Antyoksydanty egzogenne

Antyoksydanty egzogenne to związki dostarczane organizmowi wraz z dietą lub suplementami, które mogą wspierać ochronę komórek przed stresem oksydacyjnym. Przypisuje się im znaczenie między innymi dla odporności, kondycji naczyń, wzroku i procesów starzenia.

Podstawy stresu oksydacyjnego

Antyoksydanty to grupa związków chemicznych, których zadaniem jest ochrona organizmu przed stresem oksydacyjnym 1.

  • Stres oksydacyjny może pojawić się, gdy równowaga między wolnymi rodnikami a ich eliminacją zostaje zaburzona 1.
  • Jego nasilenie mogą zwiększać zanieczyszczenia środowiska 1.
  • Cynk może chronić trzustkę przed stresem oksydacyjnym 1.
  • N-acetylocysteina połączona z niektórymi witaminami może poprawiać stan oksydacyjny u mężczyzn 1.

Źródła antyoksydantów w diecie

Warzywa i owoce mogą dostarczać przeciwutleniaczy w codziennej diecie 1.

  • Czereśnie mogą być źródłem antyoksydantów 1, a ich ogonki mogą wykazywać działanie przeciwzapalne związane z zawartością antocyjanów 1.
  • Dieta śródziemnomorska może zawierać antyoksydanty 1.
  • Pokrzywa może działać antyoksydacyjnie 11.
  • Krwawnik pospolity może zawierać antyoksydanty spowalniające między innymi procesy starzenia 1.
  • Cykoria podróżnik może wykazywać działanie antyoksydacyjne 1.
  • Rozmaryn może działać antyoksydacyjnie 1.
  • Orzechy włoskie mogą zawierać antyoksydanty 2, podobnie jak migdały 1.
  • Ostropest plamisty działa antyoksydacyjnie 1.
  • Goździki mogą działać antyoksydacyjnie 1.
  • Tymianek może działać antyoksydacyjnie 1.
  • Szczawik zajęczy może być silnym antyoksydantem 4.
  • Czarna porzeczka może działać antyoksydacyjnie 1.
  • Tłuszcze zwierzęce mogą być źródłem antyoksydantów lipofilnych 1.
  • Owoc głogu może zawierać przeciwutleniacze 1 oraz antocyjany 1.
  • Dzika róża może działać antyoksydacyjnie 2, zawierać zeaksantynę, czyli przeciwutleniacz 2, a także naturalny przeciwutleniacz w formie witaminy E 2.
  • Kurkuma może być źródłem antyoksydantów 2.
  • Piwo może zawierać antyoksydanty 1.
  • Karob może zawierać związki antyoksydacyjne 1.
  • Awokado może być źródłem przeciwutleniaczy 1.
  • Traganek błoniasty może zawierać silne antyoksydanty 1.
  • Jarmuż może zawierać antyoksydanty 1.
  • Kukurydza może być bogata w przeciwutleniacze 1.
  • Lnica pospolita może wykazywać działanie antyoksydacyjne 1.
  • Siemię lniane może zawierać antyoksydanty, które normalizują poziom estrogenów we krwi 1.
  • Podbiał może działać przeciwutleniająco 3.
  • Gorzka czekolada może zawierać proantocyjanidyny 1.
  • Algi mogą zawierać astaksantynę 1.
  • Zielona herbata może zawierać przeciwutleniacze 1.

Witaminy i związki antyoksydacyjne

Antyoksydanty egzogenne obejmują między innymi witaminy, związki roślinne, aminokwasy, składniki mineralne oraz koenzym Q10, które mogą działać antyoksydacyjnie, a część z nich należy także do antyoksydantów endogennych 1.

