Właściwości substancji tłuszczowych

Substancje tłuszczowe obejmują między innymi tłuszcze, oleje i kwasy tłuszczowe obecne w żywności oraz organizmie. Są wiązane z budową błon komórkowych, dostarczaniem energii, przyswajaniem witamin i regulacją procesów metabolicznych.

Budowa i funkcje tłuszczów

Substancje tłuszczowe mogą odpowiadać za tworzenie błon komórkowych. Tłuszcze mogą być bardziej efektywnym źródłem energii niż glukoza. W transporcie tłuszczów może uczestniczyć L-karnityna.

  • Spożywanie tłuszczu nie ma wpływu na poziom insuliny ani glukozy.
  • Większa podaż tłuszczów jako głównego źródła energii może pomagać w walce z uzależnieniem od cukru, a dieta wysokotłuszczowa może być zdrowsza niż niskotłuszczowa.
  • Witamina K2 może rozpuszczać się w tłuszczach, podobnie jak astaksantyna.
  • Kwas masłowy może chronić przed powstawaniem stanów zapalnych i stresem oksydacyjnym. Mogą go zawierać owoce kasztanowca, jego nasiona oraz kora.
  • Kwasy tłuszczowe omega-9 mogą redukować tłuszcze trans w organizmie.
  • Polifenole mogą prowadzić do zmniejszenia syntezy kwasów tłuszczowych.
  • Gorzka czekolada może hamować utlenianie lipidów, a astaksantyna może hamować utlenianie tłuszczów.
  • Galaktolipid może wykazywać właściwości przeciwutleniające.
  • Biotyna może uczestniczyć w tworzeniu kwasów tłuszczowych.

Kwasy omega-3

Organizm człowieka może nie wytwarzać wystarczającej ilości kwasów tłuszczowych omega-3. Kwasy omega-3 mogą działać przeciwzapalnie i zmniejszać stany zapalne, a także obniżać poziom trójglicerydów we krwi oraz pomagać zapobiegać powstawaniu skrzepów krwi.

  • Do ryb zawierających kwasy omega-3 należą makrela, sardynki, łosoś, pstrąg, tuńczyk oraz śledź.
  • Algi i olej z alg mogą zawierać kwasy omega-3, przy czym algi mogą dostarczać ich dużo.
  • Siemię lniane może być bogate w kwasy omega-3.
  • Jaja ekologiczne mogą zawierać więcej kwasów omega-3, natomiast jaja kur hodowanych w klatkach mogą zawierać ich mniej.
  • Rybie kwasy omega-3 mogą redukować ilość tłuszczów trans w organizmie.
  • Kwasy omega-3 mogą podnosić poziom BDNF i poprawiać pamięć.
  • Spożywanie kwasów omega-3 może zwiększać spalanie tłuszczu podczas deficytu kalorycznego.
  • Kwasy omega-3 mogą zmniejszać objawy lipodemii.

Cholesterol i serce

Olej z czarnuszki może obniżać poziom cholesterolu, a jego spożywanie może także wpływać na obniżenie ciśnienia krwi. Kwasy tłuszczowe omega-3 mogą obniżać cholesterol, natomiast gorzka czekolada może pozytywnie wpływać na profil lipidowy.

  • Nienasycone kwasy tłuszczowe w diecie mogą regulować poziom cholesterolu, a oliwa z oliwek i olej rzepakowy mogą go obniżać.
  • Masło klarowane może obniżać poziom cholesterolu LDL oraz trójglicerydów. Olej lniany i olej z wiesiołka również mogą obniżać poziom trójglicerydów we krwi.
  • Tłuszcze trans mogą podnosić poziom cholesterolu i zwiększać ryzyko rozwoju chorób serca. Ograniczenie ich spożycia może zmniejszać poziom cholesterolu.
  • Spożywanie tłuszczów nasyconych może nie wpływać na poziom cholesterolu, a tłuszcz nasycony w boczku nie musi prowadzić do miażdżycy.
  • Spożywanie odtłuszczonego nabiału może obniżać poziom dobrego cholesterolu oraz podnosić poziom złego cholesterolu.
  • Tłuszcze zwierzęce mogą podnosić poziom fibrynogenu, natomiast oliwa z oliwek może go obniżać.
  • Produkty przetworzone mogą zwiększać poziom trójglicerydów, a osoby otyłe mogą cierpieć na zaburzenia gospodarki lipidowej.
  • Post wodny może obniżać poziom lipoprotein.

