Bezpieczeństwo żywności

Bezpieczeństwo żywności obejmuje jakość, higienę, skład oraz sposób produkcji, przygotowania i przechowywania produktów spożywczych. Bywa wiązane z obecnością substancji szkodliwych, ryzykiem zakażeń oraz wpływem diety na zdrowie.

Zanieczyszczenia i dodatki

Bezpieczeństwo żywności może zależeć od ilości zastosowanych dodatków. Zdrowa żywność może zawierać mniej substancji chemicznych i być wolna od organizmów modyfikowanych genetycznie.

  • Przetwory mięsne mogą zawierać soję genetycznie modyfikowaną, a żywność z dodatkiem soi GMO może prowadzić do stanów zapalnych.
  • Toksyny BT w soi mogą powodować samotrawienie przewodu pokarmowego.
  • Dodatki w żywności mogą powodować otyłość, natomiast dodatki przemysłowe w boczku mogą powodować miażdżycę.
  • Gorzka czekolada może zawierać aminy biogenne.
  • Białko z roślin pylących może pojawiać się w produktach spożywczych.
  • Ryboflawina, oznaczana jako E101, może być nieszkodliwym dodatkiem do żywności.

Opakowania i przechowywanie

Sposób pakowania i przechowywania żywności może wpływać na jej trwałość oraz kontakt produktu z materiałami opakowaniowymi. Ozonowanie produktów może przedłużać ich trwałość, natomiast liście chrzanu mogą zabezpieczać żywność przed szybkim zepsuciem.

  • W opakowaniach żywności mogą występować ftalany, a szkodliwe substancje zawarte w butelkach PET mogą przenikać do napoju.
  • Picie z butelki PET może drażnić układ pokarmowy.
  • Herbata w plastikowych torebkach może zawierać szkodliwe substancje.
  • Owoce jarzębiny po zbiorze należy zamrozić.

Higiena i zakażenia żywności

Zanieczyszczona woda i żywność mogą zawierać bakterie wywołujące dur brzuszny, czyli zakaźną chorobę przewodu pokarmowego.

  • Spożywanie niedogotowanego mięsa może powodować pasożyty.
  • Przetwory z niepasteryzowanego mleka mogą prowadzić do kleszczowego zapalenia mózgu.
  • Nieumyta lub niedogotowana żywność może powodować zakażenie Helicobacter pylori.
  • Nieumyte warzywa, owoce i jagody mogą być przyczyną pasożytów.

Przetwarzanie i przygotowanie

Domowe przygotowywanie posiłków może ograniczać spożycie żywności przetworzonej i wspierać zdrowie. Zmiana wody podczas gotowania ryżu może zmniejszyć zawartość arsenu.

  • Produkty przetworzone mogą mieć wydłużoną datę spożycia.
  • Gotowanie produktów w woreczkach może stwarzać ryzyko wprowadzania nanoplastiku do organizmu.
  • Spożywanie wysokoprzetworzonej żywności może zwiększać ryzyko występowania raka jelita grubego.

Żywność a zdrowie

Spożywanie smażonych potraw może zwiększać ryzyko nadwagi, a także przewlekłej choroby żylnej. Wybór żywności mało przetworzonej może wspierać odporność, natomiast żywność nieprzetworzona może wspierać walkę z infekcjami. Produkty odżywcze mogą zwiększać produkcję przeciwciał.

  • Żywność wysoko przetworzona może obniżać odporność, sprzyjać otyłości, cukrzycy typu II oraz powstawaniu wolnych rodników. Może także powodować migrenowe bóle głowy i sprzyjać powstawaniu trądziku, podobnie jak żywność bogata w szkodliwe tłuszcze utwardzone.
  • Wybór żywności wysokoprzetworzonej może sprzyjać występowaniu chorób serca, natomiast unikanie takich produktów może chronić przed zawałem serca.
  • Fast foody mogą powodować stany zapalne w organizmie, a niezdrowa żywność może nasilać stres oksydacyjny.
  • Zdrowa żywność może powodować mniejsze reakcje uczuleniowe, a zaniżone zalecenia żywieniowe mogą powodować choroby.
  • Marchew, soczewica, miód, awokado, czosnek, pietruszka, jarmuż i szpinak mogą być zaliczane do superżywności.
  • Superżywność może pomagać w poprawie kontroli wagi, zapobieganiu chorobom nowotworowym oraz usprawnianiu pracy mózgu.
  • Spożywanie warzyw i owoców może wiązać się z niższą o 12% śmiertelnością.
  • Jarmuż może wiązać się z niższym ryzykiem jaskry, a czosnek może obniżać ryzyko wylewów.
  • Awersja do jedzenia mięsa może być objawem chorób nerek.
  • Żucie twardych pokarmów może spowalniać starzenie się mózgu.
  • Spożywanie posiłków zgodnie z rytmem dobowym organizmu może zmniejszać ryzyko chorób cywilizacyjnych.
  • System Nutri-Score może być oparty na piramidzie żywienia.
  • Spożywanie produktów o niskiej wartości odżywczej może powodować częstsze odczuwanie głodu.

