Bezpieczeństwo spożywania kawy

Bezpieczeństwo spożywania kawy obejmuje wpływ napoju i zawartej w nim kofeiny na organizm. Kawa bywa wiązana zarówno z korzystnym oddziaływaniem na wybrane funkcje i choroby, jak i z działaniami niepożądanymi zależnymi od dawki oraz indywidualnej tolerancji.

Korzyści sercowo-metaboliczne

Regularne picie kawy może zmniejszać ryzyko rozwoju chorób układu krążenia, udaru mózgu, a także nadciśnienia tętniczego. Picie wody przed poranną kawą może obniżać ryzyko udaru. Regularne spożywanie kawy może również nie prowadzić do zmian ciśnienia krwi.

  • Picie kawy może zmniejszać ryzyko cukrzycy, w tym cukrzycy typu 2, a także zmniejszać ryzyko insulinooporności. Zielona kawa może również zmniejszać insulinooporność.
  • Picie kawy może sprzyjać obniżeniu masy ciała i zwiększać przepływ krwi w organizmie.
  • Kawa zbożowa z cykorii może zmniejszać ryzyko zakrzepów.

Mózg, nastrój i energia

Regularne picie kawy może zmniejszać ryzyko Parkinsona, demencji, otępienia poudarowego oraz choroby Alzheimera. Kawa może również zmniejszać ryzyko depresji i mieć działanie przeciwdepresyjne.

Picie kawy może stymulować układ nerwowy, zwiększać koncentrację, poprawiać funkcje mózgowe i usprawniać pracę mózgu. Kawa może także chronić komórki układu nerwowego i zwiększać siłę mięśniową. Wypicie kawy tuż przed drzemką może zmniejszać uczucie zmęczenia po wybudzeniu, a kawa pita rano może zwiększać poziom energii i zmniejszać uczucie zmęczenia. Kawa może zwiększać wydzielanie kortyzolu oraz zwiększać apetyt na słodycze.

Wątroba i nowotwory

Picie kawy może zmniejszać ryzyko stłuszczenia wątroby, ograniczać ryzyko włóknienia wątroby, działać ochronnie na wątrobę oraz być stosowane profilaktycznie przy zapobieganiu przewlekłym chorobom wątroby. Regularne picie kawy może zmniejszać ryzyko nowotworu wątroby i marskości wątroby.

  • Kawa może wykazywać działanie przeciwnowotworowe, a zawarta w niej kofeina może zmniejszać ryzyko pojawienia się nowotworów. Połączenie kawy i magnezu może zmniejszać ryzyko nowotworów.
  • Picie kawy może zmniejszać ryzyko nowotworu jelita grubego oraz ryzyko nawrotu raka jelita grubego.
  • Kawa może zmniejszać ryzyko nowotworów jamy ustnej, nowotworu trzustki oraz nowotworu mózgu.
  • Picie kawy może zmniejszać ryzyko raka piersi, nowotworu trzonu macicy i nowotworu prostaty.
  • Kawa może zmniejszać ryzyko czerniaka oraz nowotworu skóry.
  • Kawa może zmniejszać ryzyko nawrotu nowotworów. Dodatek mleka może natomiast zmniejszać właściwości antynowotworowe kawy.

Układ trawienny i minerały

Spożywanie kawy może zmniejszać ryzyko wystąpienia kamieni żółciowych i kamieni nerkowych, a także zwiększać poziom magnezu w organizmie. Kawa może zaburzać wchłanianie wapnia, natomiast przerwa w piciu kawy może zmniejszać wpływ polifenoli na żelazo.

  • Fusy z kawy mogą zawierać miedź, potas, żelazo, fosfor, cynk i magnez.
  • Kawa może przyspieszać opróżnianie żołądka oraz wpływać na proces regeneracji jelit.
  • Spożywanie kawy może nie wiązać się z występowaniem wrzodów żołądka.
  • Mleko w kawie może obniżać nasilenie refluksu.
  • Unikanie kawy podczas suplementacji żelaza może poprawiać wchłanianie żelaza.