Tkanka tłuszczowa i odchudzanie

Adipocyty to komórki tłuszczowe, a tkanka tłuszczowa może powstawać z cukrów. W tkance tłuszczowej mogą gromadzić się największe ilości toksyn, natomiast jej zmniejszanie może wiązać się z eliminacją zgromadzonych toksyn.

  • Olej z czarnuszki może wspomagać odchudzanie.
  • Nadmierna ilość tkanki tłuszczowej trzewnej może wywoływać stany zapalne, a nadmiar tkanki tłuszczowej może powodować przewlekły stan zapalny. Zmniejszenie tkanki tłuszczowej może zmniejszać stany zapalne.
  • Spożywanie zdrowych tłuszczów może zmniejszać ryzyko otyłości. Zmniejszenie spożycia węglowodanów na rzecz tłuszczów wysokiej jakości może prowadzić do zmniejszenia otyłości brzusznej.
  • Ograniczenie spożycia tłuszczów trans i produktów bogatych w tłuszcze trans może prowadzić do zmniejszenia otyłości. Eliminacja z diety produktów obfitujących w tłuszcze nasycone może zmniejszać otyłość brzuszną.
  • Posiłki zawierające białka i tłuszcze mogą sycić na dłużej. Dodanie białka i dobrego tłuszczu do śniadania może zmniejszyć potrzebę podjadania wieczorem.
  • Białko może spalać tkankę tłuszczową, a wysoki poziom insuliny może utrudniać jej spalanie.
  • Stosowanie postu przerywanego może prowadzić do redukcji tkanki tłuszczowej. Tłuszcz z brzucha może być spalany najefektywniej rano.
  • Kawa może należeć do naturalnych spalaczy tłuszczu, a kofeina może przyśpieszać spalanie tłuszczu. Termogeneza może zwiększać spalanie tłuszczu, a termogenne spalacze tłuszczu mogą pobudzać.
  • Gorzka pomarańcza może spalać tkankę tłuszczową, a zawarta w niej synefryna może mieć takie działanie.
  • Czosnek może zapobiegać odkładaniu się tkanki tłuszczowej, inozylot może zwiększać spalanie tłuszczu, a chlorella może przyczyniać się do spalania tkanki tłuszczowej.
  • Proces spalania tłuszczu może być związany z prawidłową działalnością mikroflory jelitowej.

Trawienie i wchłanianie

Tłuszcz może zwiększać przyswajalność kurkuminy oraz wchłanialność likopenu z pomidorów. Błonnik może rozbijać cząsteczki tłuszczu i spowalniać jego wchłanianie. Duża ilość tłuszczu może zmniejszać opróżnianie żołądka, a kwas masłowy może zwiększać powierzchnię wchłaniania w jelicie cienkim.

  • Tłuszcz może wywoływać przejściowe relaksacje dolnego zwieracza przełyku i obniżać jego napięcie. Może także prowadzić do zawracania pokarmu, a spożywanie tłuszczów może nasilać objawy refluksu.
  • Tłuszcz może pobudzać wydzielanie cholecystokininy.
  • Chitosan może spowalniać wchłanianie tłuszczów w jelicie.
  • Multiwitamina może wchłaniać się z posiłkiem zawierającym tłuszcz, a awokado może poprawiać wchłanianie witamin rozpuszczalnych w tłuszczach.
  • Liposomalna witamina C może być rozpuszczalna w tłuszczach.
  • Masło klarowane może wspomagać układ trawienny.
  • Kwas masłowy może pobudzać perystaltykę jelit.

Skóra i narządy zmysłów

Masło Shea może mieć właściwości nawilżające. Kwasy tłuszczowe omega-3 mogą poprawiać nawilżenie oczu, a oliwa z oliwek może zawierać ochronne filtry SPF.

