Zwiększanie ryzyka zdrowotnego

Zwiększanie ryzyka zdrowotnego oznacza wzrost prawdopodobieństwa wystąpienia choroby, powikłania lub innego niekorzystnego stanu organizmu. Ryzyko może wiązać się z czynnikami stylu życia, chorobami, predyspozycjami genetycznymi, dietą oraz środowiskiem.

Choroby sercowo-naczyniowe

Przewlekły stres może zwiększać ryzyko zawału serca i innych chorób serca. Podwyższone stężenie kwasu moczowego zwiększa ryzyko choroby wieńcowej, nadciśnienia tętniczego oraz niewydolności serca. Zaburzenia snu mogą zwiększać ryzyko zawału serca.

  • Niedobór kwasu foliowego może zwiększać ryzyko miażdżycy i udaru.
  • Niedobór witaminy D może zwiększać ryzyko udaru oraz śmiertelności związanej z zawałem serca.
  • Niedobór witaminy C może zwiększać ryzyko miażdżycy i chorób sercowo-naczyniowych.
  • Spożywanie smażonych potraw może zwiększać ryzyko choroby wieńcowej oraz niewydolności serca.
  • Choroba tętnic kończyn dolnych może zwiększać ryzyko zawału serca.
  • Wysoki poziom glukozy we krwi może zwiększać ryzyko zakrzepicy żył głębokich.
  • Zwiększona produkcja propionianu imidazolu w organizmie może zwiększać ryzyko rozwoju miażdżycy.
  • Praca zmianowa może zwiększać ryzyko zawału serca.
  • Cukrzyca typu 2 zwiększa ryzyko tworzenia się skrzepów krwi.
  • Nadmierne spożywanie alkoholu może zwiększać ryzyko udaru, a spożywanie alkoholu może być związane ze zwiększonym ryzykiem zakrzepicy.
  • Tłuszcze trans mogą zwiększać ryzyko rozwoju chorób serca.
  • Zwiększone stężenie sodu może prowadzić do niewydolności serca.
  • Palenie papierosów może zwiększać ryzyko zakrzepicy.
  • Suplementacja wapnia może zwiększać ryzyko powikłań sercowo-naczyniowych.
  • Spożywanie cukru może powodować trzykrotnie wyższą śmiertelność z powodu chorób układu krążenia.

Nowotwory

Ryzyko nowotworów może wiązać się z poziomem witaminy D: jej niedobór bywa związany z większym ryzykiem wystąpienia nowotworów, natomiast sama witamina D może zmniejszać ryzyko zachorowania na nowotwory. Niedobór witaminy D może także zwiększać śmiertelność u osób z rakiem płuc i rakiem jelita grubego, a witamina D może zwiększać przeżywalność osób z nowotworami. Na ryzyko mogą wpływać również stany zapalne, stres i otyłość.

  • Przetworzone mięso, w tym przetworzone czerwone mięso, może zwiększać ryzyko chorób nowotworowych oraz raka trzustki.
  • Wysokoprzetworzona żywność może zwiększać ryzyko raka jelita grubego, a smażone potrawy — ryzyko nowotworów, w tym raka żołądka.
  • Sztuczne słodziki mogą zwiększać ryzyko nowotworów, a napoje słodzone słodzikami mogą wiązać się z ryzykiem białaczki.
  • Słodzone napoje mogą zwiększać ryzyko nowotworu trzustki, podobnie jak nadmiar cukru w diecie.
  • Spożywanie alkoholu może zwiększać ryzyko nowotworu jelita grubego, picie kawy — ryzyko raka płuc, a nadmiar olejów roślinnych i tłuszczów trans — ryzyko nowotworów.
  • Jednoczesne zakażenie Helicobacter pylori i wysokie spożycie soli może zwiększać ryzyko raka żołądka. Przewlekły niedobór witaminy B12 może zwiększać ryzyko tego nowotworu.
  • Niedobór witaminy B6 może zwiększać ryzyko raka jelita grubego, a zapalenie uchyłków jelita może zwiększać ryzyko tego nowotworu.
  • Stłuszczenie wątroby może zwiększać ryzyko raka wątroby.
  • Niedobór jodu, a także niski poziom jodu w organizmie, może zwiększać ryzyko nowotworów.
  • Niedobór białka może zwiększać ryzyko nowotworów, a żywność z dodatkiem soi GMO może zwiększać takie ryzyko.
  • Szczepienie przeciw COVID-19 może zwiększać ryzyko zachorowania na nowotwory.
  • Zwiększone spożywanie produktów roślinnych może zmniejszać ryzyko wystąpienia raka.

Metabolizm i cukrzyca

Menopauza może zwiększać ryzyko insulinooporności. Otyłość brzuszna jest objawem zwiększonego ryzyka cukrzycy typu 2, a niedobór witaminy D może być związany z wyższym ryzykiem jej wystąpienia.