Skład, jakość i przygotowanie

Kawa może zawierać kofeinę, polifenole, trygonelinę i metyloksantyny. Także fusy mogą zawierać związki azotowe, a jakość produktu zależy między innymi od wyboru ziaren i sposobu przygotowania.

  • Kupno kawy w ziarnach może dawać większą kontrolę nad jakością produktu.
  • Ziarna kawy mogą być skażone pleśnią.
  • Rozpuszczalne napoje kawowe mogą mieć w składzie na pierwszym miejscu cukier albo syrop glukozowo-fruktozowy.
  • Takie napoje mogą także zawierać stabilizatory w formie fosforanów, utwardzony olej palmowy oraz emulgatory mono- i diglicerydów kwasów tłuszczowych.
  • Zabielacze do kawy w proszku mogą oznaczać się niską wartością żywieniową.
  • Do kawy mogą być dodawane kordyceps, korzeń maca, inulina oraz zielony kardamon.

Zastosowania pozaspożywcze

Fusy z kawy mogą zakwaszać glebę oraz spulchniać ziemię.

  • Napar z kawy może odstraszać nornice.
  • Picie kawy może pomagać pozbyć się zapachu czosnku.

Bezpieczeństwo i przeciwwskazania

Kawa może powodować bóle głowy oraz sprzyjać refluksowi. Zwiększone spożycie może nasilać lęk, a także wywoływać rozdrażnienie i nerwowość. Jej działanie zależy również od ilości, pory spożycia i indywidualnej tolerancji kofeiny.

  • Sporadyczne spożywanie kawy może zwiększać ciśnienie, przyspieszać akcję serca i utrudniać zasypianie. Unikanie kawy przed snem może natomiast poprawiać jakość snu.
  • Picie kawy na pusty żołądek może podrażniać żołądek, prowadzić do stanów zapalnych żołądka oraz wywoływać refluks żołądka.
  • Duże ilości kawy mogą sprzyjać zakwaszeniu organizmu, a zbyt częste spożywanie może ograniczać wchłanianie magnezu. Kawa może też blokować wchłanianie żelaza i ograniczać wchłanianie potasu.
  • Kofeina zawarta w kawie może działać moczopędnie, a regularne jej spożywanie może prowadzić do przyzwyczajenia organizmu i konieczności zwiększania dawki dla uzyskania tego samego efektu.
  • Nagłe odstawienie kawy może powodować bóle głowy, natomiast duża ilość kawy może wywoływać zmęczenie.
  • Kawa może nie służyć osobom o niskiej tolerancji na kofeinę. Spożywanie kofeiny przez kobietę karmiącą może nasilać objawy kolki jelitowej u niemowlęcia.
  • Przyjmowanie lewotyroksyny z kawą może obniżać jej wchłanianie, a probiotyków nie należy popijać kawą.
  • Bardzo gorąca kawa może zwiększać ryzyko nowotworu przełyku, a picie kawy może zwiększać ryzyko raka płuc.
  • Mocna kawa może nasilać objawy choroby refluksowej, a kawa może także mieć związek ze zgagą.
  • Dieta dr Ewy Dąbrowskiej może zakazywać picia kawy.
  • Kawa ziarnista świeżo wypalana może być napojem do codziennego spożycia, natomiast kawa rozpuszczalna może być szkodliwa dla organizmu. Kawa niskiej jakości może być zanieczyszczona pestycydami.

Pozostałe zastosowania

Regularne picie kawy może korzystnie wpływać na pracę organizmu i wspierać zdrowie przy spożyciu trzech–czterech filiżanek dziennie.

  • Picie kawy może opóźniać procesy starzenia się skóry.
  • Kawa może zmniejszać występowanie astmy i poprawiać czynności płuc.
  • Kawa z miodem może łagodzić kaszel.

To nie jest porada medyczna i zawsze należy skontaktować się z lekarzem przed zastosowaniem jakichkolwiek zmian.

Twierdzenia w tym opracowaniu