Lipidy

Lipidy to grupa związków obejmująca między innymi tłuszcze, cholesterol i fosfolipidy. Są składnikiem komórek, źródłem energii i uczestniczą w wielu procesach organizmu, a ich poziom i przemiany bywają wiązane ze zdrowiem metabolicznym i sercowo-naczyniowym.

Cholesterol i lipoproteiny

Pokrzywa, mniszek lekarski, siemię lniane, olej z czarnuszki i imbir mogą obniżać poziom cholesterolu. Podobne działanie mogą mieć płatki owsiane, kwasy tłuszczowe omega-3, czerwona koniczyna, czosnek oraz gorzka czekolada, która może również wspierać korzystny profil lipidowy.

  • Kakao może regulować poziom cholesterolu, a zawarte w nim flawonoidy mogą wpływać na jego poziom. Podobne działanie regulujące mogą mieć bioflawonoidy.
  • Poziom cholesterolu mogą obniżać witamina D, która może też zapobiegać jego wzrostowi, zielona herbata, mydlnica lekarska, która może go unieszkodliwiać, spirulina, astaksantyna, czystek, chrzan, preparaty z karczocha, jagody goji, karob, herbata z szałwii, kolostrum, olej rzepakowy, kurkuma, napar z bazylii, błonnik pokarmowy, woda czosnkowa i cebula. Niedobór witaminy D może objawiać się podwyższonym poziomem cholesterolu.
  • Czerwona fasola, orzechy macadamia, orzechy pekan i orzechy nerkowca mogą regulować poziom cholesterolu. Podobne działanie mogą mieć orzechy włoskie, które mogą również obniżać poziom cholesterolu LDL. Olej z wiesiołka może zwiększać poziom cholesterolu HDL, a topinambur i sylimaryna mogą obniżać poziom LDL.
  • Spirulina może podwyższać poziom cholesterolu HDL. Berberyna może poprawiać lipidogram i zwiększać stężenie cholesterolu HDL, a niacyna może obniżać poziom lipoproteiny(a).
  • Niedobór cholesterolu może powodować problemy z formowaniem osłonki mielinowej.
  • Post wodny może obniżać poziom lipoprotein, a ich wysoki poziom może sprzyjać miażdżycy. Wysoki poziom lipoproteiny(a) może prowadzić do zawału serca.
  • Cholesterol obecny w produktach spożywczych może nie wpływać znacząco na poziom cholesterolu we krwi, a piwo może zwiększać poziom cholesterolu HDL.
  • Regularne sprawdzanie lipidogramu może pozwalać kontrolować poziom cholesterolu.

Trójglicerydy

Kurkuma i inulina mogą obniżać poziom trójglicerydów we krwi. Podobne działanie mogą mieć ocet jabłkowy, kwasy omega-3, mniszek lekarski oraz berberyna.

  • Poziom trójglicerydów mogą obniżać także spirulina, berberys zwyczajny, melatonina, pokrzywa, czosnek, kolostrum, herbata pu-erh, witamina C, siemię lniane, olej lniany, kozieradka pospolita, płatki owsiane, błonnik pokarmowy, beta-glukan, produkty na bazie kakao, awokado, olej z wiesiołka, L-karnityna oraz kardamon.
  • Napar z bazylii może pomagać obniżyć poziom trójglicerydów, a cynamon może obniżać ich stężenie. Zmniejszenie spożycia produktów przetworzonych i dieta keto również mogą obniżać poziom trójglicerydów.
  • Spożywanie fruktozy może podnosić poziom trójglicerydów i sprzyjać ich powstawaniu. Otyłość oraz palenie papierosów mogą zwiększać ich poziom, natomiast ćwiczenia mięśnia płaszczkowatego mogą go stabilizować.
  • Podwyższony poziom trójglicerydów może zwiększać ryzyko dny moczanowej i chorób nowotworowych, a także prowadzić do miażdżycy.

Stłuszczenie wątroby

Słodkie napoje przyczyniają się do stłuszczenia wątroby, a nadmiar węglowodanów może powodować niealkoholowe stłuszczenie wątroby. Probiotyki i melatonina mogą zmniejszać stłuszczenie wątroby.