  • Podwyższone stężenie kwasu moczowego zwiększa ryzyko cukrzycy typu 2.
  • Niedobór białka może zwiększać ryzyko cukrzycy, natomiast nadmierne spożywanie alkoholu może zwiększać ryzyko cukrzycy typu 2.
  • Wysoki poziom trójglicerydów we krwi oraz choroby serca mogą zwiększać ryzyko wystąpienia dny moczanowej.
  • Otyłość może powodować zwiększenie poziomu trójglicerydów we krwi.
  • Olej rzepakowy może zwiększać ryzyko insulinooporności.
  • Podwyższony kortyzol może zwiększać apetyt na słodkie produkty.
  • Spożywanie produktów pełnoziarnistych może zmniejszyć ryzyko wystąpienia zespołu metabolicznego o 20%.
  • Pomijanie śniadań może zwiększać ryzyko rozwinięcia otyłości.

Układ pokarmowy

Alkohol może zwiększać ryzyko wrzodów żołądka, a podjadanie między posiłkami — rozwoju nadżerek na śluzówkach żołądka. Refluksowi mogą sprzyjać picie alkoholu, zaburzenia mineralne i spożywanie pikantnych potraw. Zwiększanie wydzielania soku żołądkowego może nasilać objawy refluksu.

  • Zwiększona przepuszczalność jelit może powodować dolegliwości żołądkowo-jelitowe.
  • Stłuszczenie trzustki może zwiększać ryzyko przewlekłego zapalenia trzustki, a kwas elaidynowy może zwiększać ryzyko zapalenia trzustki.
  • Palenie tytoniu może zwiększać ryzyko chorób trzustki.
  • Podwyższony kortyzol może prowadzić do zwiększenia poziomu kwasów żołądkowych.
  • Podwyższone stężenie kwasu moczowego zwiększa ryzyko wystąpienia stłuszczenia wątroby.
  • Nadużywanie leków przeciwbólowych może zwiększać ryzyko powstawania uchyłków jelit.
  • Niedobór białka może zwiększać ryzyko chorób przewodu pokarmowego.

Mózg i psychika

Miniudar może zwiększać ryzyko demencji w późniejszym wieku, a niedobór witaminy D może zwiększać ryzyko demencji. Nadmiar tkanki tłuszczowej, cukrzyca, podwyższone stężenie kwasu moczowego oraz spożywanie piwa mogą zwiększać ryzyko udaru mózgu. Niedobór witaminy B12 i wieloletni niedobór magnezu zwiększają ryzyko rozwoju choroby Alzheimera.

  • Niedobór witaminy D może zwiększać ryzyko wystąpienia choroby Parkinsona, a niedobór cholesterolu może zwiększać ryzyko chorób neurologicznych.
  • Leki na alergię mogą zwiększać ryzyko demencji.
  • Przewlekły stres może zwiększać ryzyko zaburzeń lękowych oraz depresji, a zaburzenia mogą zwiększać ryzyko depresji.
  • Niedobór fosfolipidów może zwiększać ryzyko stwardnienia rozsianego, natomiast niedobór pełnowartościowego białka może zwiększać ryzyko bezsenności.
  • Szczepienia i tiomersal mogą zwiększać ryzyko autyzmu.

Nerki i drogi moczowe

Przewlekły stres może zwiększać ryzyko chorób nerek, a niewydolność nerek może zwiększać ryzyko wystąpienia dny moczanowej.

  • Urazy dna miednicy mogą zwiększać ryzyko nietrzymania moczu.

Odporność i infekcje

Dobry sen może zwiększać odporność, natomiast przemęczenie może zwiększać podatność na infekcje. Zbyt długie wydzielanie kortyzolu może zwiększać predyspozycje do infekcji.

  • Niedobór witaminy D może zwiększać ryzyko wystąpienia zapalenia płuc, nasilać alergie oraz zwiększać nasilenie astmy.
  • Niedobór pełnowartościowego białka może zwiększać ryzyko stanów zapalnych i chorób autoimmunologicznych.
  • Choroby alergiczne u rodziców mogą zwiększać ryzyko atopowego zapalenia skóry u dziecka.
  • Zwiększony poziom glukozy może powodować powstawanie Candida albicans, a cukrzyca może zwiększać podatność na zakażenie kandydozą.
  • Osłabiona odporność przy wirusie HIV może zwiększać ryzyko infekcji Candida albicans, a słaba odporność może zwiększać ryzyko zakażenia pasożytami.
  • Choroby przyzębia mogą powodować wzrost ryzyka zapalenia zatoki szczękowej.
  • Dostarczanie wysokich dawek witaminy C może zmniejszać ryzyko nawrotów przeziębienia.