  • Alkohole tłuszczowe mogą nawilżać skórę, chronić ją, naprawiać barierę hydrolipidową i zapobiegać utracie wody z naskórka.
  • Masło klarowane może mieć właściwości nawilżające.
  • Alkohole tłuszczowe mogą także zatykać pory, a dieta zawierająca tłuszcze utwardzone może sprzyjać powstawaniu zaskórników.
  • Kwasy tłuszczowe omega-3 mogą łagodzić trądzik i łuszczycę oraz zwiększać elastyczność skóry.
  • Zewnętrzne użycie oleju z gorczycy może pomóc w redukcji zastojów limfatycznych.
  • Oliwa z oliwek extra virgin może zmniejszać ryzyko wystąpienia zaćmy, a olej rzepakowy nierafinowany może obniżać to ryzyko.

Oleje i produkty tłuszczowe

Produkty tłuszczowe mogą być oceniane przez system Nutri-Score niżej, niż wynikałoby to z ich właściwości, a oliwa z oliwek może otrzymywać w nim klasyfikację D. Różnią się między sobą zarówno zawartością tłuszczu, jak i obecnością określonych składników.

  • Pokrzywa może zawierać tłuszcze i dostarczać je do organizmu, a tłuszcze zwierzęce mogą dostarczać antyoksydantów lipofilnych.
  • Awokado może zawierać tłuszcze jednonienasycone, natomiast olej z rokietnika może zawierać kwasy tłuszczowe omega-7.
  • Oliwa z oliwek może zawierać witaminę E, wykazywać działanie przeciwgrzybicze oraz zmniejszać stan zapalny w wersji extra virgin.
  • Olej rzepakowy nierafinowany, tłoczony na zimno, może poprawiać metabolizm lipidowy, a spożywanie niefiltrowanych olei roślinnych może poprawiać zdrowie.
  • Spożywanie oleju lnianego może wspierać zdrowie, a spożywanie oleju krokoszowego może poprawiać zdrowie.
  • Olej z czarnuszki może usprawniać pracę trzustki i wykazywać działanie przeciwskurczowe.
  • Masło klarowane może działać antyoksydacyjnie.
  • Majonez może charakteryzować się wysoką zawartością tłuszczu.
  • Produkty przetworzone mogą zawierać tłuszcze trans, a także mniej tłuszczu. Produkty light mogą zawierać mniej witamin rozpuszczalnych w tłuszczach niż produkty pełnotłuste.
  • Składniki aktywne lepiężnika mogą obejmować olejki eteryczne, a lnica pospolita może zawierać olejki eteryczne.
  • Soda oczyszczona z octem może usuwać tłuszcz.

Bezpieczeństwo i przeciwwskazania

Duża ilość tłuszczów trans może obciążać wątrobę i zwiększać ryzyko jej stłuszczenia. Spożywanie tych tłuszczów może także przyczyniać się do niepłodności.

  • Żywność bogata w szkodliwe tłuszcze utwardzone może sprzyjać powstawaniu trądziku, a tłuszcze nasycone mogą sprzyjać utracie kolagenu.
  • Tłuszcze trans mogą pogarszać pamięć oraz sprzyjać stanom zapalnym w organizmie.
  • Tłuszcze trans mogą również zwiększać ryzyko rozwoju nowotworów i zwyrodnienia plamki żółtej.
  • Ograniczenie spożycia tłuszczów trans może obniżać ryzyko zakrzepicy.
  • Nadmiar tkanki tłuszczowej może zwiększać ryzyko udaru, rozwoju miażdżycy oraz zawału serca.
  • Lipoproteiny mogą sprzyjać miażdżycy.
  • Olej rzepakowy może zwiększać ryzyko insulinooporności.
  • Olej CBD może mieć właściwości psychoaktywne.

Pozostałe zastosowania

Olej kokosowy może wykazywać działanie przeciwgrzybicze, a oliwa z oliwek może mieć właściwości antynowotworowe.

  • Substancje toksyczne mogą być lipofilne, czyli wykazywać powinowactwo do tłuszczów.
  • Ograniczenie spożycia tłuszczów nasyconych pochodzenia zwierzęcego oraz ogólne ograniczenie tłuszczu w diecie może zmniejszać ryzyko przerzutów nowotworowych.

To nie jest porada medyczna i zawsze należy skontaktować się z lekarzem przed zastosowaniem jakichkolwiek zmian.

Twierdzenia w tym opracowaniu