Czekolada

Czekolada to produkt spożywczy wytwarzany z ziaren kakaowca, które są poddawane procesowi fermentacji, suszenia, prażenia i mielenia. Składa się głównie z masy kakaowej, tłuszczu kakaowego oraz cukru, a także może zawierać dodatki takie jak mleko, orzechy czy aromaty. Wyróżnia się różne rodzaje czekolady, w tym gorzką, mleczną i białą, które różnią się zawartością kakao i innymi składnikami. Czekolada jest powszechnie stosowana jako składnik deserów, słodyczy oraz napojów.

Czekolada jest wyrobem powstającym z ziaren kakaowca, często zawierającym także cukier, tłuszcz i dodatki. Bywa wiązana między innymi z zawartością polifenoli, minerałów, kofeiny oraz wpływem na samopoczucie i układ krążenia.

Składniki i wartość odżywcza

Skład czekolady zależy między innymi od rodzaju produktu, zawartości kakao i ilości cukru.

  • Gorzka czekolada zawiera więcej miazgi kakaowej niż inne rodzaje czekolady, a gorzka czekolada bez cukru może dostarczać więcej składników odżywczych niż pozostałe rodzaje.
  • Gorzka czekolada może zawierać kofeinę, podobnie jak kakao. Płynna czekolada może natomiast zawierać metyloksantyny.
  • W jej składzie mogą występować minerały, w tym miedź, żelazo, magnez i cynk. Kakao także może zawierać magnez.
  • Gorzka czekolada może zawierać związki roślinne, takie jak katechiny, kwercetyna, flawonoidy, polifenole, kwas chlorogenowy i proantocyjanidyny.
  • Może również zawierać anandamid, alkaloidy, tryptofan, tyraminę oraz aminy biogenne.
  • Gorzka czekolada może wykazywać działanie antyoksydacyjne, redukować wolne rodniki i hamować utlenianie lipidów. Spożywanie gorzkiej czekolady o dużej zawartości kakao może zwiększać poziom antyoksydantów w organizmie.
  • Gorzka czekolada może pomagać w anemii.
  • Gorzka czekolada bez cukru może mieć skład podobny do kawy, ale może różnić się od niej proporcjami składników odżywczych.
  • Czekolada może być niżej oceniana niż pizza warzywna w klasyfikacji Nutri-Score.

Serce i naczynia

Czekolada, zwłaszcza gorzka, może wspierać zdrowie układu krążenia.

  • Kakao może obniżać ciśnienie krwi, a gorzka czekolada może dodatkowo wspierać jego regulację i obniżać ciśnienie rozkurczowe.
  • Spożywanie gorzkiej czekolady może zmniejszać ryzyko zachorowania na nadciśnienie tętnicze, natomiast sama gorzka czekolada może obniżać ciśnienie krwi.
  • Gorzka czekolada może regulować poziom cholesterolu, zwiększać poziom cholesterolu HDL oraz wspierać pozytywny profil lipidowy.
  • Może także pomagać obniżyć poziom cholesterolu LDL i zmniejszać poziom trójglicerydów.
  • Gorzka czekolada może poprawiać elastyczność naczyń krwionośnych oraz wykazywać działanie przeciwagregacyjne.
  • Teobromina z kakao może pobudzać układ naczyń krwionośnych.
  • Kakao może obniżać ryzyko udaru mózgu, a gorzka czekolada może zmniejszać ryzyko jego wystąpienia.
  • Gorzka czekolada może chronić przed miażdżycą.
  • Spożywanie gorzkiej czekolady może zmniejszać ryzyko zawału serca oraz ryzyko wystąpienia choroby zakrzepowo-zatorowej.
  • Gorzka czekolada może pomagać w bólach serca i bywać pomocna w anginie.

Cukier i metabolizm

Gorzka czekolada może wpływać na gospodarkę cukrową i tłuszczową organizmu, a także na odczuwanie sytości.

  • Może stabilizować poziom glukozy, obniżać jej stężenie we krwi i poprawiać metabolizm węglowodanów.
  • Może zwiększać wrażliwość tkanek na wyłapywanie glukozy z krwi oraz zmniejszać insulinooporność.
  • Spożywanie gorzkiej czekolady może obniżać poziom cukru we krwi.
  • Gorzka czekolada może zmniejszać ryzyko wystąpienia cukrzycy, w tym cukrzycy typu 2, a także cukrzycy typu II.
  • Może poprawiać metabolizm lipidów, natomiast kakao może obniżać poziom trójglicerydów.
  • U osób z cukrzycą spożywanie gorzkiej czekolady może obniżać poziom cząsteczek prozapalnych.

