Właściwości związków organicznych

Związki organiczne to substancje chemiczne oparte przede wszystkim na atomach węgla, występujące w organizmach żywych, żywności i środowisku. Mogą różnić się budową oraz właściwościami, takimi jak aktywność biologiczna, rozpuszczalność, trwałość czy zdolność do reagowania z innymi substancjami.

Związki bioaktywne

Sulforafan może występować w brokułach, ich kiełkach oraz kapuście. Czosnek może zawierać związki organiczne siarki.

  • Pąki kasztanowca zawierają kumaryny, fiołek wonny może zawierać saponiny, a lnica pospolita — związki cyjanogenne.
  • Kwas fulwowy może łagodzić ból i dotleniać organizm. Bimatoprost może być organicznym związkiem chemicznym, a kwas foliowy może być łączony z ceramidami.
  • Wiśnie mogą zawierać związki przeciwnowotworowe, oliwa z oliwek może mieć właściwości antynowotworowe, a maliny mogą zawierać związki salicylowe.
  • Eugenol może zapobiegać rozprzestrzenianiu się pasożytów, kurki mogą działać odrobaczająco na organizm, a propolis może wykazywać synergizm z selenem.
  • Liście mniszka zawierają gorycze, imbir ma właściwości rozgrzewające, a zielona herbata może dostarczać do organizmu teofilinę.
  • Świeże ziele babki zwyczajnej może zawierać więcej substancji czynnych niż suszone ziele. Mikrobiologiczne algorytmy kombuchy mogą być wzbogacone o nowe związki bioaktywne, a fermentowanie liści jeżyn może wpłynąć na ich właściwości zdrowotne.

Antyoksydanty i polifenole

Antyoksydanty to związki chemiczne, których zadaniem jest ochrona organizmu przed stresem oksydacyjnym. Chaber bławatek, szczawik zajęczy, skrzyp polny i podbiał mogą wykazywać właściwości przeciwutleniające.

  • Odpowiednia ilość antyoksydantów w diecie wpływa na spowolnienie procesów starzenia organizmu, wzmocnienie odporności oraz może zmniejszać ryzyko pojawienia się mięśniaków.
  • Zielona herbata może dostarczać polifenole, a poziom jej przeciwutleniaczy może wpływać na poprawę ogólnego zdrowia. Polifenole mogą także występować w kakao, kawie, żyworódce, imbirze oraz zielu yerba mate, gdzie są silnymi przeciwutleniaczami.
  • Czereśnie, karob, owoce głogu, orzechy włoskie, jarmuż, bakopa drobnolistna i czystek mogą zawierać antyoksydanty, a krwawnik pospolity może dostarczać przeciwutleniacze spowalniające między innymi procesy starzenia.
  • W owocach głogu mogą występować karotenoidy, pomidory i arbuz mogą zawierać likopen.
  • Polifenole obecne w jabłkach mogą wykazywać działanie przeciwnowotworowe.
  • Koenzym Q10, cynk, selen, kobalt, miedź i mangan należą zarówno do antyoksydantów endogennych, jak i egzogennych.
  • Kwas masłowy może chronić organizm przed stresem oksydacyjnym.

Działanie przeciwbakteryjne i przeciwgrzybicze

Olejek z oregano zawiera związki fenolowe — karwakrol i tymol — o działaniu przeciwgrzybiczym, które mogą pomagać w zwalczaniu candidy. Czeremcha może mieć właściwości przeciwbakteryjne i przeciwgrzybicze.

  • Czosnek zawiera związki siarki, które mogą działać przeciwgrzybiczo; zaleca się spożywać go na surowo.
  • Rzeżucha wykazuje właściwości przeciwbakteryjne i przeciwgrzybicze.
  • Sok z żyworódki może mieć właściwości bakteriobójcze.
  • Łopian może mieć właściwości przeciwgrzybicze.
  • Kamala ma właściwości antybakteryjne.
  • Drzewa wydzielają substancje fitocynowe, a propolis może uzupełniać przeciwgrzybicze działanie fitoncydów.

Odporność, stan zapalny i detoksykacja

Lubczyk może działać oczyszczająco na organizm. Propolis może wzmacniać układ odpornościowy. Ostropest plamisty ma właściwości odtruwające.

  • Układ odpornościowy mogą wspierać olejki z drzew iglastych, monoterpeny, olejki eteryczne, pokrzywa, herbata z łopianu oraz witamina C.
  • Kwas fulwowy może regulować układ odpornościowy i odkwaszać organizm.
  • Związki zawarte w liściach pokrzywy mogą wspierać pracę wątroby, a wyciąg z nawłoci może wspierać proces detoksykacji organizmu.
  • Sok z żyworódki może mieć właściwości przeciwzapalne, natomiast oliwa z oliwek może obniżać poziom fibrynogenu.
  • Oczyszczające właściwości mogą mieć wiśnie, czereśnie, maliny i poziomki.
  • Zioła mogą zawierać sole mineralne wspierające oczyszczanie organizmu, a krwawnik pospolity może działać odtruwająco na organizm.
  • Jelita mogą wspierać odporność organizmu.

