Witamina C

Witamina C, czyli kwas askorbinowy, jest rozpuszczalną w wodzie witaminą dostarczaną z pożywieniem i dostępną także w postaci suplementów.

Niedobór i szkorbut

Szczawik zajęczy może pomagać przy szkorbucie, igliwie może być stosowane w terapii szkorbutu, a chrzan może przeciwdziałać szkorbutowi. Ziarnopłon wiosenny i żarnopłon mogą wspomagać leczenie szkorbutu. Niedobór witaminy C może objawiać się zwiększoną łamliwością paznokci. Wolne gojenie się ran może być przyczyną niedoboru witaminy C.

Źródła witaminy C

Szczawik zajęczy może być naturalnym źródłem witaminy C. Pokrzywa może dostarczać witaminę C, a mniszek lekarski może ją zawierać. Acerola może być źródłem witaminy C, a jej zielone owoce mogą zawierać dwukrotnie więcej witaminy C niż owoce dojrzałe.

  • Kiwi może zawierać i dostarczać witaminę C, a papryka może ją zawierać i być jej źródłem.
  • Witaminę C mogą zawierać czarna porzeczka, żyworódka, ziarnopłon, pierwiosnek lekarski, nawłoć pospolita, kombucha i liście chrzanu.
  • Witaminę C mogą zawierać pomidory, agrest, czerwona kapusta, seler korzeniowy, brokuły, seler naciowy, arbuz i owoce cytrusowe.
  • Dzika róża i jej owoce mogą zawierać witaminę C, także łatwo przyswajalną, a hibiskus może być jej źródłem.

Postacie i trwałość

Witamina C może być przyjmowana jako kwas L-askorbinowy, a jej liposomalna postać może być rozpuszczalna w tłuszczach. Sama witamina C, także ta z igliwia, może łatwo się utleniać.

  • Askorbinian wapnia, askorbinian magnezu i askorbinian sodu, czyli witamina C w formie soli, mogą być łagodniejsze dla żołądka.
  • Wysoka temperatura może przyspieszać rozkład witaminy C, a słońce może powodować jej rozkład.

Przyswajanie i interakcje

Bioflawonoidy mogą poprawiać przyswajanie witaminy C oraz wydłużać czas jej działania.

  • Mniejsze dawki mogą poprawiać przyswajanie witaminy C, a posiłek i kwaśne środowisko mogą sprzyjać jej wchłanianiu.
  • Żelazo może zwiększać przyswajalność witaminy C, a witamina C może zwiększać wchłanianie selenu.
  • Cebula, magnez, jony cynku, czosnek, selenometionina i szparagi mogą wspierać działanie witaminy C w organizmie.
  • Koenzym Q10 i glutation mogą regenerować witaminę C.
  • Witaminy C i E mogą zwiększać skuteczność antybiotyków, a kwas foliowy może być łączony z witaminą C.

Żelazo i wchłanianie

Witamina C może zwiększać wchłanianie i przyswajalność żelaza, szczególnie żelaza niehemowego, które może także wychwytywać.

Odporność i infekcje

Witamina C może wspierać odporność organizmu i usprawniać funkcjonowanie układu odpornościowego. Może też spowalniać zanik grasicy.

  • Przy chorobie witamina C może wspierać organizm.
  • Może łagodzić objawy przeziębienia i zmniejszać powikłania po przeziębieniu.
  • Witamina C może zmniejszać podatność na infekcje dolnych dróg oddechowych, a jej spożywanie może zmniejszać ryzyko zapalenia płuc.
  • Może zmniejszać skutki uboczne szczepienia przeciw COVID-19.

Antyoksydacja i stany zapalne

Witamina C może działać przeciwzapalnie, działać antyoksydacyjnie i chronić przed stresem oksydacyjnym.

  • Może wspomagać syntezę glutationu, a jej niedobór może obniżać poziom glutationu.
  • Witaminy C i E mogą zmniejszać stres oksydacyjny w błonie śluzowej żołądka.
  • Spożycie witaminy C może łagodzić objawy dny moczanowej.
  • Witamina C może zmniejszać ryzyko rozwoju nowotworów.

Skóra, kości i kolagen

Witamina C może wspomagać produkcję kolagenu, także kolagenu typu 1. Może również zmniejszać ryzyko osteoporozy oraz wspierać kondycję kości, chrząstek i zębów.

  • Witamina C może poprawiać kondycję skóry i spowalniać jej starzenie.
  • Tetraizopalmitynian askorbylu może powstrzymywać nadmierną melanogenezę.
  • Przy poparzeniach słonecznych może być wskazana suplementacja witaminą C.

Krążenie i naczynia

Witamina C może wspomagać krążenie oraz chronić naczynia krwionośne i zapewniać im dobrą kondycję.

  • Może rozpuszczać skrzepy krwi, zmniejszać je i zapobiegać ich tworzeniu się.
  • Może obniżać stężenie trójglicerydów, obniżać poziom złego cholesterolu oraz obniżać ciśnienie tętnicze krwi.
  • Może zmniejszać śmiertelność po zawale serca.
  • Niedobór witaminy C może prowadzić do pojawienia się tętniaków.

Alergie i histamina

Witamina C może zmniejszać objawy alergii, a także pomagać przy alergicznym nieżycie nosa. Może wykazywać łagodne działanie przeciwhistaminowe i obniżać poziom histaminy.

Energia, stres i układ nerwowy

Witamina C może obniżać poziom kortyzolu we krwi oraz pomagać regulować pracę nadnerczy, w których kortyzol jest produkowany. Może też osłabiać reakcję organizmu na stres i zmniejszać poziom lęku.

  • Witamina C może zmniejszać uczucie zmęczenia i poprawiać pracę układu nerwowego.
  • Przewlekły stres może obniżać poziom witaminy C w organizmie, a jej niedobór może prowadzić do problemów ze snem.

Nowotwory i choroby metaboliczne

Witamina C może wykazywać działanie przeciwnowotworowe. Może też zmniejszać ryzyko rozwoju cukrzycy typu 2 oraz pomagać usuwać nadmiar kwasu moczowego.

Bezpieczeństwo i przeciwwskazania

Witamina C może zmieniać wynik testu paskowego, a przyjmowana w wysokich dawkach może zniekształcać odczyt poziomu glukozy we krwi. Przyjmowanie jej z jedzeniem może zmniejszać niepożądane reakcje żołądkowo-jelitowe.

Pozostałe zastosowania

Witamina C może zapobiegać zaćmie oraz spowalniać zanik mięśni.

  • Może chronić przed powstawaniem kamieni żółciowych.
  • Może zmniejszać objawy kaca.
  • Może neutralizować metale ciężkie.
  • Sucha skóra może być przyczyną niedoboru witaminy C.

To nie jest porada medyczna i zawsze należy skontaktować się z lekarzem przed zastosowaniem jakichkolwiek zmian.

Tematy

Przeglądaj szczegółowe informacje

Twierdzenia w tym opracowaniu