Składniki odżywcze i niedobory

Niedobory pokarmowe mogą zwiększać ryzyko depresji, a niedobór mikro- i makroskładników może wiązać się ze zwiększonym ryzykiem uszkodzenia mózgu.

  • Niedobór pełnowartościowego białka może zwiększać ryzyko bezsenności, a niedokrwistość może powodować senność po jedzeniu.
  • Niedobór witaminy B12 oraz witaminy B3 może wywoływać lęk.
  • Niedobór potasu i żelaza może powodować chęć na kwaśne produkty.
  • Upośledzenie wchłaniania składników odżywczych może powodować niedobory.
  • Błonnik pokarmowy może zmniejszać zachorowalność na udar mózgu.
  • Ziemniaki po schłodzeniu mogą zawierać skrobię oporną.
  • Zdrowa żywność może dostarczać większej ilości składników odżywczych, a warzywa i owoce mogą zawierać przeciwutleniacze.
  • Pokarm kobiecy spełnia 100% zapotrzebowania dziecka na wszystkie składniki odżywcze do szóstego miesiąca życia.

Układ pokarmowy i metabolizm

Produkty pełnoziarniste mogą zmniejszać ryzyko wystąpienia zespołu metabolicznego o 20%. Kolejność spożywania białka, warzyw, tłuszczów, a na końcu węglowodanów może stabilizować poziom glukozy we krwi.

  • Jedzenie w stresie może pogarszać wchłanianie pokarmu, a problemy układu pokarmowego mogą wpływać na przyswajanie składników odżywczych.
  • Nietolerancje pokarmowe mogą powodować senność po jedzeniu oraz być objawem pasożytów.
  • Niedobór białka może zwiększać ryzyko chorób przewodu pokarmowego.
  • Goździki mogą działać ochronnie na przewód pokarmowy.
  • Podjadanie między posiłkami może zwiększać ryzyko nadżerek na błonach śluzowych żołądka oraz rozwoju SIBO.
  • Błonnik pokarmowy może regulować zaparcia.
  • Spożywanie soi może prowadzić do samotrawienia przewodu pokarmowego, a tłuszcz może prowadzić do zawracania pokarmu.

Żywność a samopoczucie

Sposób jedzenia może wiązać się zarówno z emocjami, jak i z zachowaniami o charakterze nawykowym. Jedzenie pod wpływem emocji może prowadzić do otyłości, a produkty przetworzone mogą uzależniać.

  • Jedzenie w stresie może prowadzić do uzależnienia.
  • Wysokoprzetworzona żywność może zaostrzać zaburzenia lękowe, sprzyjać występowaniu depresji oraz zwiększać poziom stresu.
  • Świadome jedzenie może poprawiać zdrowie emocjonalne.

Produkcja i uprawa żywności

Produkcja zdrowej żywności może ograniczać zanieczyszczenia i odbywać się bez konserwantów. Może również oszczędzać wodę. Spożywanie produktów pochodzących z naturalnych gospodarstw może zwiększać bogactwo niektórych składników odżywczych.

  • W uprawie pomidorów regularne sprawdzanie i przeglądanie roślin może umożliwiać szybkie wykrycie szkodników oraz zmniejszać ryzyko uszkodzeń.
  • Nawozy w postaci gnojówki i obornika mogą dostarczać niezbędnych składników odżywczych.

Bezpieczeństwo i przeciwwskazania

Surowe owoce czarnego bzu nie nadają się do spożycia. Żywność z dodatkiem soi GMO może zwiększać ryzyko chorób i nowotworów, a także prowadzić do zaburzeń składu mikrobiomu oraz rozszczelnienia jelita. Jaja kurze mogą zawierać hormony niebezpieczne dla zdrowia.

  • Żywność przetworzona może zwiększać ryzyko nowotworu, a jej częste spożywanie może powodować szybkie przekroczenie bezpiecznych limitów spożycia.
  • Wybór żywności wysokoprzetworzonej może sprzyjać wyższej śmiertelności i zwiększać ryzyko zawału serca.
  • Kupowanie mięsa ze znanego źródła może zapewniać jego jakość i świeżość.
  • Produkty bezglutenowe są w pełni bezpieczne dla osób z celiakią.
  • Alergia pokarmowa może nie być przyczyną atopowego zapalenia skóry.
  • Ostrożność przy spożywaniu orzechów włoskich powinny zachować osoby ze skłonnością do alergii.
  • Stwierdzona alergia może być przeciwwskazaniem do spożywania rzeżuchy.

Pozostałe zastosowania

Zalecenia żywieniowe mogą być sporządzane pod dyktando lobbystów.

To nie jest porada medyczna i zawsze należy skontaktować się z lekarzem przed zastosowaniem jakichkolwiek zmian.

Twierdzenia w tym opracowaniu