Ograniczenia dietetyczne

Ograniczenia dietetyczne obejmują celowe zmniejszanie spożycia określonych produktów, składników lub kalorii. Bywają stosowane w dietach ukierunkowanych na masę ciała, choroby przewodu pokarmowego, zaburzenia metaboliczne oraz indywidualne potrzeby zdrowotne.

Dieta przy refluksie

Dieta przy refluksie może obejmować ograniczenie zup i sosów przygotowanych na bazie tłustych mięs, co może zmniejszać objawy choroby refluksowej oraz produkcję kwasu żołądkowego. Może ona dopuszczać chude sery twarogowe, chude mleko, zsiadłe mleko, kefiry, ser kozi, sery homogenizowane i jogurty naturalne.

  • Wśród produktów mlecznych ograniczenia mogą dotyczyć tłustego mleka, tłustych serów, śmietany, serów pleśniowych, serów topionych i mozzarelli.
  • Objawy choroby refluksowej może zmniejszać ograniczenie czosnku, cebuli, pora, ogórków, szparagów i rzodkiewki.
  • Ograniczenie przecieru pomidorowego, koncentratu pomidorowego i ketchupu może zmniejszać objawy choroby refluksowej.
  • W diecie mogą być ograniczane smażone mięso, smażone ziemniaki, placki ziemniaczane i chipsy.
  • Objawy mogą być mniejsze przy ograniczeniu mięsa z gęsi, gęsiny, kaczki, baraniny, karkówki i golonki.
  • Ograniczenie może obejmować także drób ze skórą, wędzone mięso, żeberka, kiełbasy, pasztety, konserwy mięsne, boczek, smalec i słoninę.
  • Osoby z chorobą refluksową mogą spożywać chude wędliny drobiowe, chude ryby i chude wędliny wieprzowe.

Odchudzanie i metabolizm

Ograniczenie spożycia węglowodanów może pomagać przy insulinooporności, a dieta ketogeniczna może sprzyjać odchudzaniu. Spożywanie smażonych potraw może zwiększać ryzyko nadwagi.

  • Ograniczenie węglowodanów może obniżać poziom trójglicerydów oraz zmniejszać zmęczenie.
  • Ograniczanie produktów z przetworzonego zboża, produktów sprzyjających przybieraniu na wadze, słodyczy i żywności obfitującej w cukry proste może zmniejszać otyłość brzuszną.
  • Diety bogate we fruktozę, cukry proste, produkty mączne, żywność przetworzoną i wysokoprzetworzoną, tłuszcze trans oraz węglowodany mogą sprzyjać otyłości. Niewłaściwa dieta może prowadzić do otyłości.
  • Dieta zawierająca cukry proste może prowadzić do cukrzycy, a wysoko przetworzona żywność może sprzyjać występowaniu cukrzycy typu II. Dieta bogata we fruktozę może również sprzyjać rozregulowaniu gospodarki hormonalnej.
  • Restrykcyjne diety mogą nie pomagać w odchudzaniu, natomiast dieta dr Ewy Dąbrowskiej może charakteryzować się ograniczonym spożyciem kalorii.
  • Dieta śródziemnomorska może pozwalać utrzymać pożądaną wagę ciała oraz obniżać stężenie propionianu imidazolu we krwi.
  • Spożywanie produktów pełnoziarnistych może zmniejszyć ryzyko wystąpienia zespołu metabolicznego o 20%.
  • Dieta wysokotłuszczowa może być zdrowsza niż dieta niskotłuszczowa.
  • Orzechy brazylijskie mogą wspomóc odchudzanie, pod warunkiem że nie zostaną spożyte w nadmiernej ilości, a orzechy nerkowca mogą sprzyjać odchudzaniu.
  • Spożywanie solonych przekąsek może utrudniać proces odchudzania.
  • Nadwyżka kaloryczna w diecie może prowadzić do obciążania stawów.
  • Długotrwała dieta ketogeniczna może powodować nietolerancję glukozy, a diety odchudzające o niskiej kaloryczności mogą prowadzić do rozwoju kamicy żółciowej.
  • Spożywanie posiłków zgodnie z rytmem dobowym może wpływać na regulację masy ciała.

Choroby serca i nowotwory

Dieta śródziemnomorska może zmniejszać ryzyko pojawienia się raka jelita grubego, a także ryzyko jego nawrotu. Ograniczenie spożycia tłuszczu może zmniejszać ryzyko przerzutów nowotworowych, w tym ograniczenie tłuszczów nasyconych pochodzenia zwierzęcego.

  • Ryzyko zakrzepicy może obniżać ograniczenie tłuszczów trans, cukru, sztucznych słodzików oraz napojów gazowanych.
  • Ograniczenie tłuszczów trans może zmniejszać poziom cholesterolu, a spożywanie orzechów pekan może go regulować. Odtłuszczony nabiał może natomiast obniżać poziom dobrego cholesterolu.
  • Ograniczenie spożycia soli może zmniejszać ryzyko raka żołądka, a spożywanie borówek może ograniczać występowanie raka trzustki.
  • Dieta imitująca post może odmładzać serce.

Diety lecznicze i eliminacyjne

Diety lecznicze i eliminacyjne mogą opierać się na ograniczaniu określonych grup produktów, a ich zasady różnią się zależnie od celu. Dieta przeciwzapalna może ograniczać produkty wysokoprzetworzone, spowalniać starzenie się organizmu oraz pomagać zapobiegać nadciśnieniu. Dieta ketogeniczna ogranicza węglowodany, a może uwzględniać owoce morza.

