadzić do marskości wątroby.

Funkcje i objawy wątroby

Wątroba uczestniczy w przemianach energetycznych, magazynowaniu zapasów i procesach trawiennych, a zaburzenia jej pracy mogą wpływać na wiele funkcji organizmu.

  • Wątroba może regulować poziom cukru we krwi oraz magazynować glikogen.
  • Może także magazynować witaminy, a jej niewydolność może ograniczać efektywność witaminy D.
  • Zaburzenia pracy wątroby mogą prowadzić do otyłości, natomiast jej przeciążenie może objawiać się trudnościami z utratą wagi.
  • Problemy z trawieniem tłuszczów mogą być objawem przeciążonej wątroby.
  • Osłabienie funkcji wątroby może zwiększać chęć na kwaśne potrawy.
  • Stłuszczenie wątroby może powodować senność po jedzeniu, a zmęczenie może być jednym z jego objawów.
  • Chrapanie może być objawem przeciążonej wątroby.
  • Opuchnięte kończyny i swędzenie kończyn mogą towarzyszyć stłuszczeniu wątroby.
  • Stłuszczenie wątroby może również powodować powstawanie zaskórników.
  • Regularne badania krwi mogą pomagać wykryć nieprawidłowości w wątrobie człowieka.

Bezpieczeństwo i przeciwwskazania

Bezpieczeństwo diety i suplementacji przy chorobach wątroby zależy od stanu tego narządu oraz stosowanych produktów.

  • Cynamon chiński może zawierać kumaryny obciążające wątrobę.
  • Niewydolność wątroby może być przeciwwskazaniem do stosowania diety keto.
  • Antymon może uszkadzać komórki wątroby.
  • Metale ciężkie mogą powodować uszkodzenia wątroby, natomiast aronia może zapobiegać uszkodzeniom wywołanym przez te substancje.
  • Osoby z chorą wątrobą powinny ograniczyć spożywanie czereśni.

To nie jest porada medyczna i zawsze należy skontaktować się z lekarzem przed zastosowaniem jakichkolwiek zmian.

Twierdzenia w tym opracowaniu