Produkty mleczne

Produkty mleczne to grupa artykułów spożywczych wytwarzanych z mleka zwierzęcego, głównie krowiego, ale także koziego czy owczego. Do tej kategorii zalicza się między innymi mleko, jogurty, sery, masło oraz śmietanę. Produkty te powstają w wyniku różnych procesów technologicznych, takich jak fermentacja, dojrzewanie czy separacja tłuszczu. Są powszechnie dostępne i wykorzystywane w codziennej diecie.

Produkty mleczne obejmują między innymi mleko, sery, jogurty, śmietanę i inne przetwory. Bywają wiązane z dostarczaniem białka, wapnia i witamin, a także z wpływem na trawienie, refluks, skórę oraz reakcje alergiczne.

Wartość odżywcza nabiału

Produkty mleczne różnią się wartością odżywczą zależnie od rodzaju, zawartości tłuszczu, cukru i stopnia przetworzenia.

  • Ser może zawierać tyrozynę i białko.
  • Przetwory mleczne mogą zawierać witaminę D oraz witaminę B12. Dieta bogata w produkty mleczne może wiązać się z większą przyswajalnością witaminy B12.
  • Mleko należy do głównych źródeł biotyny, obok jaj, produktów zbożowych i podrobów.
  • Produkty mleczne mogą ułatwiać przyswajanie magnezu.
  • Ser miękki dojrzewający, ser twardy długodojrzewający, tłusta śmietana oraz jogurt grecki mogą być produktami niskowęglowodanowymi.
  • Na diecie ketogenicznej można jeść masło.
  • Produkty mleczne smakowe mogą mieć niższą wartość odżywczą niż ich naturalne odpowiedniki. Produkt typu kanapka mleczna może cechować się niską wartością żywieniową.
  • Mleko zagęszczone słodzone oraz mleczne napoje owocowe mogą być źródłem ukrytego cukru.
  • Mleko może zmniejszać wchłanianie polifenoli z gorzkiej czekolady.
  • Nasiona chia mogą zawierać więcej wapnia niż mleko.

Fermentowane produkty mleczne

Fermentowane produkty mleczne mogą zawierać białko i być jego źródłem.

  • Mogą dostarczać witaminy B12.
  • Są również możliwym źródłem wapnia.
  • Ich spożywanie może być korzystne dla zdrowia człowieka.
  • Bakterie probiotyczne obecne w fermentowanych produktach mlecznych mogą wspomagać trawienie.
  • Fermentowane produkty mleczne mogą także poprawiać sen.

Nabiał a zdrowie

Produkty mleczne mogą mieć zarówno korzystny, jak i niekorzystny wpływ na zdrowie, zależnie od rodzaju produktu i ilości w diecie.

  • Spożywanie dużych ilości nabiału może sprzyjać zakwaszeniu organizmu.
  • Mleko i produkty mleczne mogą sprzyjać powstawaniu oraz zaostrzaniu trądziku, a zawarte w mleku hormony płciowe mogą pobudzać jego rozwój.
  • Tłuste produkty nabiałowe mogą zwiększać płodność u kobiet, natomiast spożywanie niskotłuszczowych produktów mlecznych może sprzyjać brakowi owulacji i niepłodności.
  • Masło klarowane może obniżać poziom trójglicerydów oraz chronić przed miażdżycą.
  • Przy kandydozie domowe postępowanie może obejmować zmianę diety, na przykład ograniczenie produktów mlecznych.
  • Colostrum może łagodzić stany zapalne w organizmie.

Przetwarzanie i jakość

Sposób przetwarzania i dodatki stosowane w produktach mlecznych wpływają na ich skład oraz charakter.

  • Produkty mleczne smakowe mogą zawierać cukier, a mleka smakowe bywają jego ukrytym źródłem.
  • Jogurty owocowe mogą być dosładzane.
  • Produkty seropodobne mogą odznaczać się niską wartością żywieniową, natomiast ser topiony jest produktem wysokoprzetworzonym.
  • Desery mleczne zawierające sukralozę E955 mogą zaburzać skład bakterii znajdujących się w jelitach.

Laktacja i mleko matki

Mleko matki jest najbardziej wartościowym pokarmem dla niemowlęcia.

  • Rodzaj porodu nie wpływa na proces produkcji mleka przez organizm mamy.
  • Smak i zapach spożywanych posiłków mogą przenikać do mleka matki.
  • Kolostrum może zawierać laktoferynę, glikomakropeptyd i kolostryninę.
  • Może także dostarczać witamin oraz soli mineralnych.
  • Kolostrum może mieć właściwości przeciwbakteryjne.
  • Podstawą pobudzenia laktacji jest prawidłowa technika karmienia, a laktator może dodatkowo pomóc ją pobudzić.
  • Stres może prowadzić do problemów z laktacją.
  • Kozieradka pospolita może wspomagać laktację u kobiet.
  • Wysoki poziom kwasu omega-6 w mleku matki może obniżać wyniki motoryczne dziecka i zwiększać ryzyko astmy.

Refluks i trawienie

Reakcja na mleko przy refluksie może zależeć od jego rodzaju, zawartości tłuszczu i sposobu podania.

  • Mleko może przynosić ulgę w zgadze.
  • Mleko dodane do herbaty może obniżać nasilenie refluksu, podobnie jak mleko w kawie.
  • Dieta przy refluksie może dopuszczać chude mleko, które bywa tolerowane przy chorobie refluksowej.
  • Ograniczenie tłustego mleka może zmniejszać objawy choroby refluksowej.
  • Przy refluksie dieta może dopuszczać także zsiadłe mleko.

Bezpieczeństwo i przeciwwskazania

Bezpieczeństwo produktów mlecznych zależy między innymi od ich pasteryzacji, składu oraz indywidualnej tolerancji organizmu.

  • Spożycie surowego mleka lub przetworów przygotowanych z niepasteryzowanego mleka może prowadzić do kleszczowego zapalenia mózgu.
  • Pasteryzowany serek wiejski może być spożywany przez kobiety w ciąży.
  • Desery mleczne zawierające karagen E407 mogą przyczyniać się do uszkodzenia błony śluzowej jelit.
  • Mleko może powodować produkcję śluzu w organizmie.
  • Przyczyną skazy białkowej jest nietolerancja organizmu na białko mleka krowiego. Matka karmiąca piersią dziecko ze skazą białkową nie powinna spożywać nabiału.

Pozostałe zastosowania

Produkty mleczne mogą mieć także zastosowania pielęgnacyjne, ogrodnicze i doraźne.

  • Masło klarowane może mieć właściwości nawilżające.
  • Lawendę można nawozić roztworem przygotowanym z mieszanki chleba, cukru i mleka.
  • Na oparzenia słoneczne może pomóc okład z zimnego zsiadłego mleka.

To nie jest porada medyczna i zawsze należy skontaktować się z lekarzem przed zastosowaniem jakichkolwiek zmian.

Tematy

Przeglądaj szczegółowe informacje

Twierdzenia w tym opracowaniu