Kwasy tłuszczowe i składniki odżywcze

Kwasy tłuszczowe omega-3 mogą występować w łososiu, śledziu, tuńczyku, sardynkach i pstrągu, a także w algach oraz oleju z alg. Organizm człowieka może nie wytwarzać wystarczającej ilości tych kwasów. Jaja ekologiczne mogą zawierać ich więcej, natomiast jaja kur hodowanych w klatkach — mniej.

  • Kwas foliowy może występować w burakach, ziarnach słonecznika, awokado, zielonych warzywach liściastych, kiwi, pokrzywie i żółtkach jaj. Może być łączony z witaminami, w tym z witaminą C, oraz z innymi składnikami aktywnymi bez zmiany działania.
  • Kwas foliowy może mieć właściwości odmładzające i zwiększać elastyczność naczyń krwionośnych.
  • Witamina E może występować w oliwie z oliwek i kiełkach, owoce cytrusowe mogą zawierać witaminę C, a brzoskwinie mogą dostarczać beta-karotenu.
  • Białko zwierzęce może być bardziej wartościowe niż białko roślinne, zdrowa żywność może dostarczać większej ilości składników odżywczych, a jarmuż może dostarczać organizmowi wielu cennych składników odżywczych.
  • Szczawik zajęczy, żyworódka i pokrzywa mogą zawierać lub dostarczać organizmowi kwasy organiczne.
  • Alkohole tłuszczowe mogą mieć właściwości ochronne i nawilżające.
  • Fusy z kawy mogą zawierać związki azotowe, a biotyna może występować w produktach pochodzenia roślinnego.
  • Cynk może wspierać produkcję keratyny, a oliwa z oliwek może wspierać mineralizację kości.

Układ trawienny i metabolizm

Związki zawarte w liściach pokrzywy mogą wspierać pracę żołądka i usprawniać funkcjonowanie trzustki. Związki obecne w zielonej herbacie mogą pomagać spalać tłuszcz w procesie termogenezy, a ich połączenie może działać skuteczniej niż sama kofeina.

  • Węglowodany mogą mieć właściwości uzależniające.
  • Produkty przetworzone mogą wykazywać działanie śluzotwórcze.
  • Związki zawarte w kawie mogą przyspieszać opróżnianie żołądka.
  • Mięta może pomagać w problemach układu trawiennego.
  • Owoc głogu może zawierać pektyny.
  • Kamala ma właściwości przeczyszczające.

Układ nerwowy i funkcje poznawcze

Związki obecne w kakao mogą zwiększać tworzenie nowych połączeń w mózgu. Katechiny mogą wykazywać działanie ochronne na komórki nerwowe, witaminy z grupy B mogą poprawiać plastyczność mózgu, a polifenole zawarte w borówkach mogą wspomagać funkcje psychomotoryczne.

  • Olej CBD może mieć właściwości psychoaktywne.
  • Regularne spożywanie zielonej herbaty może poprawiać wydolność organizmu.

Wchłanianie i biodostępność

Organiczna forma magnezu, taka jak cytrynian, może charakteryzować się wyższą przyswajalnością. Związki zawarte w Bacopie mogą wchłaniać się w obecności tłuszczów.

  • Czosnek może zwiększać biodostępność likopenu.
  • Jony cynku mogą wspierać działanie witaminy C w organizmie.
  • Błonnik może zmniejszać wchłanianie polifenoli.
  • Kwas mlekowy zapewnia większy stopień wchłanialności potasu.
  • Witamina C może wychwytywać żelazo niehemowe.

Zastosowania rolnicze i środowiskowe

Płynne nawozy organiczne mogą poprawiać jakość pomidorów. Kwasy humusowe mogą wspomagać rozwój roślin, a po ich zastosowaniu pomidory mogą pochłaniać więcej składników z nawozów. Kompostowanie wspomaga powrót materiałów organicznych do gleby.

  • Roztwór octu może zwiększać kwasowość gleby.
  • Kompost może zwiększać zdolność gleby do zatrzymywania składników odżywczych.
  • Organoicydy mogą powodować skażenie środowiska i przenikać do wody.
  • Łosoś i śledź mogą charakteryzować się niską zawartością substancji toksycznych.
  • Woda może zwiększać zdolność adsorpcyjną węgla aktywnego.
  • Związki arsenu mogą być stosowane do produkcji pestycydów.

Kwasy organiczne

Szczawik zajęczy może zawierać kwas szczawiowy. Kwas octowy może występować zarówno w owocach kasztanowca, jak i w jego korze.

  • Mikrobiologiczne algorytmy kombuchy mogą być wzbogacone o nowe kwasy organiczne.

Składniki kosmetyczne

Sorbitol może pełnić w kosmetykach funkcję składnika nawilżającego. Alkohol benzylowy może występować w kosmetykach naturalnych.

Właściwości specjalistyczne

Siarka organiczna MSM może wspomagać regenerację chrząstki stawowej.

  • Lepiężnik może zawierać alkaloidy pirolizydynowe.

Pozostałe zastosowania

Kwas foliowy może być łączony z peptydami miedziowymi.

Tematy

Przeglądaj szczegółowe informacje

Twierdzenia w tym opracowaniu