  • Spirulina, olej lniany, orzechy włoskie, oliwa z oliwek extra virgin oraz witamina E mogą zmniejszać stłuszczenie wątroby.
  • Dieta imitująca post może usuwać tłuszcz z wątroby, a mniszek lekarski może ograniczać gromadzenie tłuszczów w jej obrębie.
  • Cholina może chronić wątrobę przed stłuszczeniem.
  • Nadmiar fruktozy może zwiększać produkcję lipidów w wątrobie, a nadmiar trójglicerydów może zwiększać ryzyko stłuszczenia wątroby.

Tłuszcze w diecie i metabolizm

Kwasy tłuszczowe omega-3 mogą działać przeciwzapalnie. Gorzka czekolada i nierafinowany olej rzepakowy tłoczony na zimno mogą poprawiać metabolizm lipidów.

  • Astaksantyna i mniszek lekarski mogą hamować utlenianie tłuszczów i lipidów, a kwasy tłuszczowe omega-9 mogą zmniejszać ilość tłuszczów trans w organizmie.
  • Pokrzywa może zawierać i dostarczać tłuszcze, algi mogą być bogate w kwasy tłuszczowe omega-3, a tłuszcze zwierzęce mogą dostarczać antyoksydantów lipofilnych i podnosić poziom fibrynogenu. Obecność tłuszczu może zwiększać wchłanianie likopenu z pomidorów, natomiast liposomalna witamina C może być rozpuszczalna w tłuszczach.
  • Orlistat zmniejsza wchłanianie tłuszczów z przewodu pokarmowego, a biotyna może uczestniczyć w tworzeniu kwasów tłuszczowych. L-karnityna może odpowiadać za transport tłuszczów, a cukry mogą przekształcać się w trójglicerydy.
  • Olej z ostropestu plamistego może zwiększać wydzielanie żółci, a Dong Quai ma właściwości żółciopędne i może ułatwiać trawienie tłuszczów.
  • Posiłki zawierające białka i tłuszcze mogą sycić na dłużej, a duża ilość tłuszczu może spowalniać opróżnianie żołądka. Tłuszcze mogą być wydajniejszym źródłem energii niż glukoza, a ich spożywanie może nie wpływać na poziom glukozy.
  • Ograniczenie spożycia tłuszczu w diecie może zmniejszać ryzyko przerzutów nowotworowych. Wysoki poziom kwasu omega-6 w mleku matki może obniżać wyniki motoryczne dziecka.
  • System Nutri-Score może nie rozróżniać zdrowych tłuszczów od niezdrowych, majonez może mieć wysoką zawartość tłuszczu, a pieczenie potraw bez dodatku tłuszczu może być zdrowe.

Fosfolipidy i funkcje organizmu

Niedobór fosfolipidów może utrudniać formowanie osłonki mielinowej oraz zwiększać ryzyko depresji, chorób neurologicznych i stwardnienia rozsianego.

  • Glutation liposomalny może lepiej się wchłaniać.
  • Inozytol może pomagać w produkcji fosfolipidów.
  • Galaktolipid może wykazywać właściwości przeciwzapalne.
  • Pokrzywa może zawierać lecytynę.

Lipidy a serce i naczynia

Kwasy tłuszczowe omega-3 mogą zapobiegać tworzeniu się skrzepów krwi. Nadmiar tkanki tłuszczowej może zwiększać ryzyko zawału serca.

  • Wysoki cholesterol może sprzyjać powstawaniu skrzepów krwi w naczyniach.

Bezpieczeństwo i przeciwwskazania

Koenzym Q10 może redukować skutki stosowania statyn, czyli leków na cholesterol. Przy podwyższonych trójglicerydach picie piwa może być przeciwwskazane.

Pozostałe zastosowania

Mniszek lekarski może działać żółciotwórczo.

  • Ceramidy mogą spowalniać proces starzenia skóry, a lipidy mogą być stosowane w profilaktyce przeciwstarzeniowej.
  • Galaktolipid zawarty w dzikiej róży może ulegać uszkodzeniu w wysokiej temperaturze.
  • Kwasy tłuszczowe zawarte w oleju kokosowym mogą pomóc w zwalczaniu Candida albicans.

To nie jest porada medyczna i zawsze należy skontaktować się z lekarzem przed zastosowaniem jakichkolwiek zmian.

Tematy

Przeglądaj szczegółowe informacje

Twierdzenia w tym opracowaniu