Kości i stawy

Wysoki poziom kortyzolu może zwiększać ryzyko rozwoju osteoporozy. Na ryzyko osteoporozy może wpływać także spadek estrogenu.

  • Niedobór witaminy B12 zwiększa ryzyko pojawienia się osteoporozy.
  • Nadciśnienie tętnicze może zwiększać ryzyko wystąpienia dny moczanowej.

Zdrowie reprodukcyjne

Insulinooporność może zwiększać ryzyko powstawania mięśniaków.

  • Przebyte ciąże mogą zwiększać ryzyko nietrzymania moczu.
  • Choroby autoimmunologiczne mogą zwiększać ryzyko przedwczesnej menopauzy.

Czynniki ryzyka zdrowotnego

Niektóre składniki diety, zaburzenia wchłaniania i nieprawidłowości w organizmie mogą zwiększać ryzyko zdrowotne. Wysokie stężenie propionianu imidazolu oraz upośledzona pompa mięśniowa łydek mogą zwiększać ryzyko przedwczesnej śmierci.

  • Żywność z dodatkiem soi GMO może zwiększać ryzyko chorób, a wybór żywności wysokoprzetworzonej może sprzyjać wyższej śmiertelności.
  • Nadmiar olejów roślinnych może zwiększać ryzyko stanów zapalnych, natomiast podwyższony poziom kortyzolu może sprzyjać stanom zapalnym w organizmie.
  • Tłuszcze trans mogą zwiększać ryzyko zwyrodnienia plamki żółtej.
  • Zaburzenia wchłaniania witaminy B12 mogą zwiększać jej niedobór.

Bezpieczeństwo i przeciwwskazania

Otyłość może zwiększać ryzyko zawału serca oraz pojawienia się choroby refluksowej. Spożywanie smażonych potraw może wiązać się z większym ryzykiem nadwagi, a także przewlekłej choroby żylnej.

  • Podwyższony poziom trójglicerydów może zwiększać ryzyko chorób nowotworowych, chorób serca, udaru, zapalenia trzustki oraz zawału serca.
  • Choroby przyzębia mogą zwiększać ryzyko choroby wieńcowej i zawału, natomiast homocysteina może zwiększać ryzyko miażdżycy oraz chorób sercowo-naczyniowych.
  • Żywność przetworzona może zwiększać ryzyko nowotworu, wysoko przetworzona żywność — ryzyko zawału serca, a rafinowane węglowodany — ryzyko pojawienia się nowotworów.
  • Otyłość może zwiększać ryzyko chorób trzustki i zakrzepicy żył głębokich, a cukrzyca — ryzyko dny moczanowej oraz zawału serca.
  • Wiek może zwiększać ryzyko zakrzepicy, a wraz z wiekiem może wzrastać ryzyko zachorowania na nowotwory.
  • Niedobór witaminy D może zwiększać ryzyko rozwoju żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej.
  • Zwiększone stężenie sodu może zwiększać ryzyko śmiertelności i udaru mózgu, a także wiązać się z ryzykiem rozwoju demencji.
  • Odwodnienie może zwiększać ryzyko przewlekłej choroby nerek, natomiast wędliny mogą zwiększać ryzyko chorób nerek.
  • Spożywanie alkoholu może zwiększać ryzyko chorób trzustki.
  • Nadciśnienie może zwiększać ryzyko choroby Alzheimera, a gen związany z tą chorobą może zwiększać ryzyko jej wystąpienia.
  • Zmiany w neuroprzekaźnikach oraz hydroksyzyna mogą zwiększać ryzyko demencji.
  • Niedobór cholesterolu może zwiększać ryzyko stwardnienia rozsianego.
  • Stosowanie hormonalnej terapii zastępczej może zwiększać ryzyko pojawienia się kamieni żółciowych.
  • Antybiotyki podane w pierwszych miesiącach życia dziecka mogą zwiększać ryzyko alergii.
  • Palenie tytoniu może zwiększać ryzyko wystąpienia udaru mózgu.
  • Preparaty chroniące przed słońcem mogą zwiększać ryzyko zachorowania na raka skóry, a pestycydy mogą zwiększać ryzyko nowotworów.
  • Przyjmowanie lewotyroksyny może zwiększać ryzyko złamań kości.
  • Przyjmowanie glukokortykosteroidów i inhibitorów pompy protonowej może zwiększać ryzyko kandydozy.
  • Duża masa ciała może prowadzić do zwiększonego gromadzenia toksyn.
  • Częste podlewanie wrzosów może zwiększać ryzyko rozwoju chorób grzybiczych.

To nie jest porada medyczna i zawsze należy skontaktować się z lekarzem przed zastosowaniem jakichkolwiek zmian.

Twierdzenia w tym opracowaniu