Antyoksydanty egzogenne
Antyoksydanty egzogenne to związki dostarczane organizmowi wraz z dietą lub suplementami, które mogą wspierać ochronę komórek przed stresem oksydacyjnym. Przypisuje się im znaczenie między innymi dla odporności, kondycji naczyń, wzroku i procesów starzenia.
Podstawy stresu oksydacyjnego
Antyoksydanty to grupa związków chemicznych, których zadaniem jest ochrona organizmu przed stresem oksydacyjnym 1.
- Stres oksydacyjny może pojawić się, gdy równowaga między wolnymi rodnikami a ich eliminacją zostaje zaburzona 1.
- Jego nasilenie mogą zwiększać zanieczyszczenia środowiska 1.
- Cynk może chronić trzustkę przed stresem oksydacyjnym 1.
- N-acetylocysteina połączona z niektórymi witaminami może poprawiać stan oksydacyjny u mężczyzn 1.
Źródła antyoksydantów w diecie
Warzywa i owoce mogą dostarczać przeciwutleniaczy w codziennej diecie 1.
- Czereśnie mogą być źródłem antyoksydantów 1, a ich ogonki mogą wykazywać działanie przeciwzapalne związane z zawartością antocyjanów 1.
- Dieta śródziemnomorska może zawierać antyoksydanty 1.
- Pokrzywa może działać antyoksydacyjnie 11.
- Krwawnik pospolity może zawierać antyoksydanty spowalniające między innymi procesy starzenia 1.
- Cykoria podróżnik może wykazywać działanie antyoksydacyjne 1.
- Rozmaryn może działać antyoksydacyjnie 1.
- Orzechy włoskie mogą zawierać antyoksydanty 2, podobnie jak migdały 1.
- Ostropest plamisty działa antyoksydacyjnie 1.
- Goździki mogą działać antyoksydacyjnie 1.
- Tymianek może działać antyoksydacyjnie 1.
- Szczawik zajęczy może być silnym antyoksydantem 4.
- Czarna porzeczka może działać antyoksydacyjnie 1.
- Tłuszcze zwierzęce mogą być źródłem antyoksydantów lipofilnych 1.
- Owoc głogu może zawierać przeciwutleniacze 1 oraz antocyjany 1.
- Dzika róża może działać antyoksydacyjnie 2, zawierać zeaksantynę, czyli przeciwutleniacz 2, a także naturalny przeciwutleniacz w formie witaminy E 2.
- Kurkuma może być źródłem antyoksydantów 2.
- Piwo może zawierać antyoksydanty 1.
- Karob może zawierać związki antyoksydacyjne 1.
- Awokado może być źródłem przeciwutleniaczy 1.
- Traganek błoniasty może zawierać silne antyoksydanty 1.
- Jarmuż może zawierać antyoksydanty 1.
- Kukurydza może być bogata w przeciwutleniacze 1.
- Lnica pospolita może wykazywać działanie antyoksydacyjne 1.
- Siemię lniane może zawierać antyoksydanty, które normalizują poziom estrogenów we krwi 1.
- Podbiał może działać przeciwutleniająco 3.
- Gorzka czekolada może zawierać proantocyjanidyny 1.
- Algi mogą zawierać astaksantynę 1.
- Zielona herbata może zawierać przeciwutleniacze 1.
Witaminy i związki antyoksydacyjne
Antyoksydanty egzogenne obejmują między innymi witaminy, związki roślinne, aminokwasy, składniki mineralne oraz koenzym Q10, które mogą działać antyoksydacyjnie, a część z nich należy także do antyoksydantów endogennych 1.
- Witamina E może działać antyoksydacyjnie 4 i ochraniać mitochondria przed uszkodzeniami oksydacyjnymi 1. Witamina C również może działać antyoksydacyjnie 1 oraz pomagać regulować pracę nadnerczy, gdzie produkowany jest kortyzol 1. Witamina A może być przeciwutleniaczem 2.
