Przyczyny wyrzutu kortyzolu

Kortyzol to hormon wytwarzany przez nadnercza, który uczestniczy w reakcji organizmu na stres oraz reguluje między innymi metabolizm, ciśnienie i rytm dobowy. Jego poziom bywa wiązany ze stresem, snem, aktywnością fizyczną, odżywianiem i funkcjonowaniem układu hormonalnego.

Stres, sen i aktywność

Przewlekły stres może podnosić poziom kortyzolu, a zaburzenia snu mogą być przyczyną jego podwyższenia. Na wydzielanie tego hormonu wpływają także stresujące bodźce i intensywna aktywność fizyczna.

  • Trenowanie na czczo może wiązać się z wysokim poziomem kortyzolu, a intensywne ćwiczenia wykonywane wieczorem mogą prowadzić do jego wydzielania.
  • Sen może obniżać poziom kortyzolu i pomagać regulować jego poziom.
  • Niebieskie światło może powodować wytwarzanie kortyzolu, natomiast blokowanie go na komputerze może zmniejszać jego wytwarzanie.
  • Poranny zimny prysznic może powodować wyrzut kortyzolu, a chodzenie po zimnej rosie może obniżać jego poziom.
  • Słońce może pomagać zmniejszać kortyzol, a poranne światło może obniżać jego poziom w ciągu dnia.
  • Przewlekły stres może zwiększać ryzyko chorób nerek, powodować nadciśnienie i być przyczyną bolesnego miesiączkowania.

Odżywianie i używki

Na poziom kortyzolu może wpływać zarówno nadwaga, jak i sposób rozłożenia posiłków w ciągu dnia. Podwyższony poziom tego hormonu może także towarzyszyć anoreksji, postowi przerywanemu oraz nieuzupełnianiu węglowodanów po ćwiczeniach fizycznych.

  • Kawa może wywoływać wydzielanie kortyzolu, a wysokie dawki kofeiny mogą sprzyjać jego podwyższeniu.
  • Wzrost kortyzolu może być skutkiem picia alkoholu.
  • Spożywanie gorzkiej czekolady może obniżać poziom kortyzolu i zmniejszać ilość wydzielanego hormonu.
  • Zielona herbata może obniżać poziom kortyzolu, a herbata z rumianku może wpływać na jego obniżenie.

Zaburzenia hormonalne

Podwyższony poziom kortyzolu może być związany z zaburzeniami miesiączkowania, depresją oraz obniżonym poziomem testosteronu. Wzrost kortyzolu może także powodować gruczolak przysadki, a podwyższony poziom tego hormonu bywa związany z menopauzą.

  • Zbyt mała ilość kortyzolu we krwi może wywoływać przewlekłe zmęczenie.
  • Niski poziom kortyzolu może wskazywać na choroby autoimmunologiczne lub gruźlicę.

Objawy wysokiego kortyzolu

Podwyższony poziom kortyzolu może obniżać libido, a u kobiet sprzyjać nadmiernemu owłosieniu. Może także zwiększać apetyt, w tym apetyt na słodkie produkty, oraz sprzyjać pojawieniu się nadciśnienia tętniczego.

  • Podwyższony poziom kortyzolu może wiązać się z wykwitami skórnymi, zaczerwienieniem na policzkach, rumieniem na twarzy i pękającymi naczynkami na twarzy.
  • Wysoki poziom kortyzolu może wiązać się z łysieniem oraz szczupłością kończyn.
  • Nadmierne wydalanie moczu i zgaga również mogą towarzyszyć podwyższonemu poziomowi kortyzolu.
  • Wzrost poziomu kortyzolu może wywoływać migreny, a sam kortyzol może powodować trudności w zasypianiu.

Skutki dla organizmu

Długotrwale podwyższony kortyzol może osłabiać odporność organizmu oraz zwiększać ryzyko rozwoju osteoporozy. Może także obniżać produkcję kolagenu i przyspieszać starzenie się skóry.

  • Wysoki poziom kortyzolu może sprzyjać odkładaniu się tłuszczu trzewnego, a jego nadmiar także tkanki tłuszczowej na policzkach i wokół twarzy.
  • Podwyższony kortyzol może sprzyjać stanom zapalnym w organizmie oraz zwiększać predyspozycje do infekcji i powodować infekcje.
  • Nadmierny poziom kortyzolu może sprzyjać utracie mięśni oraz zwiększać ryzyko zawału serca.
  • Wysoki poziom kortyzolu może hamować przyswajanie wapnia, a jego nadmiar może również powodować zatrzymywanie wody w organizmie.
  • Podwyższony kortyzol może zwiększać poziom kwasów żołądkowych i prowadzić do refluksu.

Regulowanie poziomu kortyzolu

Ashwagandha może przyczyniać się do obniżenia poziomu kortyzolu. Witamina C może obniżać jego poziom we krwi, a także pomagać regulować pracę nadnerczy, w których kortyzol jest produkowany.

  • Magnez może obniżać poziom kortyzolu, podobnie jak witamina D i witamina B6.
  • Kwasy omega mogą obniżać poziom kortyzolu, a błonnik i kiszonki mogą pomagać go zmniejszać.
  • Olej z czarnuszki może obniżać poziom kortyzolu.
  • Medytacja może obniżać poziom kortyzolu, a kołdry obciążeniowe mogą go redukować.
  • Uziemianie może regulować wydzielanie kortyzolu.
  • Kofeina stosowana w połączeniu z L-teaniną może obniżyć poziom kortyzolu.
  • Adaptogeny mogą zmniejszać poziom kortyzolu.
  • Eliminacja infekcji bakteryjnych może zmniejszać produkcję kortyzolu.
  • Zmniejszenie produkcji kortyzolu może obniżać poziom stresu.

Pozostałe zastosowania

Za mała ilość kortyzolu we krwi może wywoływać wahania nastroju, stopniowy spadek masy ciała oraz niskie ciśnienie. Może także wywoływać osłabienie mięśni i zawroty głowy.

To nie jest porada medyczna i zawsze należy skontaktować się z lekarzem przed zastosowaniem jakichkolwiek zmian.

Twierdzenia w tym opracowaniu