  • Dieta dr Ewy Dąbrowskiej może zakładać jedzenie warzyw niskoskrobiowych i owoców o niskiej zawartości cukru, a także zakazywać serów, ziemniaków, oliwy, mięsa, pieczywa, alkoholu i kawy.
  • Dieta imitująca post może zmniejszać objawy cukrzycy, odmładzać układ odpornościowy oraz wydłużać życie.
  • Ograniczenie spożycia fruktozy może zmniejszać objawy dny moczanowej, a dieta niskopurynowa może prowadzić do jej eliminacji. Ograniczanie alkoholu może również przyczyniać się do zmniejszenia objawów dny moczanowej.
  • Ograniczenie kontaktu z alergenami może zmniejszać objawy choroby, a ograniczenie cukru może zmniejszać objawy ADHD.
  • Warzywa mogą być bardziej zalecane w diecie niż owoce.
  • Zbyt duża ilość węglowodanów w diecie jest przyczyną cukrzycy typu 2.
  • Spożywanie niskotłuszczowych produktów nabiałowych może sprzyjać brakowi owulacji.
  • Nadmiar soli w diecie może powodować nadciśnienie.

Niedobory i wchłanianie

Ograniczenie wydzielania soku żołądkowego może utrudniać rozkład białka w żołądku oraz wchłanianie aminokwasów z białka. Zielona herbata i czarna herbata mogą ograniczać wchłanianie żelaza. Dieta uboga w tłuszcze może zaburzać wchłanianie witaminy K2.

  • Upośledzenie wchłaniania składników odżywczych może powodować niedobory.
  • Potas i magnez można uzupełniać wraz z dietą.
  • Spożywanie alkoholu ogranicza wchłanianie potasu i magnezu.
  • Dieta z żywnością wysokoprzetworzoną może prowadzić do niedoboru magnezu.
  • Dieta wegańska może dostarczać żelazo niehemowe, a orzechy makadamia mogą być polecane osobom cierpiącym na anemię.
  • Zalecenia dotyczące stosowania witaminy D mogą być zaniżone w stosunku do rzeczywistego zapotrzebowania organizmu.

Układ pokarmowy i wątroba

Stan wątroby może wiązać się z koniecznością ograniczenia spożywania gruszek. Mniszek lekarski może ograniczać gromadzenie tłuszczów w obrębie wątroby. Dieta bogata w sól może sprzyjać występowaniu bakterii Helicobacter pylori.

  • Błonnik pokarmowy, jego duża ilość w diecie oraz regularne posiłki mogą zmniejszać zaparcia.
  • Kilkugodzinne przerwy w jedzeniu między posiłkami mogą zmniejszać ryzyko rozwoju chorób żołądka.
  • Dieta bogata we fruktozę może sprzyjać wzdęciom.
  • Dieta prozapalna może prowadzić do rozszczelnienia jelit.
  • Nietolerancje pokarmowe mogą być objawem pasożytów.

Składniki odżywcze i produkty

Dieta śródziemnomorska może zawierać antyoksydanty, a warzywa i owoce mogą dostarczać przeciwutleniaczy. Dieta roślinna może także sprzyjać zwiększonemu poziomowi glicyny w organizmie.

Skóra, włosy i infekcje

Przy zmianach trądzikowych pomocne może być ograniczenie dużych ilości węglowodanów i cukrów prostych, a także produktów o wysokim indeksie glikemicznym. Dieta zawierająca tłuszcze utwardzone może natomiast sprzyjać powstawaniu zaskórników.

  • Ograniczenie drożdży, cukru i glutenu może wspomagać leczenie grzybicy skóry głowy, natomiast dieta bogata w cukry proste może sprzyjać rozwojowi kandydozy.
  • Dieta bogatobiałkowa może ograniczać wypadanie włosów.

Bezpieczeństwo i przeciwwskazania

Czerwona koniczyna może nie być zalecana podczas karmienia piersią. Podczas terapii nowotworowej jej spożywanie również może być niewskazane. Diety keto mogą być przeciwwskazane przy niewydolności nerek, w ciąży, przy cukrzycy typu 1, podczas karmienia piersią oraz przy niewydolności wątroby.

  • Osoby z chorą wątrobą powinny ograniczyć spożywanie wiśni, czereśni i jabłek.
  • Częste spożywanie żywności przetworzonej może powodować szybkie przekroczenie bezpiecznych limitów spożycia.
  • Zaniżone zalecenia żywieniowe mogą powodować choroby.
  • Ciąża może być przeciwwskazaniem do spożywania jagód goji.
  • Podwyższone trójglicerydy mogą być przeciwwskazaniem do picia piwa.
  • Ilość dodatków do żywności może decydować o ich bezpieczeństwie.

Pozostałe zastosowania

Ograniczenie spożycia soli może mieć związek z długością życia oraz zmniejszać ryzyko pogorszenia funkcji nerek. Dieta imitująca post może sprzyjać ochronie nerek.

  • Przygotowywanie posiłków w domu może ograniczać spożycie żywności przetworzonej.
  • Ograniczenie tłuszczów trans może zwiększać płodność u kobiet.
  • Zbilansowana dieta może zmniejszać objawy menopauzy.
  • Zalecenia żywieniowe mogą być sporządzane pod dyktando lobbystów.
  • Dieta bogata w orzechy może wpływać na funkcjonowanie mózgu.

To nie jest porada medyczna i zawsze należy skontaktować się z lekarzem przed zastosowaniem jakichkolwiek zmian.

Twierdzenia w tym opracowaniu