Kwas omega

Kwas omega to rodzaj kwasu tłuszczowego, który charakteryzuje się obecnością wiązania podwójnego w określonej pozycji liczonej od końca łańcucha węglowego, zwanego końcem omega. Wyróżnia się różne typy kwasów omega, takie jak omega-3, omega-6 czy omega-9, które różnią się pozycją pierwszego wiązania podwójnego. Są to związki organiczne należące do grupy nienasyconych kwasów tłuszczowych. Kwas omega występuje naturalnie w różnych źródłach roślinnych i zwierzęcych.

Kwasy omega to grupa wielonienasyconych kwasów tłuszczowych obecnych między innymi w rybach, olejach roślinnych, orzechach i algach. Bywają wiązane ze wsparciem funkcjonowania układu krążenia, mózgu, wzroku oraz z regulacją procesów zapalnych.

Źródła i suplementacja

Kwasy omega można dostarczać organizmowi zarówno z żywności, jak i z preparatów.

  • Organizm człowieka może nie produkować wystarczająco kwasów tłuszczowych omega-3, dlatego warto uwzględniać ich źródła w diecie lub suplementacji.
  • Algi mogą zawierać dużo kwasów tłuszczowych omega-3, a olej z alg może być ich źródłem.
  • Do ryb zawierających kwasy omega-3 należą łosoś, śledź, makrela, pstrąg i tuńczyk.
  • Jaja ekologiczne mogą zawierać więcej kwasów tłuszczowych omega-3, natomiast jaja kur hodowanych w klatkach mogą zawierać ich mniej.
  • Olej z nasion chia może być najbogatszym źródłem kwasów omega-3. Wśród orzechów najwięcej tych kwasów mogą zawierać orzechy włoskie.
  • Olej z rokietnika może zawierać kwasy omega-7.
  • Przy wyborze suplementu można porównać ilość dostarczanych kwasów omega-3 z ceną i wybrać preparat, który zapewnia ich jak najwięcej za jak najniższą kwotę.

Układ krążenia

Kwasy omega-3 mogą korzystnie wpływać na profil lipidowy, między innymi obniżając stężenie lipoprotein, w tym lipoprotein miażdżycorodnych.

  • Mogą obniżać poziom cholesterolu oraz trójglicerydów we krwi.
  • Włączenie kwasów omega do diety może pomóc obniżyć ciśnienie krwi.
  • Kwasy omega-3 mogą zapobiegać powstawaniu blaszki miażdżycowej i zmniejszać ryzyko rozwoju miażdżycy.
  • Ich obecność w diecie może pomóc zmniejszyć ryzyko choroby wieńcowej oraz udarów mózgu.
  • Kwasy tłuszczowe omega-3 mogą zapobiegać tworzeniu się skrzepów krwi i pomagać przy oporności na aspirynę.
  • U osób z chorobami układu krążenia kwasy omega-3 mogą zwalczać stan zapalny.

Metabolizm i wątroba

Kwasy omega mogą wspierać funkcjonowanie wątroby i wpływać na wybrane procesy związane z metabolizmem.

  • Włączenie kwasów omega do diety może pomóc obniżyć poziom glukozy we krwi oraz złagodzić insulinooporność.
  • Kwasy omega-9 mogą chronić przed insulinoopornością, a kwasy omega-3 mogą być pomocne w jej łagodzeniu.
  • U kobiet z zespołem policystycznych jajników kwasy omega-3 mogą poprawiać zdrowie metaboliczne i łagodzić insulinooporność.
  • Kwasy omega-3 przyjmowane w okresie odchudzania mogą przyspieszać metabolizm oraz zwiększać spalanie tłuszczu podczas deficytu kalorycznego.
  • Kwasy omega-9 mogą redukować ilość tłuszczów trans w organizmie, podobnie jak rybie kwasy tłuszczowe omega-3.
  • Kwasy omega-3 mogą obniżać poziom enzymów wątrobowych u osób ze stłuszczoną wątrobą i usprawniać pracę wątroby.
  • Włączenie kwasów omega do diety może pomóc zmniejszyć stłuszczenie wątroby, a kwasy omega-3 mogą je zmniejszać oraz pomagać w jego leczeniu.
  • Kwasy omega-3 mogą również zmniejszać ryzyko stłuszczenia wątroby, natomiast kwasy omega-9 mogą działać ochronnie na komórki wątroby.
  • Kwasy omega-3 mogą zwalczać stan zapalny u osób z cukrzycą typu 2.

Mózg i samopoczucie

Kwasy omega-3 mogą wspierać pracę mózgu i sprawność umysłową.

  • Udział kwasów omega-3 w produkcji neuroprzekaźników może wspierać komunikację między komórkami nerwowymi.
  • Spożycie kwasów omega-3 może być związane z aktywnością mózgu, a ich działanie może sprzyjać funkcjonowaniu komórek nerwowych.
  • Orzechy włoskie, bogate w kwas alfalinolenowy, mogą wpływać na poprawę pamięci. Kwasy tłuszczowe omega-3 mogą również poprawiać pamięć.
  • Kwasy omega-3 mogą poprawiać funkcje poznawcze u chorych na Alzheimera, natomiast kwas dokozaheksaenowy może pomagać przy tej chorobie.
  • Spożycie kwasów omega-3 może zmniejszać ryzyko rozwoju demencji.
  • Kwasy omega-3 mogą pomagać usuwać toksyny z mózgu i chronić go przed uszkodzeniami.
  • Kwasy tłuszczowe omega-3 mogą podnosić poziom BDNF.
  • Kwasy omega mogą obniżać poziom kortyzolu, a kwasy tłuszczowe omega-3 mogą zmniejszać stany lękowe.
  • Kwasy tłuszczowe omega-3 mogą zapobiegać depresji.
  • Kwasy omega-3 mogą zmniejszać objawy występowania migreny.
  • Nadmiar kwasów omega-6 może zaburzać rozwój neurologiczny.