  • Witamina E może działać antyoksydacyjnie 4 i ochraniać mitochondria przed uszkodzeniami oksydacyjnymi 1. Witamina C również może działać antyoksydacyjnie 1 oraz pomagać regulować pracę nadnerczy, gdzie produkowany jest kortyzol 1. Witamina A może być przeciwutleniaczem 2.
  • Koenzym Q10 to silny antyoksydant 1, który może być przeciwutleniaczem 1. W postaci ubichinolu może mieć działanie przeciwutleniające 1, a także może działać przeciwzapalnie 3.
  • Astaksantyna może być antyoksydantem 1, neutralizować wolne rodniki 1 i hamować utlenianie tłuszczów 1. Likopen może mieć działanie antyoksydacyjne 2 oraz neutralizować wolne rodniki 1.
  • Melatonina może działać jak antyoksydant 1 i wykazywać działanie antyoksydacyjne 1. Inozytol może działać antyoksydacyjnie 1, podobnie jak flawonoidy 1.
  • Glicyna może chronić przed stresem oksydacyjnym 1, tauryna może zapobiegać jego powstawaniu 1, a wodór może go redukować 1.
  • Różeniec górski 1, oregano 1, aronia 3, jagody acai 1, hibiskus 2, dereń jadalny 1, żurawina 1 oraz gorzka czekolada 1 mogą wykazywać działanie antyoksydacyjne.
  • Hibiskus może również działać antyrodnikowo 1. Bakopa drobnolistna może posiadać przeciwutleniacze 1 i je zawierać 1, a soplówka jeżowata może mieć działanie antyoksydacyjne 1.
  • Masło klarowane może działać antyoksydacyjnie 1, piwo może zwiększać poziom antyoksydantów w organizmie 1, a sok z liści łopianu może mieć działanie antyoksydacyjne 1.

Wzrok i zdrowie oczu

Antyoksydanty mogą wspierać zdrowie oczu 1.

  • Mogą chronić przed zaćmą i zmniejszać ryzyko jej rozwoju 11.
  • Mogą także chronić przed degradacją plamki żółtej 1.

Serce i metabolizm

Antyoksydanty mogą wspierać ochronę układu krążenia oraz prawidłowe funkcjonowanie metabolizmu.

  • Mogą chronić przed miażdżycą 1.
  • Mogą także chronić przed cukrzycą 1.
  • Astaksantyna może poprawiać metabolizm glukozy 1.
  • Awokado może pomagać utrzymać prawidłową wrażliwość komórek na działanie insuliny 1.
  • Witamina E może działać antyzakrzepowo 1.
  • N-acetylocysteina chroni układ naczyniowy przed negatywnym działaniem spalin 1.

Mózg, odporność i starzenie

Antyoksydanty mogą wspierać regenerację mózgu 1.

  • Mogą również spowalniać przebieg choroby Alzheimera 1.
  • Acetylokarnityna może wspierać produkcję neuroprzekaźnika poprzez dostarczanie grup acetylowych 1.
  • Cynk może działać przeciwdepresyjnie 1.
  • Spożywanie odpowiedniej ilości antyoksydantów wpływa na wzmocnienie odporności 1.
  • Astaksantyna może wzmacniać odporność 1.
  • Odpowiednia ilość antyoksydantów w diecie wpływa na spowolnienie procesu starzenia się organizmu 1.
  • Czystek, dzięki dużej zawartości antyoksydantów, może opóźniać procesy starzenia 1.

Działanie przeciwzapalne

Polifenole mogą mieć działanie przeciwzapalne 1.

  • Antyoksydanty mogą chronić przed chorobą stawów 1.
  • Cynk może działać przeciwzapalnie, a także przeciwbakteryjnie 21.

Pozostałe zastosowania

Antyoksydanty mogą wspierać organizm w różnych obszarach, między innymi ułatwiając mu detoksykację kancerogenów 1.

  • Mogą chronić przed astmą 1 oraz przed szkodliwym działaniem palenia papierosów 1.
  • Wraz z wiekiem i wzrostem zanieczyszczenia środowiska ilość przyjmowanych antyoksydantów powinna rosnąć 1.
  • Spożywanie produktów bogatych w antyoksydanty może zmniejszać ryzyko pojawienia się mięśniaków 1.
  • Antyoksydanty zawarte w guaranie mogą pomóc powstrzymać rozwój komórek nowotworowych 1.

To nie jest porada medyczna i zawsze należy skontaktować się z lekarzem przed zastosowaniem jakichkolwiek zmian.