Mózg, nastrój i zmęczenie

Czekolada, zwłaszcza gorzka, może wpływać na zmęczenie, nastrój oraz funkcjonowanie mózgu.

  • Gorzka czekolada może poprawiać samopoczucie i zwiększać poziom endorfin.
  • Może także oddziaływać na układ nerwowy dzięki zawartej w kakao teobrominie.
  • Gorzka czekolada może usprawniać pracę i działanie mózgu.
  • Zawarte w niej flawonoidy mogą wspierać funkcje poznawcze mózgu, a sama gorzka czekolada może poprawiać funkcje poznawcze u osób z chorobą Alzheimera.
  • Flawonoidy z gorzkiej czekolady mogą wspierać tworzenie komórek nerwowych, natomiast składniki kakao mogą zwiększać tworzenie nowych połączeń nerwowych.
  • Gorzka czekolada może chronić układ nerwowy i wykazywać działanie neuroprotekcyjne.
  • Spożywanie gorzkiej czekolady może obniżać poziom i ilość wydzielanego kortyzolu, a u kobiet także zmniejszać odczuwanie stresu.
  • Może również zmniejszać zmęczenie psychiczne oraz obniżać częstotliwość występowania depresji i ograniczać pojawianie się jej objawów.
  • Gorzka czekolada może pomagać przy zmęczeniu.

Jelita i trawienie

Gorzka czekolada może wspierać prawidłowe funkcjonowanie jelit i trawienie.

  • Może mieć działanie prebiotyczne, a także pozytywnie wpływać na skład bakterii w jelitach.
  • Może wpływać na bakterie jelitowe, w tym wspierać wzrost probiotycznych bakterii Lactobacillus.
  • Może poprawiać szczelność jelit i pomagać przy problemach jelitowych.

Skóra i starzenie

Czekolada może mieć działanie przeciwstarzeniowe i przyczyniać się do zmniejszenia zmarszczek.

  • Spożywanie czekolady może jednak zaostrzać zmiany trądzikowe.

Wchłanianie składników

To, z czym łączy się czekoladę, może wpływać na wchłanianie zawartych w niej polifenoli i innych składników odżywczych.

  • Spożycie gorzkiej czekolady po słodkim posiłku może zwiększać absorpcję polifenoli, choć cukier może też uniemożliwiać ich wchłanianie z gorzkiej czekolady.
  • Mleko może zmniejszać wchłanianie polifenoli z gorzkiej czekolady.
  • Łączenie produktów zawierających magnez z kakao może wspierać wchłanianie składników odżywczych.

Bezpieczeństwo i przeciwwskazania

Czekolada może u niektórych osób wywoływać niepożądane reakcje i wymagać ostrożności.

  • Kakao i czekolada, także gorzka, mogą powodować migreny.
  • Czekolada może uzależniać oraz nasilać refluks.
  • Może również powodować wyrzut histaminy.
  • Gorzka czekolada może być niewskazana dla osób z depresją.
  • Problemy z nerkami mogą być przeciwwskazaniem do spożywania gorzkiej czekolady.
  • Spożywanie czekolady przez kobietę karmiącą może nasilać kolkę jelitową u niemowlaka.

Stan zapalny i regeneracja

Gorzka czekolada może wspierać procesy związane ze stanem zapalnym i regeneracją organizmu.

  • Może wspierać regenerację organizmu.
  • Może także naprawiać połączenia komórkowe.

Zdrowie narządów

Czekolada może oddziaływać na funkcjonowanie różnych narządów organizmu.

  • Gorzka czekolada może poprawiać funkcjonowanie nerek.
  • Może także wspierać zdrowie wątroby.

Inne efekty zdrowotne

Gorzka czekolada może mieć także inne, ogólne zastosowania zdrowotne, niezwiązane bezpośrednio z jej wartością odżywczą.

  • Może pomagać przy gorączce.
  • Bywa pomocna przy duszności.
  • Może działać jako afrodyzjak.
  • Jej spożywanie może poprawiać zdrowie.

To nie jest porada medyczna i zawsze należy skontaktować się z lekarzem przed zastosowaniem jakichkolwiek zmian.

Tematy

Przeglądaj szczegółowe informacje

Twierdzenia w tym opracowaniu