Stany zapalne i ból

Kwasy omega mogą wiązać się z łagodzeniem stanów zapalnych i dolegliwości bólowych o różnym podłożu.

  • Włączenie kwasów omega do diety może pomóc obniżyć stany zapalne, a kwasy omega-3 mogą mieć właściwości przeciwzapalne.
  • Kwasy omega-9 mogą chronić przed stanami zapalnymi, natomiast nadmiar kwasów omega-6 może zwiększać podatność na ich występowanie.
  • Kwasy omega-3 mogą zmniejszać reakcję zapalną na intensywny wysiłek fizyczny oraz ryzyko stanów zapalnych.
  • Kwasy omega-3 mogą zmniejszać objawy lipodemii i łagodzić łuszczycę oraz związane z nią stany zapalne.
  • Kwasy EPA i DHA mogą łagodzić łuszczycę.
  • Przy chorobie zwyrodnieniowej stawów kwasy omega-3 mogą zwalczać stan zapalny i łagodzić przebieg choroby.
  • W chorobach stawów kwasy omega-3 mogą zmniejszać obrzęki stawów oraz łagodzić związany z nimi ból.
  • Kwasy omega-3 mogą łagodzić reumatoidalne zapalenie stawów, a u niektórych pacjentów ich stosowanie może zmniejszać dawkę leków przeciwzapalnych.
  • Przy zapaleniu przyzębia kwasy omega-3 mogą zwalczać stan zapalny, podobnie jak u osób z chorobami zapalnymi jelit.
  • Kwasy omega-3 mogą mieć działanie przeciwbólowe i łagodzić bóle migrenowe.
  • Kwasy omega-9 mogą leczyć bóle neuropatyczne.

Wzrok i zdrowie oczu

Kwasy omega-3 mogą wspierać zdrowie oczu i wpływać na różne aspekty ich prawidłowego funkcjonowania.

  • Mogą poprawiać nawilżenie oczu.
  • Kwasy tłuszczowe omega-3 mogą chronić siatkówkę oczu.
  • Mogą poprawiać ukrwienie nerwu wzrokowego.
  • Ich suplementacja może prowadzić do obniżenia ciśnienia w oku, a także zmniejszać ryzyko rozwoju jaskry.
  • Kwasy omega-3 mogą zmniejszać ryzyko rozwoju retinopatii cukrzycowej.
  • Mogą również ograniczać ryzyko zwyrodnienia plamki żółtej.

Skóra, włosy i paznokcie

Kwasy omega-3 mogą zwiększać elastyczność skóry.

  • Przy łuszczycy mogą zmniejszać nasilenie objawów, w tym stopień łuszczenia się skóry.
  • Kwasy tłuszczowe omega-3 mogą łagodzić trądzik.
  • Mogą także ograniczać wypadanie włosów.
  • W przypadku paznokci mogą wspierać ich regenerację, natomiast ich niedobór może je osłabiać.

Zdrowie kobiet

Kwasy omega-3, w tym EPA i DHA, mogą łagodzić objawy zespołu napięcia przedmiesiączkowego.

  • U kobiet z zespołem policystycznych jajników mogą pomagać wyrównać cykl menstruacyjny.
  • Mogą także redukować stężenie glukozy we krwi oraz insuliny we krwi u kobiet z zespołem policystycznych jajników.

Nerki i przewód pokarmowy

Kwasy omega-3 mogą wpływać na różne aspekty funkcjonowania nerek.

  • Mogą oczyszczać nerki oraz łagodzić ich stan zapalny.
  • Mogą hamować zwłóknienie nerek i zmniejszać ryzyko przewlekłej niewydolności nerek.

Bezpieczeństwo i przeciwwskazania

Preparaty z kwasami omega-3 wymagają uwagi przede wszystkim ze względu na ich podatność na utlenianie.

  • Przy wyborze preparatu warto sprawdzić, czy producent podaje wskaźnik TOTOX, który pomaga ocenić jego jakość pod tym kątem.

Pozostałe zastosowania

Kwasy omega mogą pełnić funkcje wykraczające poza wsparcie poszczególnych układów organizmu, między innymi jako przeciwutleniacze i składniki o potencjalnym działaniu przeciwnowotworowym.

  • Kwasy omega-3 są silnymi przeciwutleniaczami.
  • Włączenie kwasów omega do diety może działać przeciwnowotworowo. Kwasy EPA i DHA mogą wykazywać takie działanie, a kwasy omega-9 mogą wspierać leczenie nowotworów.
  • Kwasy omega-9 mogą wspierać funkcjonowanie układu odpornościowego u osób ze stwardnieniem rozsianym.
  • Suplementacja kwasów omega-3 może łagodzić skurcze oskrzeli wywołane wysiłkiem fizycznym i zmniejszać nadreaktywność dróg oddechowych.

To nie jest porada medyczna i zawsze należy skontaktować się z lekarzem przed zastosowaniem jakichkolwiek zmian.

Tematy

Przeglądaj szczegółowe informacje

Twierdzenia w tym opracowaniu