- Koenzym Q10 to silny antyoksydant 1, który może być przeciwutleniaczem 1. W postaci ubichinolu może mieć działanie przeciwutleniające 1, a także może działać przeciwzapalnie 3.
- Astaksantyna może być antyoksydantem 1, neutralizować wolne rodniki 1 i hamować utlenianie tłuszczów 1. Likopen może mieć działanie antyoksydacyjne 2 oraz neutralizować wolne rodniki 1.
- Melatonina może działać jak antyoksydant 1 i wykazywać działanie antyoksydacyjne 1. Inozytol może działać antyoksydacyjnie 1, podobnie jak flawonoidy 1.
- Glicyna może chronić przed stresem oksydacyjnym 1, tauryna może zapobiegać jego powstawaniu 1, a wodór może go redukować 1.
- Różeniec górski 1, oregano 1, aronia 3, jagody acai 1, hibiskus 2, dereń jadalny 1, żurawina 1 oraz gorzka czekolada 1 mogą wykazywać działanie antyoksydacyjne.
- Hibiskus może również działać antyrodnikowo 1. Bakopa drobnolistna może posiadać przeciwutleniacze 1 i je zawierać 1, a soplówka jeżowata może mieć działanie antyoksydacyjne 1.
- Masło klarowane może działać antyoksydacyjnie 1, piwo może zwiększać poziom antyoksydantów w organizmie 1, a sok z liści łopianu może mieć działanie antyoksydacyjne 1.
Wzrok i zdrowie oczu
Antyoksydanty mogą wspierać zdrowie oczu 1.
- Mogą chronić przed zaćmą i zmniejszać ryzyko jej rozwoju 11.
- Mogą także chronić przed degradacją plamki żółtej 1.
Serce i metabolizm
Antyoksydanty mogą wspierać ochronę układu krążenia oraz prawidłowe funkcjonowanie metabolizmu.
- Mogą chronić przed miażdżycą 1.
- Mogą także chronić przed cukrzycą 1.
- Astaksantyna może poprawiać metabolizm glukozy 1.
- Awokado może pomagać utrzymać prawidłową wrażliwość komórek na działanie insuliny 1.
- Witamina E może działać antyzakrzepowo 1.
- N-acetylocysteina chroni układ naczyniowy przed negatywnym działaniem spalin 1.
Mózg, odporność i starzenie
Antyoksydanty mogą wspierać regenerację mózgu 1.
- Mogą również spowalniać przebieg choroby Alzheimera 1.
- Acetylokarnityna może wspierać produkcję neuroprzekaźnika poprzez dostarczanie grup acetylowych 1.
- Cynk może działać przeciwdepresyjnie 1.
- Spożywanie odpowiedniej ilości antyoksydantów wpływa na wzmocnienie odporności 1.
- Astaksantyna może wzmacniać odporność 1.
- Odpowiednia ilość antyoksydantów w diecie wpływa na spowolnienie procesu starzenia się organizmu 1.
- Czystek, dzięki dużej zawartości antyoksydantów, może opóźniać procesy starzenia 1.
Działanie przeciwzapalne
Polifenole mogą mieć działanie przeciwzapalne 1.
- Antyoksydanty mogą chronić przed chorobą stawów 1.
- Cynk może działać przeciwzapalnie, a także przeciwbakteryjnie 21.
Pozostałe zastosowania
Antyoksydanty mogą wspierać organizm w różnych obszarach, między innymi ułatwiając mu detoksykację kancerogenów 1.
- Mogą chronić przed astmą 1 oraz przed szkodliwym działaniem palenia papierosów 1.
- Wraz z wiekiem i wzrostem zanieczyszczenia środowiska ilość przyjmowanych antyoksydantów powinna rosnąć 1.
- Spożywanie produktów bogatych w antyoksydanty może zmniejszać ryzyko pojawienia się mięśniaków 1.
- Antyoksydanty zawarte w guaranie mogą pomóc powstrzymać rozwój komórek nowotworowych 1.
To nie jest porada medyczna i zawsze należy skontaktować się z lekarzem przed zastosowaniem jakichkolwiek zmian.