Przetworzona żywność

PodsumowanieLista

Przetworzona żywność może wpływać na zdrowie metaboliczne, sercowo-naczyniowe i skórę, a ograniczanie jej spożycia może przynosić szybkie korzyści. W praktyce warto rozróżniać produkty wysoko przetworzone od mniej przetworzonych i świadomie wybierać proste składy.

Skutki zdrowotne

Wysoko przetworzona żywność może:

  • zwiększać ryzyko zawału serca 111
  • sprzyjać cukrzycy typu II 1
  • powodować otyłość 1111
  • zwiększać ryzyko nowotworów, w tym raka jelita grubego 111
  • obniżać odporność 1
  • nasilać stres oksydacyjny i powstawanie wolnych rodników 11
  • zwiększać poziom stresu 1
  • sprzyjać depresji i wyższej śmiertelności 11
  • sprzyjać powstawaniu trądziku 11
  • wywoływać migrenowe bóle głowy 1

Odstawienie lub ograniczenie przetworzonej żywności może:

  • pomagać w walce z cellulitem 1
  • obniżać trójglicerydy 1
  • zmniejszać stany zapalne 1
  • pomagać w leczeniu kandydozy 1
  • zmniejszać otyłość 1

Mniej przetworzone i nieprzetworzone produkty mogą:

  • wspierać odporność 11

Składniki i mechanizmy ryzyka

Cukier dodany i syrop glukozowo-fruktozowy mogą zwiększać ryzyko stłuszczenia wątroby 11 i zaburzać uczucie sytości 1. Tłuszcze utwardzone i dodatki technologiczne mogą nasilać stany zapalne i pogarszać zdrowie skóry 11. Wędzenie mięsa może generować rakotwórcze związki 1. Dodatki w boczku mogą być toksyczne 1, rakotwórcze 1 i sprzyjać insulinooporności 1. Substancje zagęszczające i stabilizatory w majonezie mogą powodować problemy trawienne 1. Produkty zawierające histaminę (np. twarde sery, długodojrzewające wędliny) mogą wywoływać dolegliwości nadwrażliwości 11 i konserwy rybne mogą powodować wyrzut histaminy 1.

Przykłady produktów

Wysoce przetworzone mogą:

  • zawierać ukryty cukier (jogurty owocowe, mleka smakowe, mleczne napoje owocowe, mleko zagęszczone słodzone) 1111
  • mieć wysoki indeks glikemiczny lub szybko podnosić glukozę (wafle ryżowe) 11
  • być przetworzone i ubogie odżywczo (płatki kukurydziane) 111
  • zawierać dużo soli (ser topiony) 1
  • wywoływać bóle głowy (parówki) 1

Produkty serowe:

  • Ser topiony może być wysokoprzetworzony 1 i zawierać dużo soli 1.
  • Produkty seropodobne mogą mieć niską wartość żywieniową 1.

Zboża i płatki:

  • Płatki górskie mogą być nisko przetworzone 1.
  • Płatki owsiane błyskawiczne mogą być bardziej przetworzone niż płatki górskie 1.

Wybory konsumenckie i klasyfikacja

System Nutri-Score może promować produkty przetworzone 1 i może zaniżać ocenę produktów naturalnych 1. Czytanie składu, wybieranie krótkich list składników, ograniczanie cukrów dodanych i tłuszczów utwardzonych oraz preferowanie produktów nieprzetworzonych może ułatwiać utrzymanie zdrowia metabolicznego.

Organizacja diety

Planowanie posiłków oparte na pełnych zbożach, warzywach, owocach, strączkach i naturalnych produktach mlecznych może ułatwiać rezygnację z przekąsek wysokoprzetworzonych. Stopniowa zamiana słodzonych jogurtów na naturalne z dodatkiem owoców oraz zamiana płatków błyskawicznych na płatki górskie może stabilizować sytość i ograniczać skoki glukozy.

To nie jest porada medyczna i zawsze należy skontaktować się z lekarzem przed zastosowaniem jakichkolwiek zmian.